|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد96/8/23: همه چيز درباره بيت كوين
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4196
شنبه بيست و هفتم آبان ماه 1396



خدمات سايت




 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4193 23/8/96 > صفحه 1 (صفحه اول) > متن
 
 


تحليل 
همه چيز درباره بيت كوين
«دنياي اقتصاد» مكانيزم عملكرد «بيت كوين» را بررسي كرد


معماي «بيت کوين»
    دنياي اقتصاد: رشد قابل توجه ارزش بيت کوين در کنار مزاياي قابل توجه اين ارز ديجيتالي توجه بسياري از بانک هاي مرکزي دنيا را به خود جلب کرده است. به طور سنتي پول ها به وسيله بانک مرکزي ايجاد مي شوند و ميزان عرضه آن را متناسب با سياست هاي مد نظرخود تنظيم مي کنند، اما بيت کوين به عنوان ارز رمزپايه اين رويه را تغيير داده و به همين جهت مي توان از آن به عنوان دگرديسي ارزي نام برد.
    مطابق بررسي ها، اعتمادسازي و پشتوانه سازي، دو عنصر موفق يک سيستم پولي است، بيت کوين عنصر اعتماد را به واسطه امنيت شديد، ناشناس بودن تراکنش ها، شفافيت کافي و توانايي اثبات شده اش در برطرف کردن نياز هاي جديد و معايب سيستم بانکداري سنتي و محدود بودن را به ارمغان آورده و پشتوانه سازي را با ايجاد سقف عرضه و مکانيزم پيچيده استخراج به وجود آورده است. «دنياي اقتصاد» در گزارشي ضمن بررسي مکانيزم رمزنگاري ارز ديجيتالي، مزيت هاي آن نسبت به ارزهاي سنتي و روند پذيرش آن را در يک دهه اخير بررسي کرده است.
    
    تولد ارزهاي ديجيتالي
    از ابتدايي ترين شيوه هاي مبادله که به بيش از ۹ هزار سال پيش از ميلاد مسيح باز مي گردند، تا پيدايش چند هزار ساله سکه هاي فلزي، تاسيس اولين شبه بانک ها که به واسطه اعتبارشان ميانجي مبادلات پرارزش مي شدند و شکل گيري اولين بانک ها در لندن و آمستردام، پول در کالبدهاي متفاوتي خدمات مبادلاتي خود را براي جوامع ارائه داده است. حجم گسترده و لجام گسيخته پول ريخته شده در بازار به کنترل خاص و علمي نياز داشت و اين نياز به مرور بانک هاي مرکزي را به عنوان کنترل کننده پولي در کشور هاي مختلف رايج کرد. قرن بيستم با سيل عظيم مدرنيزاسيون، تحولات شديدي در مکانيزم پولي و بانکي ايجاد کرد. پديده اينترنت که جزو آخرين و نيرومندترين امواج تکنولوژي در اواخر قرن بيستم بود، پيش زمينه بانکداري الکترونيک را پديد آورد. در ادامه با گسترش هوش مصنوعي و پيشرفت تلفيق علوم کامپيوتر – رياضيات - اقتصاد شبکه سراسري اينترنت به عنوان زيرلايه بانکداري تحکيم شد.
    در اين بين، پيدايش شبکه بلاک چين (زنجيره بلوکي) منجر به بروز پديده اي به نام «ارز رمزنهاد» (ارز رمزينه، ارز رمزدار، ارز ديجيتالي) شد. «بيت کوين» (Bitcoin) برجسته ترين عضو اين خانواده است که مدعي جايگزيني با سيستم پولي دنيا است. کارشناسان بسياري معتقدند چرخشي که از سکه به حواله و از حواله به اسکناس در طول تاريخ ثبت شده است، احتمال وقوع دگرديسي جديدي به سمت و سوي محوريت يافتن ارز رمزنهاد را محتمل تر مي کند. شناخت و درک پديده بيت کوين و چگونگي عملکرد آن، نيازمند گذراندن دو پيش نياز مفهومي است. اولين پيش نياز، شناخت ساختار پايگاه داده هاي اينترنتي است و شناخت سازوکار بلاک چين يا همان زنجيره بلوکي، دومين پيش نياز آشنايي با پديده بيت کوين است.در سال ۱۹۹۱ ميلادي «استوارت هابر» و «اسکات استورنتا» شبکه اي را معرفي کردند که در آن اطلاعات تحت امنيت کامل، به وسيله امضاي الکترونيکي غيرقابل نفوذ، جابجاپذير شوند. اين شبکه زنجيره بلوکي نام گرفت.
    
