|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
مطبوعات ايران
مقالات و پژوهش ها
قوانين، کتب، آموزش
مطبوعات جهان

خدمات سايت



 
  magiran.com > اخبار و مطالب حوزه مطبوعات و رسانه
 

«شهروند مسئول» يا «شهروند خبرنگار» magiran.com: «شهروند مسئول» يا «شهروند خبرنگار»
 
 
شیده لالمی
 شهروند 3/11/95

«شهروند مسئول» يا «شهروند خبرنگار»

تا همين چند‌ سال پيش و حتي هنوز هم خيلي‌ها مي‌گويند آنها، همين مردمي كه همه جا موبايل‌هايي با دوربين‌‎هاي روشن در دست دارند و تصويرهايشان را از رخدادها و تحولات اجتماعي درفضاي مجازي منتشر مي‌كنند و درچرخه اطلاع‌رساني سهيم شده‌اند، پديده خارق‌العاده دنياي امروز ارتباطات هستند. «شهروند- خبرنگاران»؛ اين عنواني است كه متخصصان دنياي رسانه به آنها داده‌اند و به نظر مي‌رسد شهروندان هم اين نقش را براي خود به رسميت مي‌شناسند و اين عنوان را براي خودشان مي‌پسندند. واقعيت اين است كه آنها محاسبات سنتي و كلاسيك اطلاع‌رساني و رسانه‌ها را در هم شكسته‌اند و خيلي وقت‌ها با فيلم‌ها و تصاوير ساده و معمولي موبايلي توانسته‌اند، نگاه دنيا را به خودشان جلب كنند.
    رد پاي آنها همه‌ جا هست؛ از گزارش موضوعات جذاب و متفاوت زندگي روزمره گرفته تا حوادث و اتفاقات تكان‌دهنده، تأثيرگذار و حتي جهان‌شمول. چه كسي مي‌تواند تأثير آنها درگزارش برخي از تكان‌دهنده‌ترين تصاوير و خبرهايي كه جهان را درحوادثي مانند زلرله چين، هائيتي تحت‌تاثير قرار داده و منجر به سرازيرشدن كمك‌ها از سراسر جهان به اين مناطق شد، از ياد ببرد؟ البته كه هيچ‌كس، اما اين تمام ماجرا نيست.
    حضور و فعاليت «شهروند- خبرنگاران» اغلب از اين منظر ستايش شده كه فرصتي براي گسترش آزادي بيان و گردش آزاد اطلاعات در هرجامعه‌اي است و مي‌تواند مردم و لايه‌هاي پاييني جامعه را در فرآيند گردش اطلاعات مشاركت بدهد. روايت‌هاي عيني از حوادث و اتفاقات و رويدادها را تقويت كند و خيلي وقت‌ها به كمك خبرنگاران بيايد و ابعاد متفاوت و كمتر ديده‌شده‌ از يك رويداد را به آنها و مردم برساند، اما آنچه اين روزها درحاشيه برخي از حوادث و رويدادهاي اجتماعي ايران ازجمله حادثه اخير و دردناك آتش‌سوزي ساختمان پلاسكو به چشم مي‌آيد، روي ديگري از پديده «شهروند- خبرنگاران» را به ما نشان مي‌دهد: اين‌كه فعاليت‌هاي آنها- دست‌كم به شكلي كه اين روزها در ايران ديده مي‌شود- درحوادثي مانند همين آتش‌سوزي مهيب پلاسكو، پيامدهاي مخربي هم مي‌تواند داشته باشد. تماشاچيان دوربين به دستي كه با وجود همه هشدارها و درخواست‌ها، به هيچ قيمتي حاضر به ترك محل حادثه نشدند و تا پاسي از نيمه‌شب درخيابان‌ها ماندند. شايد بيش از هر چيز نشان داد كه با گسترش تلفن‌هاي هوشمند و علاقه‌مندي مردم به ظاهرشدن درجايگاه «شهروند- خبرنگاران» عملا موجب شده آنها نقش و جايگاهي را كه مي‌توانستند و بايد به‌عنوان يك «شهروند مسئول» داشته باشند، فراموش كنند. آنها درحالي به يكي از بزرگترين موانع امدادرساني تبديل شدند كه براساس اصول و آموزه‌هاي امدادرساني درشرايط بحران، مهم‌ترين كمك ازسوي شهروندان و