|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه ايران96/6/23: از اين سيل تا آن سيل چه مي كنيم؟
magiran.com  > روزنامه ايران >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 6666
پنجشنبه بيست و سوم آذر ماه 1396



خدمات سايت




 
MGID2825
magiran.com > روزنامه ايران > شماره 6594 23/6/96 > صفحه 9 (گزارش) > متن
 
      


از اين سيل تا آن سيل چه مي كنيم؟


نويسنده: حميد حاجي پور

سيلاب هاي نيمه اول سال؛ فرصت هايي که تبديل به تهديد شد دکتر کريم سليماني: سيلاب يک فرصت است نه تهديد ولي ما نمي توانيم از آن بهره ببريم. مي توانيم با ذخيره کردن حجم وسيعي از بارش باران که تبديل به سيل شده سدها، منابع زيرزميني و آب بندها را پر کنيم و براي روزهايي که نياز به آب داريم استفاده کنيم
    
    بارش باران بي سابقه تابستاني در استان هاي شمالي کشور بويژه شرق استان گيلان خسارت هاي بسياري در شهرهاي لاهيجان و لنگرود به بار آورد و در برخي از روستاها خسارت سنگيني به مردم زد. خانه ها را ويران کرد و شاليزارهاي بسياري از اهالي اين منطقه را شست و از بين برد. اين سيل بيش از 50 ميليارد تومان خسارت به بار آورد.
    «ابراهيم» يکي از اهالي لنگرود در تماس تلفني با «ايران» عنوان مي کند هواشناسي پيش از بروز سيلاب هشدار داده بود ولي فکرش را نمي کرده 2 روز پشت سرهم باران ببارد و چنين خسارتي به زندگي شان بزند. وي در اين باره به ما مي گويد: «لنگرود و لاهيجان و شهرهاي ديگر شمال تجربه بارندگي چند روزه را دارند ولي تا به حال چنين تجربه اي نداشتيم که وسط تابستاني اين طور باراني ببارد. اگر هم باران مي باريد براي چند ساعت بود و تمام. اما اين بار آنقدر باريد که آب وارد خانه هاي مان شد و شرايط طوري شد که در محاصره سيل قرار گرفتيم.
    باران و سيلاب زندگي ما و روستاييان را از بين برد. مسئولان بايد فکر اينجاي کار را مي کردند. هر وقت باران شديدي مي بارد با آب گرفتگي روبه رو هستيم ولي شهرداري و مسئولان ديگر براي آن فکري ريشه اي نمي کنند.»
    سيلاب ويرانگر گيلان سومين حادثه پر خسارت کشور از ابتداي سال تاکنون است. نخستين حادثه مربوط است به اواخر فروردين ماه که مرگ 45 تن از هموطنان مان در آذرشهر و عجب شير را در پي داشت. اواخر مردادماه رگبار باران و جاري شدن سيل در خراسان رضوي ، خراسان شمالي و گلستان هم مرگ 10نفر را رقم زد و خسارت فراواني به شهرها، روستاها و تاسيسات زيربنايي وارد کرد.
    در کشوري مثل ايران که بارندگي سالانه اش 250 ميلي متر است، بروز سيل تهديد است يا فرصت؟ دکتر کريم سليماني، استاد دانشکده کشاورزي ساري پاسخگوي اين سوال است: «متاسفانه اين مساله قديمي که سال هاست مناطق مختلف کشور را تهديد مي کند و خسارت هاي جاني و مالي بسياري به مردم وارد مي آورد، راهکارهاي موثري دارد ولي متاسفانه هيچگاه اجرايي نمي شود. طرح هايي که در حوزه آب و خشکسالي وجود دارد اما فقط زباني ولي هيچگاه به عنوان طرحي حساس و حياتي عملياتي نمي شود.
    اگر تحقيقات و مطالعات در هر زمينه اي 50 درصد از راهکار براي حل معضلي باشد، 50 درصد بقيه مربوط است به اجرا که متاسفانه در کشورمان بنابر دلايلي همچون تامين بودجه، زمان بر بودن و کمرنگ شدن اهميت موضوع، عملياتي نمي شود.
    اما در بحث جاري شدن سيل و وارد آمدن خسارت به محيط زيست و تاسيسات زيربنايي و مزارع و خانه ها بايد گفت سيلاب يک فرصت است نه تهديد ولي ما نمي توانيم از آن بهره ببريم. مي توانيم با ذخيره کردن حجم وسيعي از بارش باران که تبديل به سيل شده سدها، منابع زيرزميني و آب بندها را پر کنيم و براي روزهايي که نياز به آب داريم استفاده کنيم.»
    اما موضوعي که در پيشگيري و مهار سيلاب ها کمتر مورد توجه قرار مي گيرد استفاده از کانال ها و آب بندهاست که از ديرباز در مناطق سيلابي کشور مورد استفاده قرار مي گرفته است. شيوه سنتي پيشگيري از اين بلاي طبيعي سال هاست به فراموشي سپرده شده .
     دکتر سليماني از احياي آب بندها مي گويد: «پيش از پرداختن به اينکه چطور مي توانيم سيلاب ها را کنترل کنيم، بايد به اين نکته اشاره کنم که براساس جغرافياي مناطق مختلف کشور و اينکه مثلاً در منطقه کوهستاني، جلگه يا کويري هستند، شناسه اي تهيه کنيم. در تعريف شناسه بايد گفت مطالعه جامع بر مرزهاي طبيعي يک رودخانه که بر اساس آن بدانيم سرچشمه اش کجاست، چه مسيري را طي مي کند و چه طول و عرضي دارد و به کجا سرازير مي شود.