    فرآيند رمزنگاري داده ها
    «بلاک چين» يا زنجيره بلوکي، شبکه اي است که تحت اينترنت عمل مي کند و شباهت هاي زيادي با آن دارد. اينترنت با داده هايي که مي توانند به متن، عدد، عکس، صدا و تصوير تبديل شوند سروکار دارد، اما بلاک چين برپايه مقاديري استوار است که مي توانند تراکنش هاي مالي را تبادل و ذخيره کنند. زماني که شخص يا نهادي کالاي ديجيتال خود را به اشتراک مي گذارد، در واقع داده هاي خود را از طريق شبکه معمول و نفوذ پذير اينترنت جابه جا مي کند. زماني که اين شخص يا نهاد به اثبات مالکيت خود بر آن کالاي ديجيتالي نيازمند شود، معضلات هميشگي اينترنت يعني نفوذ پذيري، ناامني محتمل و تغييرپذيري اطلاعات ثبت شده در گذشته، به ميان مي آيند. شبکه بلاک چين چنين مشکلاتي را از بين برده است. در واقع سازوکار و الگوريتم اين زنجيره بلوکي، اجازه نفوذ هکر ها را از ميان مي برد. زنجيره بلوکي همانطور که از نامش مشخص است، از يک شبکه تودرتوي بلوک هاي اطلاعاتي تشکيل مي شود. اين بلوک ها که از مقادير رمزگذاري شده تشکيل مي شوند در جهات مختلف به يکديگر متصل هستند. در واقع امکان قطع شدن زنجيره اتصال، در اين شبکه وجود ندارد. يک بلوک جديد زماني توليد مي شود که چندين کد جديد و شناسايي شده به شبکه اضافه شوند. کدهايي که براي الحاق به يک بلوک آماده مي شوند بايد از چند فيلتر عبور کنند تا براي ملحق شدن به داده هاي بلاک چين استاندارد شوند.
    براي مثال يک تراکنش به نام شخص خاصي قرار است از اين فيلتر ها عبور کند. در ابتدا اين اطلاعات بايد به کدهاي منحصر به فردي تبديل شوند که توسط تابع «درهم سازي» (Hash، هش سازي، مقدار هش يا به اختصار هش) ساخته شده اند. اين تابع نام شخص و اطلاعات تراکنش وي را به يک کد يکتا تبديل مي کند. «هش» ها مي توانند داده هاي طويل و بعضا نامحدود را به يک عدد طبيعي طولاني نيز مبدل کنند. در مثال تراکنش، کليه اطلاعات در کد طولاني که مي تواند شامل اعداد، حروف و سمبل ها شود، ثبت مي شوند. نکته حايز اهميت در تابع هش، يکتا بودن آن است. هرچند اين کد يکتا است، اما افزايش امنيت همواره مورد توجه بلاک چين نويسان بوده است، به طوري که کاربرد علم «کريپتوگرافي» يا رمزنگاري، به تابع درهم سازي افزوده شد. رمزنگاري تابع هش را با نام جديدي همراه کرد که «تابع رمزنهاد هش» خوانده مي شود.
    
