|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه جام جم96/12/22: چگونه شهر هوشمند مي شود
magiran.com  > روزنامه جام جم >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 5230
شنبه 28 مهر 1397



خدمات سايت




 
MGID2835
magiran.com > روزنامه جام جم > شماره 5067 22/12/96 > صفحه 7 (فناوري) > متن
 
 


چگونه شهر هوشمند مي شود
جام جم در ميزگردي با حضور كارشناسان از اتريش و هلند، ظرفيت ها و چالش هاي هوشمند شدن كلانشهرها را بررسي كرد

نويسنده: كاظم كوكرم *

اگر سن و سالي داشته باشيد حدود سه دهه پيش و دوران قبل از رواج اينترنت را به ياد مي آوريد. تقريبا براي انجام هر کاري از خريد روزمره گرفته تا پرداخت قبض آب و برق بايد از خانه خارج مي شديد. سر بيشتر چهارراه ها پليس ايستاده بود و با حرکات دست، آمد و شد خودروها را کنترل يا در بهترين حالت تغيير رنگ لامپ هاي چراغ هاي راهنمايي و رانندگي را براي چند ساعت به صورت دستي برنامه ريزي مي کرد. هر روز صف هاي طولاني براي خريد هر چيزي از نفت گرفته تا شير و پنير در هر جايي برقرار بود.
    اما حالا اوضاع حتي در شهرهاي کوچک و روستاها هم تفاوت زيادي کرده است. اين روزها به مدد رايانه و دسترسي به اينترنت، تغيير زيادي را در سبک زندگي خود شاهديم. آن قدر که گاهي اوقات بدون نگراني از همراه نداشتن پول نقد، با اتکا به کارت بانکي الکترونيک خود مي توانيم از خانه خارج شويم و انبوهي از کارهاي متنوع و پيام رساني ها و کسب اطلاعات متنوع را با گوشي خود انجام دهيم. حتي از طريق گوشي مي توانيم به طور لحظه اي وضع ترافيک خيابان ها را کنترل و بهترين مسير حرکت را انتخاب کنيم. در پارک ها بسياري از چراغ ها را مي بينيم که با انرژي خورشيدي نيروي برقشان تامين مي شود و به صورت برنامه ريزي شده و متناسب با تاريکي هوا روشن مي شوند. اما فراتر از اين اتفاقات هم ممکن است؟! آيا به مدد زيرساخت هاي ارتباطي و فناوري هاي روز مي شود تئوري هايي که براي حمل ونقل بهتر، رفاه بيشتر، ارتقاي سطح سلامت و اداره کم هزينه تر شهرها در دانشگاه ها و مراکز تحقيقاتي در قالب يک سيستم کل تحت مديريت شهري موثر مي تواند اجرايي شود را به واقعيت تبديل کرد؟ آيا مي شود کاري کرد شهروندان در اين فرآيند نقش جدي تري داشته باشند و براي بهبود سطح زندگي خود و افزايش کيفيت مديريت شهر نقش موثرتري ايفا کنند؟
    اکنون شهرها را بايد در قالب سيستمي پيچيده در نظر گرفت که اجزاي آن شامل شهروندان، مشاغل گوناگون، حمل ونقل، نظام سلامت، زيرساخت هاي تامين انرژي، ارتباطات، خدمات شهري و... مجموعه اي در هم تنيده را تشکيل مي دهند. امروزه از اصطلاح شهر هوشمند (Smart City) براي چنين کلان سيستم هايي استفاده مي شود که تحت مديريتي هوشمند اداره مي شود تا از قابليت هاي موجود در شهر و شهروندان به بهترين شکل براي تامين نيازهاي شهر و خدمات دهي به آنان بتوان استفاده کرد.
    امروز حرکت به سمت شهر هوشمند ضرورتي اجتناب ناپذير است که همه ارکان جامعه بايد براي رسيدن به آن همکاري و همياري ويژه اي داشته باشند و دست در دست يکديگر دهند تا بتوانند گام هاي تحقق آن را بسرعت بردارند. يکي از موضوعات راهبردي چهارگانه شهرداري تهران در کنار راهبردهاي مناسبات مديريت شهري با حاکميت، حکمروايي خوب شهري و مديريت منابع و مصارف، موضوع هوشمندسازي شهر و شهرداري تهران است. در چشم انداز شهر در افق 1404، ده شاخص کليدي براي شهر تهران مشخص شده است که يکي از شاخص هاي آن «تهران، شهري هوشمند دانش پايه و نوآور» است و شهرداري موظف است براي رسيدن به آن برنامه هاي عملياتي و اجرايي خود را طرح ريزي کند و انجام دهد.
    براي بررسي مفاهيم شهر هوشمند، ارائه گزارشي از فعاليت هاي انجام شده و معرفي برنامه هاي پيش رو و همچنين بررسي نمونه هاي موفق در جهان با مشورت کارشناسان بين المللي اين حوزه، سازمان فناوري اطلاعات شهرداري تهران، همايش و نمايشگاه «تهران هوشمند» را در روزهاي 13 و 14 اسفند با حضور صاحب نظران، فناوران و کارشناسان داخلي و خارجي در محل برج ميلاد تهران برگزار کرد. براي آشنايي بيشتر با ظرفيت ها و چالش هاي تحقق آرمان تهران هوشمند با چهار کارشناس مدعو اين رويداد از موسسه فناوري اتريش و پروژه اسمارت آمستردام در محل هتل پارسيان اوين، محل اقامت اين مهمانان به گفت وگو نشستيم. در ادامه خلاصه اي از اين ميزگرد يک ساعته پيش روي شما قرار گرفته است.
    
