|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه ايران96/5/22: كوروش كبير، وراي كاست ها
magiran.com  > روزنامه ايران >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 6598
سه شنبه بيست و هشتم شهريور ماه 1396



خدمات سايت




 
MGID2825
magiran.com > روزنامه ايران > شماره 6567 22/5/96 > صفحه 24 (صفحه آخر) > متن
 
      


يادداشت هاي ايران باستان 
كوروش كبير، وراي كاست ها


نويسنده: سهراب گنجي مراد*

اين ستون سومين و آخرين قسمت تفسير احترام نظامي بختياري هاي سلحشور به آرامگاه کوروش کبير است. در دو ستون قبل دو گام مهم و بلند را براي درک اين احترام برداشتيم: در گام اول با کاست هاي ايران باستان و مفهوم سنتي و والاي آن(طبقات فرهنگي) آشنا شده و به معناي نادرست کاست در نزد شرق شناسان غربي: طبقات اجتماعي، اشاره شد. کاست ها، طبقات فرهنگي اي که مبناي آن بر «تفاوت همت ها و اراده ها» نهاده شده است. با تصحيح نگاه محدود و نادرست شرق شناسان غربي، با روح و ضرباهنگ کاست ها آشنا شده و به هارموني فرهنگي آنها دست يافتيم.
    
    گام دوم
    در گام دوم ارتباط کاست هاي برتر، موبدان(روحانيون) و نظاميان را با دو جنبه و شان(توانايي و دانايي) از شئون اهورا مزدا توضيح داديم. طبقات فرهنگي برترِ کاست ها که نمادي از صفات اهورا مزدا هستند. امري که براي شرق شناسان غربي و متاسفانه محققان داخلي اصلاً قابل تصور نيست: طبقات فرهنگي که نماد ساحت و بعد ديگري (صفات اهورامزدا) هستند. عشاير و مرزداران (نظاميان در کاست) نماد توانايي اهورامزدا هستند: شهرياران.
    
    پرسش مهم
    پس از برداشتن اين دوگام، به گام سوم رسيديم که اين ستون متکفل بيان آن است: عشاير (در اينجا بختياري ها= شهرياران) به چه کسي اداي احترام مي کنند، کوروش چه شان و مقامي دارد که اينچنين مورد تکريم و احترام واقع شده و مي شود. به عبارتي ديگر، کوروش در نظام کاست ها چه جايگاهي دارد و در کجاي کاست مي گنجد. اين چه جايگاهي است که باعث اين همه احترام شهرياران (عشاير)که کاست دوم (از نظر اهميت، پس از موبدان) هستند، شده است.
    
     مقام موبد شهرياري
    در نظام کاست ها ديديم که هر چه به بالاي کاست؛ کاست هاي برتر مي رسيم فضايل آنها بيشتر است. هر کاستي تمامي فضايل کاست پايين تر را دارند به علاوه صفاتي برتر و والاتر از آنها. موبدان نماد جنبه مزدايي بودند و نظاميان نماد جنبه اهورايي. حالا کوروش نماد چه جنبه اي است و در کجاي کاست جا مي گيرد. پاسخ اين است: اين يگانه دوران، واجد هر دو جنبه مزدايي (دانايي) و اهورايي(توانايي) است. او، «موبد- شهريار» است. او تمامي فضايل کاست را يکجا در خود دارد. اينجاست که با توجه به تعاليم گاهان زرتشت و تعاليم معنوي مغان که اشارات فراواني به جمع شدن اين دو جنبه در انسان کامل گاهان دارند ما را به سرمنزل مقصود مي رساند.
    
    انسان کامل گاهان
    در قطعه 16/31 از گاهان زرتشت مي خوانيم: «مي پرسم اين را که آن نثارگر چگونه مي کوشد قدرت(خويش) را بر خانه و بخش و ايالت گسترش دهد؟ آنکه مانند توست اي مزدا اهوره، او کي خواهد آمد و کردار او چگونه باشد.»
    در شرح اين قطعه، مولف دانشمند، بابک عاليخاني مي نويسد: «انسان کامل در گاهان صرفاً مرجع علمي و روحاني نيست بلکه مرجع سياسي يا والي نيز هست و اين نکته مهمي است زيرا همين تصور زردشتي تاريخ معنوي ايران را در طول چند هزار سال تعيين کرده است.»[بررسي لطايف عرفاني در نصوص عتيق اوستايي، ص 127]
    عشاير (نظاميان و مرزداران) و در واقع: شهرياران به بارگاه موبد- شهريار خود (کوروش کبير) شتافته و اداي احترام مي کنند. آنها که در ميانه کاست جاي دارند به انسان کامل فرهنگشان که وراي کاست است اداي احترام مي کنند و في الواقع تجديد عهد و پيمان مي کنند. کوروش کبير: پادشاه ظاهر و باطن، ولي خداست و مظهر اسما و صفات او. او وارث صفت مزدايي و اهورايي اهورامزداست. آنها که موبد شهريار گاهان زرتشت(کوروش کبير) را با شاهان مصر و بابل مقايسه مي کنند. سرنخ ها را گم کرده اند و با روح و ضرباهنگ فرهنگ ايران باستان کاملاً بيگانه اند: «گويي ولي شناسان رفتند از اين ولايت». در مطالب آتي راجع به اين بعد از ابعاد شخصيت باطني کوروش کبير: موبد- شهريار، بيشتر سخن خواهم گفت. اين بُعد در کوروش و البته کيخسرو که او هم موبد – شهريار است، ساحت هاي ناپيدا و سمبليک فراواني را به روي ما خواهد گشود. در عشاير و در بختياري هاي گرامي نمادهاي متفاوتي از کيخسرو و سياوش وجود دارد که جز با توجه به اين بُعد رمزگشايي نخواهد شد.
    
    *پژوهشگر تاريخیادداشت‌های ایران باستان: کوروش کبير، وراي کاست ها
    


 روزنامه ايران، شماره 6567 به تاريخ 22/5/96، صفحه 24 (صفحه آخر)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 30 بار
    



آثار ديگري از "سهراب گنجي مراد"

  هومر، معلم اول و حكيم توس / يادداشت هاي ايران باستان
سهراب گنجي مراد *، ايران 5/6/96
مشاهده متن    
  كوروش كبير: موبد شهريار
سهراب گنجي مراد*، ايران 16/5/96
مشاهده متن    
  فريدون و جم را خَلَف چون تو نيست / يادداشت هاي ايران باستان
سهراب گنجي مراد*، ايران 8/5/96
مشاهده متن    
  كي سياوش و خاندان سيمرغ
سهراب گنجي مراد*، ايران 1/5/96
مشاهده متن    
  ويژگي هاي تفسير اشراقي شاهنامه
سهراب گنجي مراد*، ايران 26/4/96
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه نظام ها و خدمات اطلاعاتي
متن مطالب شماره 1-2 (پياپي 501)، بهار و تابستان 1395را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1396-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است