    سه آزمون مقاومت سنج
    تابع رمزنهاد هش، کدهاي يکتايي را که تابع هش توليد کرده را با يک امضاي ديجيتالي ترکيب مي کند. در اصل کدي که قرار است به بلوک ها افزوده شود بايد از فيلتر رمزنهادينگي نيز عبور کند. اين تابع به منظور تصديق اصالت کد توليد شده (با امضاي ديجيتالي) و شناسايي صحت اطلاعات هش قبلي طراحي شده است. اين تابع سه آزمون مقاومتي را پشت سر مي گذارد تا يک کد را تاييد و به زنجيره بلوک ها بفرستد. اولين آزمون، مقاومت پيشاتصادم، سختي لازم براي توليد هش را مي سنجد. در اين سنجش، سختي يافتن يک کد برابر با هش توليد شده، بررسي مي شود و اگر دستيابي به هش سختي لازم را داشته باشد، آن را تاييد و به آزمون مقاومت تصادم ضعيف مي فرستد. در آزمون دوم که مکمل آزمون پيشين است، برابري يک هش با هش هاي ديگر بررسي مي شود. در واقع آزمون اول تا حدودي تکراري بودن هش ها را غيرممکن ساخته است، اما در آزمون تصادم ضعيف، احتمال وجود دو کد مشابه کمتر از قبل مي شود تا آمادگي لازم براي ورود به آزمون نهايي به دست آمده باشد. تا اينجا امکان وجود دو تراکنش مشابه در خروجي تابع از بين رفته است، اما آزمون تصادم قوي، تنها حالت باقي مانده براي توليد دو هش به صورت همزمان را نيز بررسي مي کند. براي مثال اگر يک هکر بتواند در يک زمان مشخص دو تراکنش مشابه را به منظور برداشت دوبرابري ثبت کند، آزمون تصادم قوي، ضمن بررسي هر دو زوج هش موجود، احتمال بروز اين اختلال را نيز از ميان مي برد. با اين تفاسير احتمال تکراري بودن هش ها به صفر ميل مي کند.
    پس از تاييد هش ها توسط توابع مخصوص، آنها وارد يک «درخت مرکل» (درخت هش يا Merkle Tree) مي شوند. در اين مرحله به عنوان مثال، دو هش با يکديگر ترکيب شده، هش جديدي را توليد مي کنند و اين چرخه درختي همين طور ادامه پيدا مي کند تا آنجا که اين هش هاي ترکيب شده به عنوان تراکنش هاي تاييد شده، بلوک جديدي را به زنجيره اضافه کنند. بلوک جديد روي بلوک پيشين سوار مي شود، يعني هش هاي ثبت شده در طول تاريخ بلوک ها، همواره با يکديگر سنجيده خواهند شد تا احتمال تصادم، نزديک به صفر باقي بماند. يک بلوک جديد با آميختن هش هاي جديد به بلوک پيشين، به چرخه بلاک چين افزوده مي شود. بيت کوين با استفاده از مکانيزم زنجيره بلوکي پا به عرصه ارزي نهاده است. ورود يک ارز رمزنهاد، به دنياي بانکداري اسکناس محور، دلايل خاص خود را دارد. بررسي اين دلايل، نياز جامعه بشري را براي عبور از نظام سالخورده بانکي منعکس مي کند.
    
    مکانيزم انتقال پول به وسيله بيت کوين
     هر فرد مي تواند در سايت هاي مختلفي يک کيف ديجيتالي براي خود باز کند. زماني که يک حساب بيت کوين باز مي شود به فرد صاحب حساب يک کليد عمومي يکتا تعلق مي گيرد. زماني که يک تراکنش از طرف فرد با وارد کردن کليد عمومي يا همان امضاي ديجيتال انجام مي شود، کليه اطلاعات مربوط به اين تراکنش، تحت تابعي رمزنهاد، هش گذاري مي شوند. هش ها يا کدهاي يکتا در درخت مرکل با يکديگر ترکيب و مقايسه شده، پس از طي مراحل امنيتي شبکه بلاک چين، به يک بلوک جديد افزوده مي شوند. هر بلوک جديدي که ساخته مي شود همزمان توسط بسياري از کاربراني که در حال حل کردن معما هاي پيچيده (به منظور استخراج بيت کوين) هستند، اعتبارسنجي مي شود و در صورت تاييد امنيت، ظرف مدت ۱۰ دقيقه، يک بلوک جديد با افزوده شدن تراکنش هاي تاييد شده، پديد مي آيد. پديد آمدن يک بلوک جديد به معناي ثبت عمليات موفق تراکنش هاي انجام شده است.
    