    در حال حاضر ايده شهرهاي هوشمند در اتحاديه اروپا تا چه حد به دورنماي از پيش تعيين شده خود نزديک شده است؟
    ورماست
: ايده شهرهاي هوشمند سه شاخه اصلي دارد. در شاخه اول سعي مي کنند شهرهاي هوشمند را طوري طراحي کنند که مردم زندگي بهتري داشته باشند و سطح رفاه بيشتري در شهرها حکمفرما شود. دومين شاخه اين است که با بهره گيري از فناوري سعي مي کنند اقتصاد شهر را بهتر، موثرتر و رقابتي تر اداره کنند و مشاغل رونق داشته باشند. شاخه سوم، حرکت به سوي توسعه پايدار با بهره مندي از هواي سالم تر و با آلودگي کمتر است. بسياري از شهرهاي اروپايي در اين زمينه فعال هستند. وين يکي از شهرهاي پيشروي جهان در اين حوزه است که به بسياري از تعهداتش دست يافته است، هرچند هنوز کار تمام نشده و زمانبر است. هفت سال است وين به عنوان بهترين شهر هوشمند از نظر کيفيت زندگي در دنيا شناخته شده و علت اين است که استراتژي هاي تحقق يک شهر هوشمند در وين مورد مطالعه و سپس اجرا قرار گرفته است. آمستردام نيز در اين زمينه، فعاليت هاي زيادي انجام داده و راهبردهاي زيادي را در پيش گرفته است.
    
    وقتي از شهر هوشمند صحبت مي کنيم، غالبا ذهن مردم به سمت اينترنت و مشکلات آن معطوف مي شود. براي رسيدن به يک شهر هوشمند بجز اينترنت پرسرعت و باکيفيت به چه زيرساخت هاي ديگري نياز است؟
    نئوبرت
: اگر چه فناوري اطلاعات نقش مهمي در توسعه شهر هوشمند ايفا مي کند، اما تنها نقش را به عهده ندارد. در يک شهر به زيرساخت هاي شهري نياز داريم که به شهرسازي ما مربوط مي شود. بايد سعي کنيم در کل محيط بهتر و فضاي سبز بيشتري براي زندگي شهروندان ايجاد کنيم تا رفت وآمد هر چه بيشتر تسهيل شود. بايد به اين مهم توجه کنيم که راه حل هايي ارائه کنيم که باعث ايجاد شغل بيشتري شود. در واقع همه عناصر اعم از فناوري، محيط زيست، اقتصاد، فناوري اطلاعات، معماري، شهرسازي و بسياري از عناصر مشابه کنار يکديگر قرار بگيرد تا به يک شهر هوشمند برسيم.
    
