|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه شرق 97/3/24: لاستيك فروش هايي كه به بهشت مي روند
magiran.com  > روزنامه شرق  >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 3176
شنبه دوم تير ماه 1397



خدمات سايت




 
MGID2387
magiran.com > روزنامه شرق > شماره 3170 24/3/97 > صفحه 5 (اقتصاد) > متن
 
      


لاستيك فروش هايي كه به بهشت مي روند
گزارش «شرق» از حفره هايي كه موسسات خيريه در اقتصاد كشور ايجاد كرده اند

نويسنده: محمد مساعد


    
    هر روز از ساعت 9 صبح تا پنج بعدازظهر کنار مغازه اي در بلوار کشاورز مي ايستد و از عابراني که براي خريد يا برداشت پول از عابربانک توقف مي کنند، کمک مي خواهد. کمکي براي موسسه اي خيريه که به گفته او هم رسمي است، هم مجوز دارد، هم مي توانيم پنجشنبه ها از آن بازديد کنيم. ماهي يک ميليون تومان حقوق مي گيرد و هر روز اگر به رقم صد هزار تومان دريافت کمک برسد، مي تواند زودتر محل کارش را ترک کند. او يکي از صدها دختري است که براي اين موسسه خيريه کار مي کنند و خانم «ب» نيز هر روز در خيابان هاي اصلي شهر که محل کار اين دختران است، به بازرسي وضعيت فعاليت آنها مشغول است. يک محاسبه سرانگشتي نشان مي دهد هر ماه کار هرکدام از اين دختران براي اين موسسه حداقل يک ميليون و 500 هزار تومان سود خالص دارد، موسسه اي که نامش روي برگه قبض هاي کمک بدون مُهرش، با نامي که در آدرس سايتش وجود دارد، فرق مي کند و ردپايي از آن در اداره ثبت شرکت ها و آگهي روزنامه ها وجود ندارد. اين موسسه چند دختر يتيم را سرپرستي مي کند و البته وضعيت بهتري نسبت به هزاران موسسه خيريه کشور دارد که بعضا نه دفتر مشخصي دارند، نه مشخص است از کجا درمي آورند و کجا خرج مي کنند. موسساتي که به روايتي تعداد آنها به 15 هزار هم مي رسد.
    
    خيريه هايي که خيريتي در آنها هست
     کمک به موسسات خيريه، چه محلي براي انجام وظيفه انسان دوستانه باشد، چه مفري براي رهايي از جبر نظام سرمايه با دلخوش شدن به اثرگذاري کوچکي در جهت ايجاد عدالت اجتماعي، چه کمک ها نقدي باشند و چه نيروي فکر و جسم در قالب فعاليت داوطلبانه، چه کوچک باشند و چه بزرگ، در جامعه ما فراگيرند. بعضي از اين موسسات خيريه در چند سال گذشته وظايفي را انجام داده اند که ده ها نهاد حمايتي در نيم قرن گذشته موفق به انجامشان نشده بودند، بعضي از آنها نيز در گسترش شبکه داوطلبان خود چنان موفق عمل کرده اند که مي توان گفت نمونه هايي کم نظير در غرب آسيا هستند. بااين حال اما داستان موسسات خيريه به همين تعداد ختم نمي شود. موسسات ديگري هم هستند که بيشتر از آنکه محلي براي کمک باشند، وسيله اي براي فعاليت هاي سياسي يا تبليغاتي اند. ناگهان و در عرض چند ساعت عکس کودکي در شبکه هاي اجتماعي دست به دست مي شود که براي انجام يک عمل جراحي سنگين نياز به کمک مالي بزرگي دارد، روز بعد يک موسسه نيکوکاري هزينه عمل کودک را بر عهده مي گيرد و اين خبر در هر دو موسسه منتشر و ساعاتي بعد در شبکه هاي اجتماعي بازتوزيع مي شود و کاملا اتفاقي هر دو موسسه اعضاي مشترکي دارند که فعاليت اقتصادي گسترده اي در کشور دارند. حربه برندسازي از شخصيت هاي اقتصادي به کمک رسانه با تمام ابزارهايش ترفند تازه اي نيست و طبيعي است که نمونه هاي آن را در ايران شاهد باشيم اما بي حساب وکتابي در فعاليت موسساتي که مي توانند به همين راحتي فعاليت گسترده مالي داشته باشند، از آن پديده هايي است که در کشوري مانند ايران غم انگيز است. موسساتي که محمدرضا پورابراهيمي، رئيس کميسيون اقتصادي مجلس تعداد آنها را هفت هزار موسسه مي داند و مي گويد تا امروز تعداد بسيار بسيار کمي از آنها، با وجود الزام قانون گذار، صورت مالي خود را افشا نکرده اند. همين عدم افشاي اطلاعات در برابر قانون گذار نه تنها سبب بروز فسادهايي کلان در برخي موسسات واقعي خيريه مي شود (به گزارش هاي متعدد نشريات در همين باره رجوع کنيد) بلکه اين فرصت را به برخي سودجويان مي دهد که تحت پوشش اين موسسات، در کمال آرامش و امنيت خاطر ردپاي درآمدهاي غيرقانوني خود را پاک يا از پرداخت ماليات فرار کنند. چند هزار سوراخ در کيسه اقتصادي که چندان هم پر نيست.
    