افراد آموزش‌نديده براي فعاليت در زمان بحران، ترك محل حادثه است و اين نشان مي‌دهد، بدنه جامعه ما حتي در پايتخت كه نسبت به بقيه شهرها بيشترين امكانات را دراختيار دارد، هم براي ايفاي نقشي كه به‌عنوان يك «شهروند مسئول» و نه يك «شهروند تماشاگر» مي‌تواند داشته باشد، هيچ آموزش موثري نديده است. مسئوليت اصلي دراين زمينه بر دوش آموزش‌وپرورش، صداوسيما و آموزش عالي و حتي نهادهاي شهري آموزش‌رسان ما هرگز سنگيني نكرده است.
    درحوزه رسانه، اطلاع‌رساني درشرايط بحران الزامات، اصول و سخت‌گيري‌هاي خاص خود را دارد. بسياري از رسانه‌هاي جهان كه درآموزش روزنامه‌نگاري بحران، حرفه‌اي عمل مي‌كنند، سرويس‌هاي ويژه بحران دارند يا در هر سرويس خبري يك يا چند نفر از خبرنگاران را براي حضور درشرايط بحران آموزش داده‌اند، خبرنگاراني كه پيش از هرچيز اين نكته به آنها آموزش داده مي‌شود كه درشرايط بحران به هيچ‌وجه حق مداخله در فرآيند امدادرساني و حتي بيرون‌كشيدن آسيب‌ديدگان از زير آوار را ندارند و فراتر از آن مي‌آموزند كه خبررساني درشرايط بحران، انتشار تصاوير و حتي اطلاعات و آمار با شرايط عادي تفاوت‌هايي دارد كه آنها به‌عنوان روزنامه‌نگاران آموزش‌ديده درشرايط بحران، ملزم به رعايت آنها هستند. با همه اينها، هم تجربه زلزله بم و هم حوادث و بحران‌هاي ديگري در دهه اخير تا به امروز نشان داده كه نه‌تنها رسانه‌ها و خبرنگاران تجربه و مهارت‌هاي كافي را براي پوشش خبري درشرايط بحران آموزش نديده‌اند، بلكه حالا با اضافه‌شدن «شهروند- خبرنگاران» اين‌ آش شورتر هم شده است. «شهروند خبرنگاراني» كه اگرچه فرصتي براي گردش آزاد اطلاعات و ايفاي نقش به‌عنوان مخاطب و تغيير فرآيند يكسويه خبر درجامعه هستند و مي‌توانند مرزهاي آزادي بيان را گسترش دهند، اما اگر در زمينه مسائل مهم اجتماعي به‌ويژه بحث مسئوليت اجتماعي به درستي آموزش نديده باشند، مي‌توانند به تهديدهايي تبديل شوند كه نزديك‌ترين نمونه آن همين حادثه اخير آتش‌سوزي ساختمان پلاسكو در تهران است.
    فراموش نكنيم قرارگرفتن درجايگاه «شهروند- خبرنگار» و درعين‌ حال متعهد ماندن به اصول و تكاليف «شهروند مسئول» لزوما با هم مغايرتي ندارد، ما مي‌توانيم «شهروند- خبرنگاران» فعال و درعين حال مسئوليت‌پذير باشيم، اما درشرايط بحران به‌ويژه در زمان وقوع حوادث و مسائلي كه ابعاد گسترده انساني دارند و بيم از دست‌رفتن جان انسان‌ها مي‌رود، آنچه در اولويت است، قرارگرفتن درجايگاهي است كه از ما به‌عنوان يك «شهروند مسئول» انتظار مي‌رود و نه يك «شهروند- خبرنگار».
    
    
     

View: 176 - Print: 1 - Email: 1
اين مطلب را در سايت ماخذ آن ببينيد:
http://shahrvand-newspaper.ir/news:nomobile/main/89631/



همچنين بخوانيد:
نظر بدهيد/ شهروند خبرنگار يا سلفي‌ بگير؟





 

 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
مجله ساينتيا ايرانيكا
متن مطالب شماره 4 (پياپي 118)، 2017را در magiran بخوانيد.

 

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1396-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است