    بنابراين قاعدتا براي رسيدن به شهر هوشمند لازم است هر چه بيشتر از زندگي مبتني بر سوخت هاي فسيلي به سويي حرکت کنيم که منابع انرژي خود را از انرژي هاي سبز و تجديدپذير تامين کنيم. با چه سياست و ترفندي مي توان مسئولان و مردم در کشورهاي خاورميانه و از جمله ايران را که تا حد زيادي به سوخت هاي فسيلي وابسته هستند به سمت استفاده از انرژي هاي سبز سوق داد؟
    ورماست
: بهترين راه اين است که بياييم از شبکه هاي انتقال انرژي هوشمند(Smart Grids) استفاده کنيم. به اين صورت که انرژي از منابع تجديدپذير در محل توليد شده و در همان محل ذخيره شود. ما در آمستردام زباله ها را درجه بندي و تقسيم بندي کرده و از آن سوخت و انرژي توليد مي کنيم. اينها اکنون يکي از منابع مهم توليد انرژي ماست. به وسيله اين انرژي سعي مي کنيم حمل ونقل را اداره و انرژي خانه ها را تامين کنيم. اين کار را ما در آمستردام انجام داديم و البته تا حد زيادي از طريق آموزش عمومي مردم اين فرآيند محقق مي شود. بايد مردم را آموزش داد تا همه زباله ها را تفکيک و به شيوه اي جديد که قابل استفاده به عنوان منبع انرژي باشد، ذخيره کنند. اکنون در آمستردام انرژي اي که از اين راه به دست مي آيد براي تامين انرژي مورد نياز در حمل ونقل استفاده مي شود. ما از طريق اعمال سياست هاي مختلف مالياتي سعي کرديم شهروندان را تشويق کنيم هر چه بيشتر از انرژي هاي تجديدپذير براي تامين انرژي مورد نياز خود در خانه و محل کار استفاده کنند.
    
    قاعدتا در کشورهاي نفتخيز خاورميانه دولت ها مايل نيستند با افزايش ماليات، نارضايتي در شهرونداني ايجاد کنند که به علت همان نفتخيزي ميانه خوبي با پرداخت ماليات ندارند. دولت ها را چطور مي شود وادار کرد ذهنيت حرکت به سوي انرژي هاي سبز را در اداره کشور داشته باشند؟
    ورماست:
من فکر مي کنم اين به يک چارچوب قانوني نياز دارد تا زمينه ايجاد اين تغيير را مهيا کند. براي تشويق مردم به استفاده از انرژي هاي نو و به اشتراک گذاشتن آن با ديگران بايد از مسير قانون و آموزش استفاده کرد.
    اطمينان: مي شود از تجربه آلمان در اين زمينه استفاده کرد. در آلمان از طريق فرهنگ سازي مردم را به اين سو سوق دادند کسي که مي تواند انرژي خانه خودش را در محل از طريق انرژي هاي تجديدپذير تامين کند، فرد فرهيخته و فهميده اي است و اين به يک ژست اجتماعي تبديل شده درست مثل حالتي که توده هاي مردم با استفاده از محصولات برندي خاص مايلند براي خود وجهه اجتماعي شيک و با پرستيژي ايجاد کنند، سياستگذاري هاي اين حوزه نيز بتدريج استفاده از انرژي هاي نو و تجديدپذير در خانه خودشان براي مردم را به يک ارزش اجتماعي تبديل کرد. به اين صورت هر کسي که مي تواند در خانه خودش انرژي بيشتري توليد کند، اين موضوع براي آن فرد مايه افتخار خواهد بود. ما با فرهنگ سازي در کشور مي توانيم مردم و مسئولان را به اين سو سوق دهيم. مردم ايران به فرزندان خود اهميت زيادي مي دهند و دوست دارند بچه هايشان در آينده در کشوري سالم با هوايي خوب و آينده اي روشن زندگي کنند. مسلما اگر ما به همه توضيح دهيم انرژي هاي سبز و ايده هاي شهر هوشمند به نفعشان است، قطعا به اين سمت حرکت خواهيم کرد. وقتي باور داشته باشيم شهر امروز ما، هم به ما تعلق دارد و هم به نسل هاي آينده، در اين صورت روند برنامه ريزي و زندگي ما در شهر متفاوت خواهد بود.
    