    کمياب و قابل اعتماد
    در طول تاريخ از دوره مبادله کالا به کالا، سکه هاي گرانبها، حواله هاي بانکي تا دوره بانکداري نوين، دو اصل ريشه دار، ضامن واسطه هاي پولي بوده اند. يک سوي ماجراي ضمانت، اعتماد به نهاد، کالا، شخص و نهاد نظارتي است. در حال حاضر به علت اعتماد عمومي به نظام بانکداري، اين موسسات پولي نبض پولي و مالي دنيا را در دست گرفته اند. بنابراين يک سمت موفقيت يک سيستم پولي، اعتمادسازي است. در سوي ديگر سناريوي پولي، پشتوانه هايي قرار دارند که معمولا از طريق فلزات گرانبها و کالا هاي پرارزش فراهم شده اند. به عنوان مثال، ذخيره طلاي فيزيکي در دوران نابساماني اقتصادي، به عنوان يک استراتژي حفظ کننده اقتصاد کشور ها است. در واقع وجه اشتراک همه اين کالا هاي گرانبها، کمياب بودن آنها و وجود سقف عرضه در ذات اين کالاها است. بنابراين در سمت ديگر سناريوي پولي، عرضه محدود، به معناي کمياب بودن، قرار مي گيرد. بيت کوين يا هرگونه سيستم پولي ديگر بايد هر دو سمت ماجراي پولي را پوشش دهد تا بتواند مکانيزم جديدي در دنياي اقتصادي به راه اندازد. بيت کوين عنصر اعتماد را به واسطه امنيت شديد، ناشناس بودن تراکنش ها، شفافيت کافي و توانايي اثبات شده اش در برطرف کردن نياز هاي جديد و معايب سيستم بانکداري سنتي، به چنگ آورده است. در آن سوي ميدان، اين ارز ديجيتالي با سقف عرضه ۲۱ ميليوني که در الگوريتم آن لحاظ شده، عنصر کميابي را نيز کسب کرده است. بيت کوين رقابت شديدي با سيستم بانکي رايج در پيش خواهد داشت. مطابق آخرين آمارها، ۱۶ ميليون و ۶۷۷ هزار بيت کوين تا به اکنون استخراج شده است.
    
    نياز به عبور از بانکداري سنتي
    پيشرفت علوم کامپيوتر و رمزنگاري در چند دهه اخير، زمينه لازم براي توليد ارز ديجيتالي را فراهم کرده است. برخلاف ديدگاه عمومي، بيت کوين اولين ايده پول الکترونيکي نيست. پيش از اينکه «ساتوشي ناکاموتو» در مقاله معروف خود، بيت کوين را معرفي کند، «ديويد چام» طي مقاله اي که در سال ۱۹۸۰ منتشر کرده بود، از نياز به يک پول الکترونيکي که تراکنش هاي آن بدون هويت انجام شود، خبر داده بود. چام، پروتکل مربوط به ايده خود موسوم به اي-کش (ecash) را بر اساس تابع هش رمزنهاد در دهه ۹۰ ميلادي به کار گرفته بود. پس از آنکه ايده اي کش، نتوانست با اقبال عمومي همراه شود، فرد يا گروهي با نام مستعار «ساتوشي ناکاموتو» پس از بحران جهاني بين سال هاي ۲۰۰۹-۲۰۰۷، با تکيه بر بي کفايتي بانک هاي مرکزي و دولت ها براي کنترل وضعيت اقتصاد و پول، تکنولوژي بيت کوين را به جامعه جهاني معرفي کرد.
    ناکاموتو با انتشار «مقاله سفيد» با نام «بيت کوين: يک سيستم پول الکترونيکي نظير به نظير»، دلايل نياز به پول الکترونيکي، الگوريتم استفاده شده، امنيت شبکه بيت کوين و ساير ويژگي هاي اين ارز رمزنهاد را تشريح کرده است. وي در مقدمه مقاله بيت کوين، از حذف واسطه مالي ناتوان و قدرت هايي که با بازي هاي سياسي-اقتصادي، بحران آفريني مي کنند، به عنوان زمينه ابتدايي ياد کرده که بيت کوين آن را حل خواهد کرد. نگاه به تاريخ بانکداري مشکلات اقتصادي که خطا هاي اين نهادها ايجاد کرده اند را به وضوح نشان مي دهد. از «هراس بانکي» ۱۹۰۷ تا دوران «رکود بزرگ»، بانک ها متهم هاي رديف اول بحران هاي مالي دنيا لقب گرفته اند. اولين نرم افزار «متن باز» (نرم افزار هايي که علاوه بر رايگاني، اجازه دانلود و تغيير در کدهاي خود را مي دهند) براي استخراج بيت کوين، در ماه ژانويه سال ۲۰۰۹ ميلادي معرفي شد.
    