    واردات لاستيک هاي يتيم صادرات کشتي هاي صغير
     غلامحسين دواني، عضو شوراي عالي انجمن حسابرسان خبره ايران، يکي از کارشناسان خبره اي است که هم تجربه سال ها بررسي وضعيت صورت هاي مالي موسسات عمومي را دارد و هم دستي پر از بررسي وضعيت اقتصادي موسسات خيريه. دواني درباره موسسات خيريه ايران به «شرق» مي گويد: از بين هزاران موسسه خيريه در ايران به جز چند موسسه خيريه بزرگ که همگي مي شناسيم، خيلي ها صورت هاي مالي خود را افشا نمي کنند. هرچند بين همين موسسات هم تقريبا اغلب حاضر به انتشار عام وضعيت مالي خود نيستند. ماده 3 قانون خدمات کشوري، موسسات يا نهادهاي عمومي غيردولتي را تعريف و معرفي کرده است که از بنياد مستضعفان و بنياد شهيد تا صندوق هايي مانند صندوق تامين اجتماعي و صندوق بيمه اجتماعي روستاييان و عشاير و حتي موسسات منحل شده اي مانند سازمان دانش آموزي حزب جمهوري اسلامي را شامل مي شود. وقتي در اين موسسات و نهادها انتشار عمومي اطلاعات جدي گرفته نمي شود، تکليف موسسات ديگر مانند موسسات خيريه کاملا روشن است. دواني درباره مرجع رسيدگي به وضعيت مالي خيريه ها مي گويد: موسسات خيريه طبق قانون مکلف هستند تحت نظارت دولت و نماينده آن يعني سازمان امور مالياتي باشند. همه جاي دنيا اين موسسات زير ذره بين دولت ها قرار دارند، زيرا به طورکلي مستعد درگيرشدن در فساد و پول شويي هستند. طبيعي است که اگر ريگي به کفش اين موسسات نباشد، دليلي ندارد منابع و مصارفشان را پنهان کنند و وقتي اين سطح از تلاش براي پنهان کاري مشاهده مي شود، حساسيت بيشتري ايجاد مي کند؛ اصلا هم عجيب نيست چون تجربه تاريخي وجود دارد که چگونه گروه هاي تبهکار و حتي ثروتمندان به ظاهر محترم از اين موسسات براي مقاصد سياسي- اقتصادي خود در جهان استفاده کرده اند. در فيلم پدرخوانده3 مافيا و کليسا متحد مي شوند و در بورس سرمايه گذاري مي کنند و اين تنها نمونه اي از آنچه است که در جهان رخ داده و مي دهد، چنان که مافيا در جنوب ايتاليا فعاليت خيريه گسترده داشت يا اسکوبار در آمريکاي جنوبي از همين طريق براي خود محبوبيت مي خريد. همين امور بنياد خيريه بيل گيتس نمونه اي از تلاش براي تاسيس بنيادهاي خيريه است که عملا ثروت عظيمي را از زير چتر مالياتي با روش هاي حقوقي خارج مي کند و گزارش هاي متعددي از نمونه هاي مشابه آن وجود دارد. در ايران نيز وضعيت همين گونه است و ما شاهد هستيم موسساتي که با اهداف فرهنگي و انساني تشکيل شده اند، واردات لاستيک انجام مي دهند، ساخت وساز مي کنند يا کشتي خريد و فروش مي کنند. دواني درباره استفاده هاي سياسي از موسسات خيريه مي گويد: استفاده از اين موسسات در دنياي سياست نيز بسيار تجربه شده است. برگزاري مراسم هاي مختلف به بهانه امور خيريه در ايام انتخابات و توزيع کمک هاي نقدي و غيرنقدي به قصد تاثيرگذاري بر جامعه هدف، يک نمونه از اين سوءاستفاده هاست. استفاده از اسامي مقدس و توسل به مسائل اعتقادي براي تحت تاثير قراردادن جامعه نيز يکي ديگر از روش هايي است که به طور گسترده استفاده مي شود و همان طور که به ياد داريد در زمينه موسسات مالي و اعتباري همين ترفند تا آنجا پيش رفت که بانک مرکزي در نهايت استفاده از اين اسامي را درباره موسسات مالي به کلي ممنوع کرد؛ بنابراين به طور عمده خيريه هايي که در ايران تاسيس شده اند به دليل فساد نهادينه شده مشکل زا هستند. اين حسابرس خبره درباره تلاش ها براي نظارت پذيري موسسات خيريه نيز مي گويد تا قبل از وضع قوانين جديد، سازمان امور مالياتي اشراف زيادي بر اين موسسات نداشت، ولي با اجراي طرح جامع مالياتي سازمان مالياتي مي توان بر اين موسسات نيز اشراف داشت و با متخلفان برخورد کرد، همان طور که در ديگر نقاط جهان نيز همين گونه عمل مي شود. اگر اين گونه موسسات در قالب ماده 139 قانون ماليات هاي مستقيم و آيين نامه هاي آن اقدام به فعاليت کنند، مي توان اميدوار بود که شفافيت ايجاد شود، وگرنه اين گونه موسسات به محفل هاي مخرب اقتصادي تبديل مي شوند. به طور ويژه ناظر مالي از طرف سازمان مالياتي بايد بر فعاليت اين موسسات نظارت کند. با تجربه اي که شخصا در اين زمينه دارم اصلا به فعاليت چنين موسساتي خوش بين نيستم و اين سوال مهم را مطرح مي کنم که وقتي گزارش هاي آسيب شناسي وضعيت کشور نشان از شيوع 78 درصدي تقلب و 80 درصدي بي اعتمادي به يکديگر دارد، چگونه مي توان پذيرفت که اين همه خَيّر در ايران وجود داشته باشد و درست عمل کند؟ حتي اگر فرض کنيم که همه اين موسسات هم نيت خيري دارند بايد تحت نظر قانون و ضابطه مند عمل کنند.
    
