|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد96/9/14: تغيير موازنه خوراك براي مجتمع هاي پتروشيمي دنيا
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4355
پنجشنبه سي و يكم خرداد ماه 1397



خدمات سايت




 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4209 14/9/96 > صفحه 14 (بورس كالا) > متن
 
 


تغيير موازنه خوراك براي مجتمع هاي پتروشيمي دنيا
با افزايش قيمت نفت و نفتا در بازارهاي جهاني چه اتفاقي در حوزه پتروشيمي خواهد افتاد؟

نويسنده: حمزه بهاديوند چگيني

تحليل ها و بررسي هاي جهاني نشان مي دهد مزيت هاي رقابتي براي شرکت هاي توليدکننده محصولات پتروشيمي در جاي جاي جهان در حال کاهش است چراکه بار ديگر قيمت نفت در حال بازگشت به مسيرهاي افزايشي است و اين موضوع باعث مي شود تا توليدکنندگاني که از مزيت نفت براي توليد ارزان قيمت محصولات پتروشيمي بهره مي بردند، آهسته آهسته مجبور شوند قيمت هاي محصولات خود را بالا بکشند. در نتيجه انتظار مي رود طبق اين تحليل مزيت هاي رقابتي در حال تغيير شکل هستند. در اين بين اما اين موضوع به نفع آن دسته از توليدکنندگاني خواهد بود که از اتان به عنوان ماده اوليه توليد محصولات پتروشيمي استفاده مي کنند. بررسي ها نشان مي دهد هزينه هاي توليد محصولات پتروشيمي از طريق اتان در کراکرهاي بخار، پايين تر از مصرف نفتا است و افزايش قيمت نفتا در اين شرايط استفاده از اتان را مقرون به صرفه تر خواهد کرد. اين در حالي است که مصرف نفتا نيز از سال ۲۰۰۵ به بعد که قيمت نفت با شدت بيشتري رشد کرد به نصف کاهش يافته است و در شرايط فعلي نيز انتظار مي رود اقبال توليدکنندگان پتروشيمي به اتان باز هم تقويت شود.
    در عين حال توليد و صادرات اتان نيز هر ساله در حال رشد است و اين مساله باعث مي شود قيمت آن نيز روند کاهشي به خود بگيرد و تمام اين موارد مزيت هاي رقابتي مناسب تري را براي توليدکنندگاني ايجاد خواهد کرد که از گاز به جاي خوراک مايع استفاده مي کنند. کارشناسان اين صنعت معتقدند توليد بر مبناي نفتا اغلب با هزينه هاي بالاتري صورت مي گيرد با اين حال در چند سال اخير که قيمت نفت و بالطبع بهاي نفتا در منطقه خاورميانه کاهش يافته بود، نوعي مزيت خودبه خود به وجود آمد. در کشورهايي همچون چين نيز توليد محصولات پتروشيمي از طريق نفتا صورت مي گيرد که اين مساله باعث مي شود تا حجم سرمايه گذاري ها در اين صنعت نيز در اين کشور کاهش يابد، به همين دليل اين کشور در سال گذشته و امسال کارخانه هاي پتروشيمي متکي به خوراک متان را در دستور کار خود قرار داد و استفاده از زغال سنگ براي توليد اين گاز نيز برنامه ديگر اين کشور است. تمام اين موارد نشان مي دهد کشورها به دنبال مزيت سازي در صنعت پتروشيمي خود هستند تاجايي که ممکن است بتوانند هزينه هاي تمام شده توليدات خود را کاهش دهند.
    به همين دليل بعد از سال ۲۰۰۹ که قيمت نفت بار ديگر افزايش يافت، کشورها به دنبال راهکارهاي متنوعي براي توليد محصولات پتروشيمي رفتند که استفاده از اتان و متان و زغال سنگ نمونه هايي از اين موارد هستند. با کاهش قيمت نفت در سال هاي اخير بار ديگر نفتا به کانون توجه توليدکنندگان بزرگ جهان تبديل شد، با اين حال به نظر مي رسد روند افزايشي قيمت نفتا که در يک سال گذشته با رشد ۲۵ درصدي همراه شده و انتظار مي رود از مرز ۶۰۰ تا ۶۵۰ دلار نيز در سال آينده بگذرد باعث رجوع به روش هاي ارزان تر براي توليدکنندگان شود. اين مساله هزينه هاي توليد را براي بسياري از کشورها دستخوش تغيير خواهد کرد. به عنوان مثال پيش بيني مي شود ژاپن، کره جنوبي، تايوان، سنگاپور و هند که يکپارچه از نفتا استفاده مي کنند با افزايش هزينه هاي توليد روبه رو شوند و مزيت هاي رقابتي خود را از دست بدهند. در اين ميان اما شرايط براي کشورهاي خاورميانه بهتر است به خصوص کشورهايي که اتکاي بيشتري به خوراک گاز دارند که ايران نيز خوشبختانه از اين دسته کشورها محسوب مي شود. با اين حال به دليل آنکه اتان به راحتي در دسترس همه کشورهاي توليدکننده محصولات پتروشيمي قرار ندارد لذا احتمالا نوعي تغييرات بنيادي در کشورهاي توليدکننده اين محصولات ايجاد شود که اين موضوع روي قيمت هاي خوراک از جمله نفتا يا اتان و متان اثرگذار خواهد بود و باعث تغيير جهت پتانسيل هاي توليد در اين بخ از صنعت مي شود.
    در اين ميان اما تحليلگران بازارهاي جهاني با اشاره به اينکه کشورهاي خاورميانه از نفت به ميزان کافي برخوردارند و براي تامين نفتاي موردنياز خود مشکل چنداني ندارند، معتقدند اين مساله اتفاقا خاورميانه را در يک دوره جديد با برد مزيت هاي رقابتي وارد خواهد کرد. البته متخصصان علم حسابداري و اقتصاد معتقدند درست است که قيمت تمام شده نفت براي کشورهاي منطقه خاورميانه پايين است اما نبايد هزينه هاي فرصت مالي استفاده از نفت را ناديده گرفت. اين موضوع زماني اهميت بيشتر مي يابد که دولت هايي در منطقه در تلاشند تا وابستگي خود را به نفت کاهش داده و به سمت صنعتي شدن حرکت کنند، بنابراين فروش نفت به پالايشگاه ها براي دريافت خوراک موردنياز پتروشيمي ها علاوه بر قيمت تمام شده اندکي که دارد، داراي رقم قابل ملاحظه اي هزينه فرصت مالي است که بايد در محاسبات آورده شود. نکته مهم ديگر در اين رابطه پايين بودن قيمت اتان در منطقه خاورميانه در مقايسه با بسياري از کشورهاي دنيا است.