    هسته بيگ بنگ بيت کوين
     پس از معرفي اين نرم افزار، اولين بلوک بيت کوين موسوم به «بلوک پيدايش» (Genesis Block)، ازسوي ساتوشي ناکاموتو تحت شبکه بلاک چين ساخته شد و ارزش جايزه حل شدن «معماي رياضياتي» اين بلوک ۵۰ بيت کوين قرار داده شد. «هال فيني»، برنامه نويس و متخصص شبکه بلاک چين در روزي که نرم افزار بيت کوين در دسترس قرار گرفت، آن را دانلود کرده، اولين معماي حل شده تراکنش بيت کوين را با دريافت ۱۰ بيت کوين، به نام خود ثبت کرد. در ابتداي کار، تنها فعالان حوزه بلاک چين از اين ارز ديجيتالي حمايت کردند. نظريه پردازان ديگري که پيش از ناکاموتو تلاش هاي زيادي براي راه اندازي يک شبکه پول ديجيتالي کرده بودند، اولين حاميان بيت کوين را شکل مي دادند.
    به عنوان مثال، «وي داي» و «نيک زابو» رمزنگاران ديجيتالي مشهور، به استخراج بيت کوين پرداخته، اين شبکه را با راه اندازي سايت هاي گوناگوني در زمينه هاي کارپردازي، مبادله اي، کيف پول ديجيتالي، استخر استخراج و راهنمايي کاربران، به عموم شناساندند. تراکنش هاي ابتدايي که بلوک هاي بيت کوين را به سرعت گسترش مي دادند، به فعالان بلاک چين ها و کساني که تحت تاثير اين دسته از کرم هاي کامپيوتري بودند، مربوط مي شد. ارزش هر بيت کوين در اين مدت، با فعاليت هاي اندک اين دسته، کسر ناچيزي از دلار بود. قيمت هر بيت کوين در ماه جولاي سال ۲۰۱۰ ميلادي به حدود ۴صدم دلار يا ۴ سِنت رسيده بود. افزايش تراکنش هاي ناشناس (در اينجا به معناي بدون ثبت هويت) بيت کوين ضمن اميدي که ديجيتالي ها به آينده اين پول رمزنهاد داشتند، بالاخره توجه گروه هاي ديگر را نيز به اين پديده نوظهور جلب کرد.
    
    چهار موج پذيرش بيت کوين
    تراکنش هاي مخفيانه که بدون ثبت هويت فرد پرداخت کننده و دريافت کننده تحت شبکه بيت کوين انجام مي شد، طرفداران جديدي براي آن ايجاد کرد. فعالان بازار سياه شامل دلالان اسلحه و مواد مخدر، همچنين شرکت ها و نهادهايي که به دليل تحريم هاي مالي، توان خريد و فروش از طريق شبکه معمول بانکي را نداشتند، به بازار بيت کوين اضافه شدند تا موج اول تقويتي ارز ديجيتالي توليد شود. در کنار خلافکاران، افراد کنجکاوي که ماهيت ناشناخته بلاک چين را بررسي مي کردند، نيز براي محک زدن اين پول الکترونيکي وارد تراکنش هاي بيت کويني شدند. براي مثال در روز ۲۲ ماه مه سال ۲۰۱۰ ميلادي که به روز «پيتزايي بيت کوين» مشهور شده است، يک شخص حقيقي ۱۰هزار بيت کوين براي خريد دو پيتزا پرداخت کرد. اين ميزان از بيت کوين در هفته اول ماه نوامبر سال ۲۰۱۷ بيش از ۷۰ ميليون دلار ارزش دارد. پس از موج اول، موجي از شرکت هاي مبلغ و کارگزار بيت کوين شکل گرفت. اين شرکت ها موسسات زيادي را به پذيرش انجام تراکنش هاي بيت کويني ترغيب کردند. افزايش خدمات ارائه شونده توسط ارز ديجيتالي، موج تقويتي دوم را براي بيت کوين به همراه آورد. به عنوان مثال، سرويس هاي محبوبي مانند «وردپرس» پرداخت کمک هاي مردمي را با بيت کوين پذيرفتند.
    افزايش مقبوليت تراکنش ها با ارز رمزنهاد، افراد بيشتري را به استخراج بيت کوين مشغول کرد و از طرفي تراکنش هاي بيت کويني را افزايش داد. موج سوم رشد بيت کوين با شکل گيري دستگاه هاي خودپرداز بيت کوين، تعدد کارگزاري هاي ارائه دهنده خدمات بيت کوين و همچنين شيوع انواع ديگري از پول هاي الکترونيکي مانند «اتريوم»، توليد شد. پس از آنکه خدمات بيت کوين در اقصي نقاط دنيا پذيرفته شده بود، موج چهارم از راه رسيد. موج چهارم بيت کوين، کاهش اعتماد عمومي به دولت ها و بانک ها و مديران رده بالا در سطح جهاني بود. نظرسنجي بنياد «ادلمن» درخصوص اعتماد عمومي به دولت ها، موسسات و مديران، در سال ۲۰۱۷، از افزايش بي اعتمادي ها تا ۵۵ درصد حکايت دارد. علاوه بر بي اعتمادي، شاخص اين موسسه که باور به بروز بحران اقتصادي را مي سنجد نيز از اکثريت جمعيتي خبر مي دهد که در انتظار وقوع بحران جديدي در سراسر دنيا هستند. معناي بي اعتمادي به سياست هاي اقتصادي دولت ها، بي اعتمادي به ارز هاي کاغذي است که با خطاي ممکن مديران، عدم شفافيت و ريسک بالا همراه هستند. آنچه بيت کوين به جمعيت بي اعتماد ارائه مي کند، ارائه ارزي است که فارغ از دست هاي پشت پرده و موسسات غول پيکر عمل مي کند و شفافيت از اصول ابتدايي آن است.
    
