|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه شرق97/4/20: روايتي از روزگار يار آيت الله طالقاني
magiran.com  > روزنامه شرق >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 3283
شنبه 12 آبان 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

خدمات سايت




 
MGID2387
magiran.com > روزنامه شرق > شماره 3191 20/4/97 > صفحه 6 (سياست) > متن
 
      


روايتي از روزگار يار آيت الله طالقاني
محمد بسته نگار از فعالان ملي مذهبي درگذشت



    
    اين اواخر روي تختي در گوشه يکي از اتاق هاي مشرف به سالن پذيرايي خوابيده بود. کنارش معمولا روزنامه اي بود و وقت هاي بيداري کمتر حرف مي زد. دست روي پيشاني مي گذاشت و گاهي به اطراف و گاهي هم به سقف خيره مي ماند. در هجدهم تيرماه درگذشت؛ در حالي که 77 سال داشت و اين روايت اين يکي، دو سال آخر است که محمد بسته نگار را درگير بيماري کرده بود. فعال سياسي که نامش بيش از پيش با زندگي آيت الله طالقاني گره خورده بود.
    اين هم زيستي آن قدر ادامه پيدا کرد که به وصلت با دختر مرحوم آيت الله انجاميد. در سال 50 با طاهره يکي از دختران آيت الله ازدواج کرد. طاهره طالقاني ازدواجش با بسته نگار را اين گونه مختصر شرح داده بود: «مثلا همسر من (محمد بسته نگار) بسيار به ديدن پدر مي رفت؛ زيرا پايه آشنايي ما، ارتباط و رفت وآمد همسرم به مسجد هدايت و بعد هم زندان بود».شروع آشنايي محمد بسته نگار با آيت الله طالقاني و فعاليت هاي سياسي اش مثل تقريبا عموم چهره هاي سياسي ديگر، در مسجد هدايت بود. بعد هم مثل همه ملي مذهبي ها قبل از انقلاب به واسطه فعاليت هاي سياسي اش بارها طعم زندان را چشيده بود و در تناوب سال هايي که در زندان سپري کرده بود، حضور آيت الله طالقاني، نهضت آزادي ها و مجاهدين خلق را درک کرده بود.
    
    شرح سال هاي زندان
    «بسته نگار» را اگرچه بيشتر به واسطه پژوهش تاريخ در حوزه اسلام مي شناسند اما تحصيلاتش را در رشته حقوق دانشگاه تهران گذرانده است. او پس از ورود به دانشکده حقوق دانشگاه تهران در همان گام هاي نخست به عضويت انجمن اسلامي دانشجويان و جبهه ملي درآمد. همچنين بسته نگار در ۱۳۳۹ به عضويت نهضت آزادي درآمد و سه ماه بعد به همين دليل زنداني شد.
    بسته نگار پس از ماجراي ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ مجددا به زندان رفت. اما فشار افکار عمومي بعد از اولين دادگاه نهضت آزادي، باعث شد تا دولت وقت، او را به همراه گروهي ديگر از زندانيان نهضت آزادي آزاد کند. اين آزادي ديري نپاييد، فعاليت او ادامه داشت و همين موضوع باعث شد براي سومين بار دستگيرشده و اين بار ازسوي دادگاه به چهار سال زندان محکوم شود.
    او در روايتش از اين زندان به «تاريخ ايراني» گفته بود: «خرداد سال ۴۳ وقتي براي سومين بار دستگير شدم، همراه آقاي مصطفي مفيدي و عباس رادنيا، ما را بردند زندان قزل قلعه و ۴۰ روز آنجا بوديم. اواخر تير ما را بردند زندان شهرباني، چند ساعتي آنجا بوديم و از آنجا ما را بردند زندان قصر شماره ۴ که اتفاقا ورودم مصادف بود با ماه محرم و سخنراني آقاي طالقاني در بند».
    