    وقتي با شرکت هاي فعال در حوزه انرژي هاي نو صحبت مي کنيم مي بينيم به علت ارزان تر بودن سوخت هاي فسيلي در توليد برق، شانس رقابت بالايي براي ارائه برق توليدي با صفحه هاي خورشيدي ندارند. در حالي که گران کردن سوخت هاي فسيلي و تورم و نارضايتي اجتماعي که در نتيجه آن ايجاد مي شود نيز راهکار مناسبي به نظر نمي رسد. آيا در جايي از دنيا اين تجربه را داشته ايم که يک کشور نفتي با گران کردن سوخت يا اعمال ماليات توانسته باشد تجربه خوبي از حرکت به سوي انرژي هاي تجديدپذير از خود نشان بدهد؟ورماست: من به طور خاص مثال خوبي در خاورميانه سرغ ندارم.
    نئوبرت: اصولا بايد از طرف دولت، چنين سياستي انجام شود. عربستان سعودي و امارات عربي متحده سعي کرده اند در اين زمينه کارهايي انجام دهند. اما همه کارها دولتي بوده و البته معمولا از بانک جهاني و نهادهاي مشابه در اين زمينه وام گرفته اند تا بتوانند مردم را تشويق به استفاده از انرژي هاي نو کنند.
    نويمن: در اين زمينه مي توان مثل چين عمل کرد. به اين ترتيب که شهروندان را آموزش دهيم و توجيه کنيم براي بهبود کيفيت هواي شهر لازم است از خودروهاي برقي بيشتر استفاده کنند. در اين صورت شهروندان به خاطر خودشان و فرزندانشان احتمالا در جهت سياستي که تعيين کرده ايم، حرکت مي کنند. صنعت هم با اين سياست و تعقيب تغيير ذائقه و تمايل مردم، قاعدتا به اين سو بيشتر حرکت و سرمايه گذاري مي کند. اين فرآيند در ايران هم مي تواند اتفاق بيفتد.
    
    در بحث توسعه شهر هوشمند با پديده کلان داده ها (Big Data) نيز روبه رو هستيم. انواع اطلاعات جمع آوري شده از شهروندان با فناوري هاي روز مي تواند مورد بررسي قرار گيرد و اطلاعات آماري متنوعي براي برنامه ريزي شهر در اختيار مديران شهري قرار گيرد. با اين حال بسياري از شهروندان در اين خصوص ممکن است نگراني هايي از حيث انتشار اطلاعات خصوصي و نقض حريم شخصي خود داشته باشند. اين نگراني را چطور مي توان برطرف کرد؟ورماست: به طور کلي دولت بايد از حريم خصوصي شهروندانش حفاظت کند و اطمينان و ضمانت لازم را به مردم بدهد که از بابت ارائه اطلاعاتشان در قالب کلان داده ها نگراني نداشته باشند. بايد به مردم آگاهي داد با در اختيار قراردادن اطلاعات شان چه مزايايي نصيب شان خواهد شد و در اين صورت است که مشارکت عمومي را جلب خواهيم کرد.
    اطمينان: به طور کلي در همه شهرهاي هوشمند هميشه لازم است به مردم آموزش بدهيم و مشارکتشان را جلب کنيم. بدون مردم شهر هوشمند معني ندارد. شهر براي مردم است و اين مردم هستند که مي توانند شهر را اداره کنند. در غير اين صورت موفقيتي نخواهيم داشت. اين مسيري است که در تمام جهان در حال رخ دادن است. شهر ما در سال هاي گذشته ساخته شده است، در حالي که ما امروزه مدام در حال تغيير و پيشرفت هستيم. پس شهر قديمي ما نمي تواند بدون تغيير بماند. اما اين تغيير بايد با مشارکت دولت و مردم اتفاق بيفتد و با استفاده از مشورت متخصصان انجام شود. ما در ايران عادت داريم به محض اين که اصطلاحي را از خارج مرزها مي شنويم خود را متخصص در آن اعلام کنيم. در صورتي که ما وارد آن حوزه نشده ايم و مشکلاتش را نمي شناسيم.
    نبايد خود را بي نياز از مشورت ديگران بدانيم و در عوض سعي کنيم چرخ را خودمان از اول اختراع کنيم. در اين صورت ممکن است مثلا در همين حوزه سياستگذاري براي رسيدن به تهران هوشمند شکست بخوريم و آن وقت تصور کنيم اين ايده اشکال داشته که نتوانسته ايم محققش کنيم. در صورتي که اگر سراغ متخصصاني برويم که اين ايده را عملياتي کرده اند به احتمال خيلي زياد موفق خواهيم بود.
    