    ارزش شبه ذاتي بدون پشتوانه مادي
    ارز هاي رايج همواره پشتوانه فيزيکي و اعتباري براي جلب اعتماد و حفظ اطمينان افراد دارند. اما پشتوانه بيت کوين چيست؟ و چرا اين ارز از قيمت چند سِنتي به قيمت چندهزار دلاري رسيد؟، سوالات رايجي هستند که با بررسي ويژگي ها و کاربردهاي خاص بيت کوين و شبکه بلاک چين قابل پاسخگويي هستند. پشتوانه بيت کوين، کدهاي رمزنگاري شده اي هستند که هرگز از بين نمي روند و به هيچ وجه قابل پيش بيني نيستند. تراکنش هاي امن که بدون فاش شدن هويت افراد، تحت شبکه نفوذناپذير بلاک چين با کليد مخصوص هر فرد انجام مي پذيرند، ارزش شبه ذاتي بيت کوين را شکل مي دهند. اما محاسن بيت کوين تنها به امنيت آن خلاصه نمي شود. ويژگي هاي ديگر اين ارز نوظهور از طرفي باعث شکل گيري آن و از طرفي منجر به محبوبيت و اعتماد به آن شده اند. تنظيم بدون مرکز کنترل: بيت کوين ازسوي هيچ نهاد، شخص يا گروهي کنترل پذير نيست، اين ارز ديجيتالي از دل الگوريتم پيچيده رياضياتي بيرون آمده که خودتنظيمي را از ويژگي هاي اوليه اين ارز قرار داده بود. بيت کوين خودبه خود و هوشمندانه، بازارش را به صورت اتوماتيک تنظيم مي کند.
    اين پديده الکترونيکي، بالذات داراي مکانيزم کنترل تورم، عرضه و تقاضا است. ناکاموتو از ابتدا حد معيني از تعداد بيت کوين هاي موجود براي استخراج مجازي را مشخص کرده بود. عدد طلايي ناکاموتو ۲۱ ميليون است. بنابرين عرضه اين پول رمزنهاد محدود است. در طرف ديگر معادله، تقاضاي آن روز به روز در حال افزايش است و اين امر در وهله اول نگران کننده به نظر مي رسد. اما پيش بيني ناکاموتو پرده از اين ابهام بر مي دارد، مانيفست او، کنار گذاشتن سيستم معيوب بانکداري است. بنابرين رشد تقاضاي بيت کوين بايد تا جايي پيش رود که ساير ارز هاي سنتي به آن وابسته شوند و طبق پيش بيني ها، زماني اين اتفاق رخ خواهد داد که همه بيت کوين هاي ممکن استخراج شده باشند. زماني که کارشناسان براي پر شدن کنتور ۲۱ ميليوني بيت کوين تخمين زده اند بيش از يک قرن ديگر است. با اين تفاسير بيت کوين در صورت حفظ ويژگي هاي منحصربه فرد خود، در بهترين حالت ممکن، سيستم پولي دنيا را در قرن ۲۲ به دست خواهد گرفت.
    البته ساير ارز هاي ديجيتالي نيز در حال رقابت با بيت کوين هستند و اين موضوع شانس آنها را براي سبقت از بيت کوين يا حتي چند ارزي شدن جهان ديجيتالي آينده حفظ خواهد کرد. اما چرا توانايي سيستم بانکداري سنتي زير سوال است؟ پاسخ اين پرسش از چند جنبه قابل بررسي است. جنبه اول بحران زايي سيستم بانکداري اسکناسي و عدم توان صد درصدي آن براي جلوگيري از بروز بحران هاي آتي است. جنبه ديگر نفوذ سياست، کنترل گري و دست هاي پشت پرده در بانکداري سنتي است. جنبه بعدي نابرابري اجتماعي است که به واسطه تغيير ارزش پولي کشور هاي فقير نسبت به کشور هاي غني، در جريان است. جنبه آخر که گستره وسيعي از ضعف هاي بانکداري نوين را تشکيل مي دهد در دو مثال قابل تشريح مي شود. در مثال اول، ضريب فزاينده يا همان ضريب تکاثري نقش اصلي را ايفا مي کند. ضريب فزاينده نشان مي دهد نظام بانکي چند برابر سپرده اي که داشته است، پول بانکي توليد کرده است. در واقع اگر همه سپرده گذاران همزمان خواهان دريافت پول خود شوند (مانند بحران پانيک بانکي ۱۹۰۷ آمريکا)، نظام بانکي نمي تواند تمام سپرده ها را به مردم بازگرداند، چراکه بانک ها معمولا به فرض عدم تقاضاي همزمان عموم، گردش هاي مالي را انجام مي دهند. در واقع حجم پولي که در حال جابه جايي از حساب ها است، بيشتر از دارايي بانک ها است. در مثال دوم، زمان واقعي انتقال وجه در يک عمليات بانکي ممکن است تا چند روز به طول انجامد.