    هر حوضه آبريز هم با حوضه هاي ديگري متفاوت است مثلاً رودخانه کن با رودخانه هراز و سپيد رود با نکا رود کاملاً متفاوتند. براي آسان شدن پيچيدگي هاي طبيعت در هر منطقه بايد تحقيق کنيم که اگر در فلان منطقه 10 دقيقه رگبار بزند، چه خساراتي به بار مي آيد؛ باعث آب گرفتگي مي شود يا تخريب مزارع يا از بين رفتن خانه ها يا ترکيدن سد محلي؟ ما با در اختيار داشتن شناسه کلي منطقه مي توانيم با پيش بيني ها از تخريب و خسارت ها پيشگيري کنيم و حتي بهترين بهره برداري از اين حجم آب را داشته باشيم.
    براي کنترل سيلاب ها چند راه حل بر اساس موقعيت جغرافيايي مناطق وجود دارد؛ لايروبي رودخانه ها و جلوگيري از ساخت خانه در فاصله 150 متري بستر رودخانه ها، ساخت سازه هاي مهندسي (کانال هاي بتوني) براي انحراف و ذخيره سيلاب، تعبيه سازه هاي زيرسطحي براي تقويت سفره هاي زيرزميني، ساخت آب بندها براي کنترل سيلاب و بهره برداري در فصول بي بارش.
    در دوران نه چندان دور، محلي ها براي پيگشيري از خسارت سيلاب به مزارع و خانه هايشان در مسير رودخانه آب بندهايي مي ساختند که آنها را قادر مي کرد در حد توانشان با بلاياي طبيعي مقابله کنند ولي اين آب بندها به مرور و با رسيدگي نکردن و مراقبت نکردن از بين رفتند که بايد با کمک مردم و دولت دوباره احيا شوند.»
    در اين رابطه چندي پيش مرتضي اکبرپور، معاون آمادگي و مقابله با بحران سازمان مديريت بحران کشور دليل بروز سيلاب و وارد شدن خسارات را لايروبي نکردن رودخانه و نهرهاي کوچک، باقي ماندن شاخ و برگ زير پل ها و ساخت و سازهاي غيرقانوني در بستر رودخانه ها عنوان کرد.
    اکبرپور از تهيه دستورالعمل 20 بندي سازمان مديريت بحران براي پيشگيري حوادث ناشي از شرايط جوي پاييزي مانند بارش هاي سيل آسا خبر داد و گفت که اين دستورالعمل بزودي به استانداران سراسر کشور ارسال مي شود؛ ضمن اينکه با دستگاه هاي متولي در صورت کوتاهي در انجام وظيفه برخورد خواهد شد و از دستگاه ها خواسته شده تا اگر براي انجام اقدامات پيشگيرانه با مشکلات بودجه اي روبه رو هستند، اعلام کنند زيرا بعداً از آنان بهانه اي را قبول نخواهيم کرد.
    برگرديم به اوايل بهمن ماه سال گذشته و بارندگي در مناطق جنوبي سيستان و بلوچستان. در اين حادثه، طغيان رودخانه هاي فصلي به 3 هزار خانه از توابع نيک شهر، ايرانشهر، سرباز و کنارک خسارت جدي وارد کرد، 15 راه اصلي و فرعي مسدود شد و 3 روستايي که در همجواري رودخانه قرار داشتند به طور کامل از بين رفتند.
    اين بارندگي پس از 9 ماه بي بارشي در اين منطقه رخ داد. منطقه اي که نخل هاي خرمايش در حال خشک شدن بودند و آب شرب اين مناطق در وضعيتي بحراني قرار داشت. بارندگي گرچه مردم اين مناطق را خوشحال کرد ولي خسارت هاي فراواني هم به زمين هاي کشاورزي و تاسيسات زيربنايي آنان وارد آورد.
     براساس اعلام مسئولان سيستان و بلوچستان، در جريان اين سيل حجم بارندگي ها نزديک به 6 ميليارد متر مکعب بوده که تنها 80 ميليون متر مکعب آن در سدها ذخير شده و بقيه به درياي عمان سرازير شده است. منبع پرارزشي که به دليل نبود زيرساخت هاي لازم براي ذخيره آن هدر رفت.
    دکتر سليماني در اين باره مي گويد: «در مناطق مرکزي و شرقي کشور که با چالش خشکسالي و کم آبي روبه رو هستند و منابع زير زميني شان بشدت در وضعيت بحراني قرار دارد، مي توان از بارش هاي رگباري که در اين نواحي رخ مي دهد، بهترين استفاده را کرد. در گزارشي خواندم که بيش از 400 قنات در ناحيه اي که سيل سيستان و بلوچستان جاري شد، کاملاً خشک شده که مي شد با هدايت اين سيلاب به داخل زمين از هدر رفت آن جلوگيري و قنات ها را احيا کرد. من پيش از اين ساخت سازه هاي زير سطحي که آب را ذخيره مي کند و به مرور به دل سفره هاي زيرزميني مي فرستد، پيشنهاد دادم ولي همان طور که گفتم راهکارها و پيشنهادها عملياتي نمي شوند و بايد بعد از هر حادثه افسوس خورد که چرا فلان کار را نکرديم.»
    نيمي از سال را با 3 حادثه سيل و خسارت و غم و اندوه گذرانديم و6 ماه ديگر باقي است. 6 ماهي که ماه هاي بارش و باران خواهد بود و معلوم نيست اين بار سيل اهالي کدام منطقه را عزادار کند.
    از اين سيل تا آن سيل چه مي کنيم؟
    