    هم نشيني با طالقاني و بازرگان و سحابي
     او درباره نحوه گذران روزها در زندان با همراهي آيت الله طالقاني و مهدي بازرگان چنين گفته بود: «... بعد از اينکه در مرداد ماه حکم دادگاه تجديدنظر اعضاي اصلي نهضت آزادي تاييد و مشخص شد که چند سالي را بايد در زندان بگذرانند، ما شروع به برنامه ريزي کرديم.هر دو ماه يک بار يک هيئت مديره انتخاب مي کرديم و برنامه ريزي با آنها بود. ما براي هر کاري يک نماينده داشتيم و برخلاف زندانيان عادي به صورت تک تک براي پيگيري کار هايمان به زير هشت مراجعه نمي کرديم. زير هشت محلي بود که بعد از آن خروجي زندان و اتاق ماموران و رئيس و معاونان زندان بود. هر روز دو نفر را انتخاب مي کرديم که کارهاي بند را انجام دهند... آقاي طالقاني مسئول سبزي پاک کردن و مهندس بازرگان مسئول تقسيم ميوه بود. ميوه هايي که در ملاقات ها از بيرون مي آمد يک جا جمع مي شد و ايشان به تناسب بين ما تقسيم مي کرد. هر روز سر ساعت هفت صبحانه خورده مي شد و سر ساعت هشت همه در حياط جمع مي شدند و سرود اي ايران را مي خوانديم. بعد از ساعت هشت تا ۱۰ صبح سکوت و مطالعه اجباري داشتيم. ساعت ۱۰ هم يک پذيرايي مختصر داشتيم، شيريني و چاي يا ميوه اي که مهندس بازرگان تقسيم کرده بود را مي خورديم. بعد کلاس درس شروع مي شد. من نزد دکتر شيباني فرانسه و نزد آقاي طالقاني فقه و اصول مي خواندم. مهندس بازرگان در سطح بالاتري درس فرانسه مي داد. در اين بين ورزش هم مي کرديم، حتي تيم واليبال و پينگ پنگ و دمبل و هارتل هم داشتيم. ظهر نماز جماعت مي خوانديم که برخي زندانيان عادي هم حضور داشتند. بعد از نماز غذا مي خورديم و سپس سکوت و خواب بعد از ظهر را داشتيم. بعد دوباره کلاس هاي درس شروع مي شد تا پنج و شش عصر. حتي کساني بودند که سواد نداشتند، دکتر سحابي سواد يا قرآن يادشان مي داد. بعد از نماز مغرب و عشا جلسات شبانه شروع مي شد. دو شب آقاي طالقاني تفسير قرآن مي گفت، يک شب مهندس بازرگان سخنراني داشت و يک شب دکتر سحابي. يک شب هم آزاد بود، هر يک از دوستان برنامه يا مقاله اي داشت، ارائه مي کرد. شب جمعه هم آقاي طالقاني سخنراني عمومي داشت که علاوه بر خود ما زندانيان عادي هم شرکت مي کردند...».
    
    روايت تبعيد
     ساواک بعدا تعداد ۱۷ نفر از جمله محمد بسته نگار را به زندان دورافتاده برازجان که شرايطي سخت داشت، تبعيد کرد. بسته نگار روايت خود را از نوروز سال 45 در زندان برازجان در گفت وگويي با مجله «چشم انداز ايران» چنين تعريف کرده است: «در تبعيدگاه برازجان علاوه بر سران نهضت آزادي، افسران حزب توده هم حضور داشتند. يادم مي آيد که روز عيد در يک سفره مشترک ناهار خورديم. عصر روز عيد از مقامات فرمانداري و شهرداري برازجان به ديدن زندانيان آمدند، روحيه همه بسيار خوب بود. در همين زندان بود که مهندس بازرگان درباره کتاب هاي بعثت و ايدئولوژي و نيک نيازي سخنراني کرد و آنگاه به نوشته درآورد. عيد سال ۴۶ را همراه سران نهضت آزادي که آزاد نشده بودند در زندان شماره ۴ قصر گذرانديم. هم سال ۴۴ و هم سال ۴۶ زندانبانان ترتيبي دادند با خانواده هايمان ملاقات حضوري داشته باشيم و ديد و بازديدهاي زندانيان از اتاق هاي همديگر در زندان شکل جالبي داشت؛ البته در برازجان هم که بوديم تمام روز عيد را ملاقات حضوري داشتيم». او در سال ۱۳۴۶ از زندان آزاد شد، اما از ادامه تحصيل در دانشگاه محروم شد. ظاهرا دولت به دانشجويان دستگيرشده گفته بود که اگر ندامت نامه اي بنويسند يا به همکاري با ساواک بپردازند و از امام خميني و دکتر مصدق ابراز انزجار کنند، مي توانند به دانشگاه برگردند و به تحصيل ادامه دهند. بسته نگار اين شرايط را نپذيرفت، به همين دليل نتوانست به تحصيلاتش در دانشگاه ادامه دهد و تنها پس از بهمن ۱۳۵۷ بود که تحصيلات دانشگاهي را ادامه داد.
    با انقلاب، از ورود به عرصه قدرت کناره گرفت و به فعاليت هايش در شوراي ملي مذهبي ادامه داد. در کنار فعاليت هاي پژوهشي-تاريخي، البته چهره منتقد خود را حفظ کرده بود.
    به طوري که او هم در کنار ديگر ملي مذهبي ها و نهضت آزادي ها از جمله امضاکنندگان نامه 90امضايي بود، به تاريخ ارديبشهت 69 که در آن به سياست هاي اقتصادي و سياسي دولت هاشمي رفسنجاني انتقاد کرده بودند.
    بسته نگار يک بار هم به سال 86، قصد داشت در هنرستان کارآموز به همراه ساير ملي مذهبي ها نماز عيد فطر را برگزار کند که قبل از برگزاري آن جمع دستگير شدند. او براي بزرگداشت مراسم شريعتي از سال ۱۳۷۳ فعاليتي را در حسينيه ارشاد آغاز کرد که اين برنامه از آن سال تا به امروز اگر با ممانعتي مواجه نبوده، برگزار شده است.
    بسته نگار دوشنبه شب در حالي درگذشت که درواقع فعال سياسي بود و چشم طمعي به قدرت نداشت.
    
    
    روايتي از روزگار يار آيت الله طالقاني / محمد بسته نگار از فعالان ملي مذهبي درگذشت
    


 روزنامه شرق، شماره 3191 به تاريخ 20/4/97، صفحه 6 (سياست)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 29 بار
    

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه علوم اعصاب شفاي خاتم
متن مطالب شماره 4 (پياپي 37)، پاييز 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است