     الان قيمت اتان در خاورميانه رقمي در حدود يک پنجم آن در آمريکا است. اين مساله نيز بايد به صورت جدي مورد بررسي قرار گيرد. از طرفي بايد به اين موضوع نگاه ويژه اي داشت که در حال حاضر رقمي در حدود ۴ ميليون تن از توليد پتروشيمي ها بر پايه گاز اتان است و انتظار مي رود به تدريج اين رقم افزايش يابد. يک بررسي در اين بين نشان داده است که کل ميزان نفتي که براي توليد يک تن محصول پلي اتيلن مصرف مي شود ۳/ ۳ تن است و اين ميزان براي اتان در حدود ۲/ ۱ تن. بنابراين از اين بعد نيز بايد گفت اتان در مقايسه با نفتا از توجيه بيشتري برخوردار است. بايد به اين نکته نيز توجه کرد که کشورهاي بزرگ و پتروشيميايي دنيا نيز اين موضوعات را مورد بررسي قرار داده اند تا وضعيتي ترکيبي براي توليد محصولات مختلف تعريف کنند، به عنوان مثال افزايش منابع نفت و گاز شيل در آمريکاي شمالي باعث شده تا پروژه هاي جديدي براي چند سال پيش رو تعريف شود. اکنون در خاورميانه کشور عربستان نيز به دنبال تعريف طرح هاي راهبردي ويژه اي در صنعت پتروشيمي خود است.
    گفته مي شود تنها بر اساس يکي از اين طرح ها روزانه ۴۰۰ هزار بشکه نفت خام به رقمي در حدود ۹ ميليون تن محصولات شيميايي و پليمري تا سال ۲۰۲۵ تبديل خواهد شد که مي تواند ۵/ ۱ درصد رشد توليد ناخالص داخلي عربستان را افزايش داده و ۳۰ هزار فرصت شغلي جديد براي اين کشور ايجاد کند. عربستان در تلاش است براي راه اندازي اين قبيل طرح ها شرکت هاي معتبر اروپايي و آمريکايي را به همکاري بطلبد که دليل آن تشخيص به موقع تغييرات قطعي در آينده صنعت پتروشيمي جهان و لزوم بازنگري در راهبردهاي فعلي است. کارشناسان ICIS مي گويند اين تمام ماجرا نيست، زيرا اين کشور به دنبال ايجاد جهش در صنايع پايين دستي خود نيز هست. گفته مي شود عربستان تا سال ۲۰۳۰ تصميم دارد صنايع پايين دستي پتروشيمي خود را به طرز چشمگيري فعال کند که اين موضوع با پيش نياز اصلاح شيوه هاي توليد و قيمت هاي تمام شده در بخش بالادستي امکان پذير است. عربستان براي اين منظور در تلاش است تا شرکت هاي مختلف پتروشيمي خود را همچون صدرا، سابيک و آرامکو مورد تجديد نظر و ارزيابي مجدد قرار دهد. در اين بين به گفته ICIS سابيک قصد دارد با همکاري هاي جديد با شرکت آرامکو طرح هاي جديدي را آغاز کند و به پيش ببرد و به اين ترتيب، برنامه ادغام و جذب که پيشتر در بسياري صنايع اثرات مثبتي به همراه داشته در اين کشور به عنوان نقشه راه توسعه صنعت پتروشيمي در نظر گرفته شده است.
    سابيک پيش از اين با ادغام با شرکت GE Plastics در سال ۲۰۰۷ توانست به آساني بازار اروپا را در اختيار خود بگيرد يا سرمايه گذاري مشترک با اکسون موبيل آمريکا نمونه ديگري از اين برنامه است که توانسته نقش مهمي در توسعه صنعت پتروشيمي عربستان ايجاد کند تاجايي که اين شرکت قصد دارد ظرف ۵ سال آينده به عنوان يکي از شرکت هاي حرفه اي در توليد محصولات شيميايي جهان نقش هاي کليدي را در بازارهاي مختلف بر عهده بگيرد که به گفته ارنستو اوکشيلو معاون اجرايي سابيک اين مهم تنها از طريق رشد در بازارهاي کليدي از جمله در آمريکاي شمالي، اروپا و آسيا به دست خواهد آمد. در اين بين اما انتظار صنايع پايين دستي نيز آن است که قيمت هاي مواد اوليه کاهش يابد تا توان رقابتي آنان دستخوش افت نشود. در اين رابطه توليدکنندگان و فعالان حوزه پلاستيک ناچارند قيمت محصولات خود را پس از افزايش هزينه مواد خام اصلي افزايش دهند. به عنوان مثال قيمت پلي اتيلن با چگالي بالا (HDPE)، که در توليد و پردازش پلاستيک و پليمر مورد استفاده قرار مي گيرد، در بازارهاي جهاني افزايش يافته است که اين افزايش به دنبال افزايش بهاي نفتا رخ داده است.
    اين محصول به شدت براي توليدکنندگان پايين دستي اهميت دارد و پايين بودن قيمت آن در سال هاي اخير توليد محصولات وابسته را تقويت کرده است، با اين حال احتمالا شاهد رشد قيمتي اين محصول به زودي خواهيم بود که در زنجيره اي از محصولات ورود خواهد کرد. يک فعال صنعت پايين دستي در اين باره مي گويد: حاشيه هاي سود براي صنايع پايين دستي پتروشيمي به ميزاني نيست که بتوان با افزايش قيمت مانع از زيان شد. به گفته وي در حال حاضر تقاضا براي محصولات پتروشيمي در دنيا در حال صعود است اين موضوع چرخه محصولات پتروشيمي را در آينده نزديک فعال تر خواهد کرد با اين حال اين تغييرات قيمتي مي تواند اثرات بازدارنده اي به همراه داشته باشد. با اين حال در مقابل برخي معتقدند تغييرات بازار به موقع بوده است، به عقيده آنها بازار بعد از کاهش شديد قيمت ها در دو، سه سال گذشته ظرفيت مناسبي پيدا کرد تا بتواند جهش هاي خوبي را تجربه کند.
    اين مساله نيز قابل پيش بيني است که رشد قيمت ها به حدي نباشد که از قيمت هاي دوره قبل بالاتر برود. با اين حال در صورتي که برخي سياست هاي مالياتي که برخي کشورها همچون هند در پيش گرفته اند تشديد شود ممکن است مسير رشد قيمتي با سرعت بالاتري طي شود. در حال حاضر رقابت براي محصولات پلاستيکي در همه جاي جهان نشان از روندهاي صعودي دارد و از طرفي شرکت هاي کوچک و متوسط زيادي در دنيا هستند که ميليون ها تن محصولات پلاستيکي را در سال توليد مي کنند و اين مساله حتما آنقدر اهميت دارد که کشورهاي دنيا شيوه هاي جديد براي خريد مواد اوليه و کاهش هزينه هاي توليد را به کار بگيرند.
    