    عمده ترين مشکل تهران که فکر مي کنيم در صورت تبديل شدن به شهري هوشمند تا حد زيادي برطرف خواهد شد، چيست؟ورماست: ترافيک چيزي است که در تهران مي تواند با هوشمندشدن حل شود. بايد مردم را تشويق کرد با توسعه سامانه هاي حمل ونقل عمومي از خودروي شخصي کمتر استفاده کنند. به سمت استفاده اشتراکي از خودرو، اتوبوس هاي برقي و استفاده از خودروهاي الکتريکي، هيبريدي و هيدروژني هر چه بيشتر حرکت کنند. اتوبوس هايي که در تهران کار حمل و نقل عمومي را انجام مي دهند، اتوبوس هاي روزآمد و مدرني نيستند. قاعدتا بهتر است از اتوبوس هاي برقي مدرن در اين زمينه استفاده شود.
    نويمن: من هم موافقم ترافيک مشکل مهم اين روزهاي تهران است. امروز با مديراني از شهرداري تهران صحبت مي کردم و متوجه شدم آنها ايده هاي خوبي دارند که نياز به سرمايه گذاري بالايي ندارد و عمدتا از طريق توسعه فناوري هاي دولت الکترونيک محقق مي شود. من از جزئيات دقيق و کيفيت اجراي اين ايده ها اطلاعي ندارم، ولي دست کم مي توانم بگويم ايده هاي خوبي بود و اميدوارم اجرايي بشود. در اين خصوص خوشحال مي شويم بتوانيم تجربه هاي خودمان را در اختيار مديران شهري در ايران قرار دهيم.
    نئوبرت: ما امروز بيشتر وقت مان در سفرهاي درون شهري گذشت. چيزي که من ديدم اين بود که فضا براي پياده روي شهروندان در تهران فوق العاده محدود است، فضاي سبز خيلي محدود است و تصور مي کنم با توسعه فناوري و توجه به الگوهاي جديد شهرسازي در قالب شهر هوشمند، تهران بتواند پيشرفت قابل توجهي کند و شهروندان به رفاه بيشتري براي زندگي در اين شهر دست پيدا کنند. در اين صورت فضاهاي سبز و فضاهاي مناسب براي پياده روي و انجام فعاليت ها به صورت حساب شده طراحي خواهد شد و مردم از طريق فناوري هاي حمل و نقل جديد مي توانند سرعت بيشتري در سفرهاي درون شهري داشته باشند.
    اطمينان: ما مشکلات متنوعي درتهران داريم. بايد به مردم نشان بدهيم اگر تغييراتي در معماري، شهرسازي و ساختمان سازي هاي خودمان بدهيم که از نظر فناوري قديمي شده اند و انرژي زيادي مصرف مي کنند و پايش پيوسته آنها، در اين صورت مي توانيم انرژي توليد کنيم که نفع اقتصادي آن در نهايت به مردم خواهد رسيد.
    
    اين يعني بايد خود را مهياي تغييرات اساسي در سبک زندگي خود در شهر بکنيم؟
    نئوبرت: نه! ما نمي خواهيم سبک زندگي مردم را تغيير دهيم. بلکه مي خواهيم محيطي ايجاد کنيم که مردم در آن راحت تر زندگي کنند. شهر هوشمند، ماشيني است که کمک مي کند مردم راحت تر در شهر حرکت کنند. مردم قرار نيست به ماشين هاي شهر هوشمند تبديل شوند.
    ورماست: من در پايان فقط تاکيد مي کنم بر توجه به آموزش و مفهوم گردش آزاد اطلاعات در تحقق زيرساخت هاي شهر هوشمند. چون در اين صورت است که جلب اطمينان و مشارکت مردم براي مديريت شهر را خواهيم داشت و مي توانيم با تکيه بر فناوري روز، شهر را به طور هوشمند اداره کنيم.
    
    شهر هوشمند، چگونه شهري است؟
    با اين که چند سالي است از اين اصطلاح و تئوري هاي ناظر بر آن براي مديريت بسياري از شهرهاي فناوري محور جهان استفاده مي شود، با اين حال هنوز شناسايي جنبه هاي مختلف آن به عنوان يک اصل در مديريت نوين شهرها به بررسي جزئيات و مطالعه و تحقيق بيشتر نياز دارد. در اين مسير، تعاريف مختلفي از طرف انديشمندان اين حوزه براي شهر هوشمند ارائه شده است؛ از جمله اين که شهر هوشمند، مکاني ممتاز براي توسعه پايدار اقتصادي، صنعتي و ... بوده که در آن به مسائلي مانند ترافيک، مصرف انرژي، آلودگي تخريب سرزمين، به روزرساني و بهينه سازي زيرساخت هاي شهري، بهبود کيفيت زندگي و... از طريق رويکرد نوآورانه و سيستماتيک، بر اساس ارتباط و تبادل اطلاعات با هدف بهينه سازي فرآيندهاي مديريت شهري پرداخته مي شود.
    در تعريفي ديگر آمده است: شهري هوشمند است که سرمايه گذاري در سرمايه هاي انساني و اجتماعي و زيرساخت هاي ارتباطي از جمله حمل و نقل و همچنين زيرساخت هاي مدرن مانند فناوري ارتباطات که باعث رشد پايدار اقتصادي و کيفيت بالاي زندگي مي شود، با مديريت صحيح منابع طبيعي از طريق مديريت مشارکتي مردم در آن انجام پذيرد.
    همچنين گفته مي شود بر اساس مديريت شهري، شهري هوشمند است که قادر به پيوند سرمايه فيزيکي با سرمايه اجتماعي به منظور توسعه خدمات بهتر و زيرساخت هاي لازم در يک شهر بوده و تنها در اين صورت است که مديران شهري و استاني قادر به تجميع فناوري، اطلاعات و ديدگاه فرهنگي و اجتماعي بر حسب يک برنامه منسجم و بهبود خدمات شهري خواهند بود.
    براساس نگرش و تفکر سيستمي، شهر هوشمند يک کلان سيستم تشکيل شده از زيرسيستم هاي شهري است. به عبارت ديگر، با ترکيب و تعامل بسياري از مجموعه هاي شهري مانند سازمان ها، شرکت ها، دانشگاه ها، شهروندان و... همچنين مجموعه ها و زيرسيستم هاي مستقل هوشمند در هر شهر، سيستم پيچيده بزرگي تشکيل مي شود که به آن شهر هوشمند مي گويند.
    