    شفافيت به نفع خودمان است
     عدم شفافيت خيريه ها و تبديل شدنشان به محلي براي فعاليت هاي غيرقانوني اقتصادي، اولين ضربه اش را به خودِ خيريه ها مي زند. ضربه اي که از سلب اعتماد عمومي تا حساسيت هاي نظارتي را دربر مي گيرد و مي تواند خيريه هاي واقعي را نيز متضرر کند. اشکان تقي پور، مديرعامل يکي از موسسات خيريه است که تحت عنوان سازمان مردم نهاد فعاليت مي کند و البته از معدود موسسات خيريه تهران است که هم حسابرسي سالانه مي شود و هم گزارش فعاليت هايش را عمومي مي کند. او درباره فعاليت خيريه ها در ايران مي گويد: سازمان هاي مردم نهاد براي فعاليت خيريه در ايران مي توانند از سه نهاد وزارت کشور، نيروي انتظامي و سازمان بهزيستي مجوز دريافت کنند. بحث نظارت بر فعاليت خيريه ها در سراسر جهان وجود دارد، زيرا خيريه ها مي توانند محلي براي سوءاستفاده باشند. به همين دليل ما به مراجع مختلفي پاسخ گو هستيم. به طور خاص بهزيستي و سازمان امور مالياتي با دقت وضعيت ما را رصد مي کنند و بررسي امور مالياتي ما هم بسيار دقيق است چراکه در نهايت خيريه ها از ماليات معاف اند و سازمان امور مالياتي بررسي بيشتري مي کند که مطمئن شود ما چيزي براي پنهان کردن نداشته باشيم. در واقع شايد بهتر است بگويم اين قدر حساسيت ها روي خيريه ها بالاست که بعضي ها از خير ثبت خيريه مي گذرند و کار خيرشان را به شکل خانوادگي و سنتي دنبال مي کنند. اما مشکل اين است که چنين خيريه هايي مي توانند کمک هاي محدودي به اطرافيانشان انجام دهند و اجراي پروژه هاي خيريه بزرگ يا هم افزايي از طريق مشارکت عمومي بدون ثبت موسسه و ايجاد سازوکارهاي لازم ممکن نيست. ما هم از دولت هيچ انتظاري جز تسهيل گري و نظارت نداريم. قوانيني که امروز درباره ماليات وجود دارد درباره سازمان هاي مردم نهاد گنگ است که کار ما را سخت مي کند. همچنين در ديگر نقاط جهان کمک خيرين به خيريه ها نوعي هزينه محسوب مي شود و حتي مشوق هاي مالياتي براي آن در نظر مي گيرند، اما در ايران نه تنها خبري از اين مشوق ها نيست بلکه حتي هزينه هم محسوب نمي شوند؛ يعني کسي که مي خواهد به خيريه کمک کند بابت اين پول هم ماليات مي پردازد اما اگر با همين پول براي شرکتش يک مبلمان تازه بخرد، هزينه حساب مي شود و ماليات ندارد. ما انتظارمان کمک دولت براي تسهيل در امور است چراکه اگر کاغذبازي در ديگر قسمت هاي جامعه ايجاد مشکل مي کند در اموري که ما با آن سروکار داريم، فاجعه ايجاد مي کند. ما که پل نمي سازيم يا پروژه عمراني نداريم که بگوييم دو، سه ماه ديرتر شد اشکالي ندارد، ما با جان آدم ها و نان خانواده هايي که کمکشان مي کنيم سروکار داريم و اين فرايندهاي بوروکراتيک مي تواند نتايج وحشتناکي داشته باشد. تقي پور درباره فعاليت هاي خيريه هاي غيرشفاف مي گويد: به نظر من بسياري از خيريه ها فعاليت سالمي دارند و نبايد اشتباه چند نفر معدود را به پاي کل يک جامعه بزرگ نوشت. اگر خيريه هاي خوب بودجه شان برسد تا حسابرسي کنند حتما اين کار را انجام مي دهند چون به نفعشان است و باعث اعتماد خيرين مي شود. ما در تلاشيم حتي جامعه حسابرسان کشور را هم به کمک بگيريم تا براي انجام وظيفه اجتماعي شان حسابرسي موسسات خيريه را انجام دهند و باعث شفافيت آنها شوند چراکه تا وقتي شفاف نباشيم نمي توانيم در جلب اعتماد عمومي موفق عمل کنيم.
    لاستيک فروش هايي که به بهشت مي روند / گزارش «شرق» از حفره هايي که موسسات خيريه در اقتصاد کشور ايجاد کرده اند
    