    
تغيير موازنه خوراک براي مجتمع هاي پتروشيمي دنيا / با افزايش قيمت نفت و نفتا در بازارهاي جهاني چه اتفاقي در حوزه پتروشيمي خواهد افتاد؟
    


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4209 به تاريخ 14/9/96، صفحه 14 (بورس كالا)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 13 بار



آثار ديگري از "حمزه بهاديوند چگيني"

  دوربرگردان بازارهاي آسيا / توليدكنندگان محصولات پتروشيمي شاهد افت قيمت ها در قاره كهن هستند
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 30/3/97
مشاهده متن    
  رويارويي «روي» در برابر چالش عرضه / بازار در سال هاي پيش رو به كدام سمت حركت خواهد كرد؟
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 29/3/97
مشاهده متن    
  «دنياي اقتصاد» وضع عوارض بر صادرات مواد معدني را بررسي مي كند: معادن زير تيغ عوارض
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 27/3/97
مشاهده متن    
  تيك آف مس در مسير مه آلود / فلز سرخ با رشد بيش از ۵۰ درصدي قيمت روبه رو شده اما دورنماي آن معلوم نيست
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 23/3/97
مشاهده متن    
  فرصت ها و تهديدهاي جديد در بخش معدن / خروج آمريكا از برجام و وضع عوارض صادراتي چه نتايجي را با خود به همراه دارد؟
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 22/3/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه پيام مهندس
متن مطالب شماره 74، فروردين و ارديبهشت 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است