    اجزاي تشکيل دهنده شهر هوشمند و مزاياي آن
    در شهرهاي هوشمند که زيرساخت هاي الکترونيک در تاروپود آن مد نظر قرار گرفته، قرار است نيازهاي متنوع شهروندان با استفاده از آخرين فناوري هاي روز و به شيوه اي هوشمندانه تامين شود. در اين مسير توسعه فناوري هاي ارتباطي نقشي کليدي در تحقق شهري هوشمند ايفا مي کنند. حاکميت هوشمند، انرژي هوشمند، ساختمان هوشمند، حمل ونقل هوشمند، زيرساخت هوشمند، فناوري هوشمند، سلامت و مراقبت هاي بهداشتي هوشمند و از همه مهم تر شهروند هوشمند، معيارها و مولفه هاي اصلي تشکيل دهنده يک شهر هوشمند محسوب مي شوند. اين چشم اندازي است که از شيوه اداره و مديريت شهرها در آينده اي نه چندان دور مي توان پيش چشم بشر امروز قرار داد.
    در چنين شرايطي است که مي توان به رفع مشکل ترافيک، ايجاد اشتغال موثر و باکيفيت، تامين انرژي به شيوه هاي دوستدار محيط زيست و مبتني بر توسعه پايدار و در يک کلام حل مشکلات شهرنشيني و پيشرفت هاي اقتصادي و اجتماعي شهر اميدوار بود. در چنين شهري مديران با بهره گيري از زيرساخت هاي ارتباطي و فناورانه بين زيرمجموعه هاي تشکيل دهنده کلان سيستم شهر مي توانند مديريت موثرتري بر عملکرد روان تر و بهينه تر اجزاي گوناگون شهر اعمال کنند. چيزي که هميشه آرمان مديريت شهري در همه کشورها و در تمام دوران بوده است.
    
    * دبير گروه دانشچگونه شهر هوشمند مي شود / جام جم در ميزگردي با حضور کارشناسان از اتريش و هلند، ظرفيت ها و چالش هاي هوشمند شدن کلانشهرها را بررسي کرد
    


 روزنامه جام جم، شماره 5067 به تاريخ 22/12/96، صفحه 7 (فناوري)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 11 بار



آثار ديگري از "كاظم كوكرم "

  چرا سايه ها در پاييز بلند مي شود؟
كاظم كوكرم، جام جم 7/7/97
مشاهده متن    
  مثلث دانش، ثروت و هنر در بازگشت به ماه / نگاهي به طرح اسپيس ايكس براي اعزام يك ميلياردر ژاپني و چند هنرمند همراهش به مدار تنها قمر طبيعي زمين
كاظم كوكرم *، جام جم 2/7/97
مشاهده متن    
  طلوع ماه بزرگ! / چرا ماه شب چهاردهم هنگام طلوع زرد و بزرگ ديده مي شود؟
كاظم كوكرم، جام جم 31/6/97
مشاهده متن    
  خورشيد چقدر بزرگ است؟
كاظم كوكرم، جام جم 24/6/97
مشاهده متن    
  در اعماق راه شيري تابستاني
كاظم كوكرم، جام جم 17/6/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
دو فصلنامه مشاور دامپزشك
متن مطالب شماره 21، بهار و تابستان 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است