    سرعت واقعي انتقال، ۱۰ دقيقه: يک تراکنش بيت کوين در نهايت پس از سپري کردن مراحل امنيتي وارد يک بلوک جديد مي شود. اگر صحت اطلاعات اين بلوک ظرف ۱۰ دقيقه تاييد شود، انتقال وجوه در طول اين مدت انجام گرفته است. با اينکه انتقال وجه از طريق بانک ها به ظاهر به صورت آني انجام مي شود، اما در واقع تسويه حساب ها ممکن است تا چند روز کاري زمان ببرد. اين در حالي است که تسويه حساب هاي بيت کوين ظرف ۱۰ دقيقه با شفافيت تمام انجام مي شود.
    شفاف تر از شيشه: کليه تراکنش هاي بيت کوين بدون نياز به مهارت خاص يا افشاي هويت طرفين تراکنش، از زمان «بلوک پيدايش» تا همين لحظه قابل رويت هستند. يک شبکه بلاک چين در اصل اين نوع از شفافيت را لازمه بنيادين خود قرار داده است. تعداد تراکنش ها، مبالغ و زمان انجام آنها نيز قابل رديابي هستند. اين در حالي است که در بانکداري سنتي منبعي جز خود بانک، درخصوص ميزان سپرده ها، مبالغ و زمان قراردادهاي بانکي موجود نيست.
    ارزان تر از بانک ها، وراي نظام ارزي سنتي: انتقال پول به ساير نقاط دنيا با استفاده از سيستم بانکداري سنتي، کارمزد خاص خود را دارد، اما انتقال پول ديجيتالي چنين هزينه هايي را به همراه نخواهد داشت. در واقع هزينه تراکنش بيت کويني نسبت به سرويس هاي PayPal و کارت هاي اعتباري بسيار کمتر، حتي در برخي مواقع رايگان است. ويژگي هاي پرداختي ديگر که بيت کوين را به نسبت ساير مکانيزم ها جذاب تر جلوه مي دهد، اولويت دادن به تراکنش هاي با مقادير بيشتر و بي اهميت بودن واحد پولي در اين تبادلات است. تراکنش هايي که مبالغ بالاتري دارند با فوريت بيشتري از فيلتر هاي امنيتي عبور مي کنند و بالطبع سريع تر ثبت مي شوند. از طرفي واحد پولي که پرداخت کننده در اختيار دارد براي شبکه بيت کوين اهميتي ندارد؛ بنابرين تراکنش ها فارغ از نظام ارزي رايج صورت مي پذيرند. اين ويژگي بيت کوين، اين ارز ديجيتالي را به ذخيره امني براي مردم کشور هايي که اقتصاد و ارزش پولي آنها در خطر است تبديل مي کند.
    پناه به ارز ديجيتالي در بي اطميناني ها: در سال ۲۰۱۶ ميلادي پوند مصر نسبت به ارز هاي ديگر دنيا بيش از ۵۸ درصد تضعيف شده بود، بوليوار ونزوئلا نيز در ابتداي بحران رکود تورمي اين کشور، حدود ۳۷ درصد افت کرده بود. سياست هاي ناکارآمد ترکيه اي ها و دخالت هاي سياسي رايج رئيس جمهوري ترکيه در امور بانک مرکزي، ارز اين کشور را نيز با ۱۷ درصد تضعيف مواجه کرد. لير ترکيه در سال جاري ميلادي نيز به افت خود ادامه داد و با توجه به گزارش بلومبرگ بيش از ۸ درصد (تا پايان اکتبر سال جاري) نسبت به ارز هاي ديگر سقوط کرد. افت ارزش ارز هاي کشور هايي که پيش زمينه بحران اقتصادي و سياسي را دارند، از گستره ۶۰ درصدي به پايين، افت را در اين دو سال تجربه کرده اند. اين در حالي است که بيت کوين ظرف ۱۰ ماه ابتدايي سال ۲۰۱۷ ميلادي از قيمت ۱۰۰۰ دلاري تا قيمت ۷۵۰۰ دلاري صعود کرد و قيمت آن حدود ۵/ ۷ برابر شد. واضح است که اگر يک شهروند مصري يا ونزوئلايي به جاي پول ملي از بيت کوين استفاده مي کرد، فارغ از سود بيت کويني، ارزش پول او برخلاف جريان ملي حفظ مي شد. روند ذخيره سازي طلاي فيزيکي به عنوان پشتوانه امن، در صورت افزايش نفوذ ارز هاي ديجيتالي دچار تغيير خواهد شد. ذخيره امن فيزيکي به مرور به ذخيره امن ديجيتالي تبديل خواهد شد. تحريم هاي بانکي معناي خود را با گسترش اين پديده از دست خواهند داد و ديگر نيازي به دور زدن تحريم ها نيست، چراکه تراکنش هاي مالي بيت کوين بدون ثبت هويت شخص، نهاد يا دولت، واسطه گري سودجويانه بانک ها و موسسات مالي را منقرض خواهد کرد.
    
