|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه شرق 97/1/27: جاي خالي ولگرد قلندر
magiran.com  > روزنامه شرق  >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 3218
يكشنبه بيست و يكم مرداد ماه 1397



خدمات سايت




 
MGID2387
magiran.com > روزنامه شرق > شماره 3124 27/1/97 > صفحه 10 (هنر) > متن
 
      


جاي خالي ولگرد قلندر


نويسنده: جواد طوسي

ديروز داشتم به مناسبت سالگرد تولد چارلي چاپلين، به اين فکر مي کردم که چرا ديگر او تکرار نشد؟ با وجود مطرح شدن کمدين هاي ديگر چون باستر کيتون، ماکس لندر، هارولد لويد، هري لنگدون، برادران مارکس، داگلاس فرنبکس و لورل و هاردي در دوران صامت و پس از آن، هيچ کدام از نظر نمايش موقعيت هاي انساني در دل اين ژانر و سبک و شيوه بازيگري و همه فن حريف بودن، قابل مقايسه با چاپلين نبودند. وجود نگاه آزادمنشانه و عدالت خواهانه در اغلب آثار او مانند «ولگرد»، « جويندگان طلا»، «روشنايي هاي شهر»، «عصر جديد» و «ديکتاتور بزرگ»، نشان مي دهد که چقدر گذشته پررنج و مرارت يک هنرمند و پايگاه اجتماعي اش مي تواند در مضامين انتخابي و نتيجه کارش تاثيرگذار باشد. آن خلق و خو و شمايل قلندرانه چاپلين که نشانه هاي عيني اش را در «ولگرد» و «روشنايي هاي شهر» و «لايم لايت» مي بينيم، در چه شخص ديگري در سينماي کمدي سراغ داريد؟او در جهت تعميم پيام انساني اش و عصيان در برابر سلطه گران و متجاوزان، مرز ميان كمدي و تراژدي را مي شكند. در آن تك گويي درخشان پاياني چاپلين در «ديكتاتور بزرگ» خطاب به محبوبش هانا، آميزه اي از حس انسان دوستانه و اميد به فردايي بهتر جاري است: «دوست دارم در حد امكان همگي به هم كمك كنيم، ما همه اين آرزو را داريم... مي خواهم در سعادت متقابل هم زندگي كنيم، نه در نكبت مقابل يكديگر. در اين جهان براي همه جاي زندگي وجود دارد... اما اين راه را گم كرده ايم. هانا بنگر! ببين چگونه به روح انسان بال و پر بخشيده اند. انسان به سوي پيروزي در صعود است: نگاهت را بالا ببر، به سوي آسمان...» اما در وراي اين نگاه خوشبينانه تاريخي، تصوير واقعي چاپلين در تركيبي از كمدي و تراژدي را در «لايم لايت» (روشنايي هاي صحنه) مي بينيم. آنجا كه او در نقش يك مجري صحنه سالخورده در دو گودال اركستر به ميان طبل بزرگ مي افتد و مي ميرد و ما را در روي صحنه زندگي و نمايش، به خنده مي اندازد و مي گرياند. در سير قهقرايي اين روزگار همين بس که از آن «ترامپ» ساده با ذهني کودکانه و خصايص والاي انساني در آثار چاپلين و شخصيت مرکزي اش، به سياست مداري چون ترامپ با ديوانه بازي هاي عجيب وغريب و غيرقابل پيش بيني اش رسيده ايم.سال ها بعد در سينماي فرانسه ژاک تاتي در کارنامه محدود فيلم سازي و بازيگري اش، به چارلي چاپلين و سينماي صامت اداي دين کرد و با محوريت دادن شخصيت «آقاي اولو» در مجموعه آثارش، نشانه هايي از باستر کيتون و هارولد لويد را نيز به اين شمايل تابلوشده در دنياي مدرن اضافه کرد. اما رفته رفته گويي معصوميت و دغدغه مندي از اين نوع سينما رخت بربست و عافيت طلبي و لودگي محض و اروتيسم يا بازي هاي روشنفکرانه با absurd جايش را گرفت. از آن سينماي کمدي اصيل و سبک پذير و مولف، به لويي دوفونس و نورمن ويزدم و چيچو فرانکو و ترينيتي، لاندا بوزانکا و... رسيديم. در اين ميان، بيلي وايلدر با آن نبوغ و ظرافت هاي کلامي و بصري اش و شماري از فيلم سازان خوشفکر و با ذوق ايتاليايي مانند ماريو مونيچلي و دينوريزي استثنا بودند و به اين مجموعه بايد برخي از فيلم هاي رنه کلر، هوارد هاکز، جري لوئيس، بليک ادواردز و استنو را هم اضافه کرد. در سينماي خودمان، وضعيت بغرنج «ژانر کمدي» بحث مستقلي را مي طلبد. شايد وجود سينماي مستقل بخش خصوصي و تعديل يافتن يک جامعه عبوس و دلمرده، جزء اقتضائات سينماي کمدي براي رشد و شکوفايي اش است که ما به دلايل گوناگون فاقد آن هستيم. نگاه کنيد به نمونه هاي شاخص و متفاوت آثار کمدي و طنز سينماي ايران مانند «سه ديوانه» جلال مقدم، «درشکه چي» نصرت کريمي، «مظفر» فرامرز ظلي، «اجاره نشين ها» داريوش مهرجويي و با کمي اغماض «اتوبوس» يدالله صمدي، «آدم برفي» داوود ميرباقري، «مرد عوضي» و «موميايي٣» محمدرضا هنرمند، «مارمولک» و «ليلي با من است» کمال تبريزي، «نان و عشق و موتور٢٠٠٠» ابوالحسن داوودي و «خوابم مي ياد» و «ردکارپت» رضا عطاران که به سختي از تعداد انگشتان دست تجاوز مي کنند.
    جاي خالي ولگرد قلندر
    


 روزنامه شرق ، شماره 3124 به تاريخ 27/1/97، صفحه 10 (هنر)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 27 بار
    



آثار ديگري از "جواد طوسي"

  يار غريبان دلشده
جواد طوسي، اعتماد 23/5/97
مشاهده متن    
  در پيشگاه تاريخ
جواد طوسي، شرق 18/5/97
مشاهده متن    
  اشتياقِ فرهاد
جواد طوسي، اعتماد 14/5/97
مشاهده متن    
  يار مَنو خواب مي بره!
جواد طوسي، شرق 11/5/97
مشاهده متن    
  لات هاي بامرام!
جواد طوسي*، ايران 10/5/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه صنايع پلاستيك
متن مطالب شماره 4 (پياپي 338)، ارديبهشت 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است