 روزنامه شرق ، شماره 3170 به تاريخ 24/3/97، صفحه 5 (اقتصاد)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 39 بار
    



آثار ديگري از "محمد مساعد"

  خروج افغانستاني ها از ايران / بازار كاري كه ديگر جذابيت ندارد
محمد مساعد، شرق 29/3/97
مشاهده متن    
  افزايش قيمت خودرو رسمي شد / با اعلام رشد نرخ ها از ابتداي تيرماه
محمد مساعد، شرق 23/3/97
مشاهده متن    
  تهديد به قطع حقوق مديران متخلف / معاون رئيس جمهور در گفت و گو با «شرق» از راهكار دولت براي اجرائي كردن قانون شفافيت پرداخت ها مي گويد
محمد مساعد، شرق 12/3/97
مشاهده متن    
  اين بازار بحراني است / وعده هاي عمل نشده وزارت صمت و ارشاد براي بازار كاغذ مطبوعات
محمد مساعد، شرق 9/3/97
مشاهده متن    
  رد پاي احمدي نژاد در هپكو / گزارش ميداني «شرق» از بزرگ ترين كارخانه توليد ماشين آلات راه سازي خاورميانه
محمد مساعد، شرق 6/3/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه بورس
متن مطالب شماره 153، فروردين 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است