    «ديلما»ي آتيه پول ديجيتالي
    آينده بيت کوين علاوه بر گرايش عمومي، در گرو تصميمات کشور ها و ابرشرکت هاي بين المللي است. چين استفاده از بيت کوين را ممنوع کرده، آمريکا و اروپا تا حدودي راجع به اين ارز ديجيتالي سکوت کرده اند. روسيه موضع نسبتا منفي نسبت به بيت کوين بروز داده، در حالي که برخي از شرکت ها پرداخت ماليات را به وسيله بيت کوين مجاز اعلام کرده اند. در حال حاضر جامعه جهاني درگير يک ابر«ديلما» (دوگانگي، دوراهي، Dilemma) است؛ پذيرش عصر پول ديجيتالي، يا مقاومت در برابر آن. برخي از مديران نظام پولي و مالي دنيا از جمله کريستين لاگارد، رئيس صندوق بين المللي پول و آلن گرينسپن، رئيس سابق فدرال رزرو، آينده روشني براي بيت کوين متصور شده و پيشنهاداتي به بانک هاي مرکزي و دولت ها، درخصوص شيوه انطباق با اين پديده ارائه کرده اند. در مقابل جيمي ديمون، مدير «جي پي مورگان» و بسياري از مديران رده بالاي دولتي و شرکتي، بيت کوين را بي ارزش توصيف کرده اند. در چنين شرايطي که اتفاق نظر خاصي درخصوص پذيرش يا رد پول ديجيتالي در دنيا وجود ندارد، آينده بيت کوين چندان روشن نيست. از سويي «بورس کالاي شيکاگو» وعده آغاز معاملات آتي بيت کوين را داده، اما از سويي برخي از شرکت ها استفاده از بيت کوين را امري ناپذيرفتني توصيف مي کنند. به عقيده کارشناسان، آينده بيت کوين به مواضع ابرقدرت ها، دولت ها و بانک هاي مرکزي وابسته است و در حال حاضر به دليل نوسانات شديد، پذيرش آن در هاله اي از ابهام قرار گرفته است.
    
    

    
    تحليل : همه چيز درباره بيت كوين / «دنياي اقتصاد» مكانيزم عملكرد «بيت كوين» را بررسي كرد
    


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4193 به تاريخ 23/8/96، صفحه 1 (صفحه اول)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 33 بار

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
دو فصلنامه پژوهش هاي جامعه شناسي معاصر
متن مطالب شماره 10 (پياپي 601)، بهار و تابستان 1396را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1396-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است