 روزنامه ايران، شماره 6594 به تاريخ 23/6/96، صفحه 9 (گزارش)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 16 بار
    



آثار ديگري از "حميد حاجي پور"

  دختران «راين» از سنگ، گوهر مي تراشند / ساعتي در يك كارگاه سنگ تراشي
حميد حاجي پور، ايران 18/9/96
مشاهده متن    
  عمو، كشور من چطور جايي است؟ / افغانستان يعني داستان هاي «نيمروز»، ايران يعني كوره پز خانه هاي «ريگ جوپار»
حميد حاجي پور، ايران 14/9/96
مشاهده متن    
  سرنوشت عمارت ابوالحسن خان؛ از قنسولخانه تا موزه نفت / گشتي در محله تاريخي «زريسف» كرمان
حميد حاجي پور، ايران 7/9/96
مشاهده متن    
  نعره آتش بر سر كوه هاي «رگ سفيد» / مشاهدات خبرنگار «ايران» از عمليات اطفاي حريق چاه 147
حميد حاجي پور، ايران 4/9/96
مشاهده متن    
  حالا من تنها مانده ام / مشاهدات خبرنگار «ايران» از وضعيت روستاهاي سرپل ذهاب و ازگله
حميد حاجي پور، ايران 29/8/96
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
مجله كودك
متن مطالب شماره 137، آذر 1396را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1396-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است