|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه ايران97/4/20: چرا بايد بياموزيم؟
magiran.com  > روزنامه ايران >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 6832
يكشنبه سي و يكم تير ماه 1397



خدمات سايت




 
MGID2825
magiran.com > روزنامه ايران > شماره 6823 20/4/97 > صفحه 13 (تئاتر) > متن
 
      


نقد صحنه 
چرا بايد بياموزيم؟
نگاهي به نمايش دير راهبان

نويسنده: نغمه قديمي

اين روزها سالن چهارسوي تئاتر شهر ميزبان اجراي دير راهبان به کارگرداني کيومرث مرادي است. با متني از محمد چرمشير و فرهاد مهندس پور که نوعي بازخواني از رماني به همين نام و به نويسندگي فرايرا دوکاسترو است؛ متني که از همان ابتدا با پرسش آغاز مي شود: چرا بايد بياموزيم؟ آموختن براي مومن چه ضرورتي دارد؟ اما پرسش هاي اين دير سراسر سوال به همين جا ختم نمي شود. پرسش ها به جاي ماندن در کليشه هاي ابدي همه ديرها متمايل مي شود به جنگي ميان خير و شر و آغازگر اين مسير پر چالش، موقعيتي است که نويسنده براي شخصيت هاي نمايش ساخته است.
    در واقع جذابيت داستان که در زمان پيش از سقوط قريب الوقوع فرانسه توسط آلمان ها مي گذرد، نه به خاطر شناخت ما از گذشته شخصيت هاست و نه به خاطر اتفاقات داستان بلکه دقيقاً در نقطه روبه رو شدن شخصيت ها با موقعيت است که به وجود مي آيد؛ موقعيتي که آنها را وادار به تفکر و انتخاب مي کند. انتخابي نصب ميان تابلوي «اين جا يک دير است» و قرار گرفتن در مصونيتي ديني يا عدم نصب تابلو و تن دادن به مشيت الهي. اين دقيقاً همان نقطه ايست که به تعريف «هانا آرنت» مي تواند تجلي دهنده ابتذال شر باشد، چرا که از منظر او آنچه آدمي را در موقعيت هاي دشوار و بزنگاه هاي پر اضطرار به سوي عملي شريرانه سوق مي دهد، نه يک ذات ناپاک و نيتي شرورانه، که ناتواني در انديشيدن و تبعيت بي چون و چرا از ديگري براي فرار کردن از بار مسئوليت است. پدر مافوق وقتي در برابر شک و ترديد پايان ناپذير پدر ژرژ براي نصب تابلو قرار مي گيرد، نامه اي به پاپ اعظم مي فرستد تا از او چاره جويي کند و وجدان ژرژ را آرام نگه دارد. نامه اي که همه از جمله پدر ميشو جوابش را از پيش مي دانند؛ نصب تابلو، اعلام بي طرفي و حفظ جان راهبان. از ديدگاه آرنت، شر زماني ظهور مي کند که انسان ناتوان از انديشيدن، اراده کردن يا قضاوت کردن است و چون بره اي سر به راه انتخاب مسير را به ديگري وا مي گذارد. او در مقاله انديشيدن و ملاحظات اخلاقي علت بروز شر انساني را فلج وجداني مي داند، همان چيزي که در اين دير به جز پدر ژرژ باقي راهبان را از هر تفکري ناتوان مي کند.
    نمايش دير راهبان علاوه بر مساله انتخاب و وجدان از منظري ديگر هم حائزاهميت است و مي تواند نگاهي دوباره به مساله عشق داشته باشد؛ عشق مسيح به انسان ها (با به دوش کشيدن صليب گناهشان)، عشق خدا به مسيح (با اراده اش براي به صليب کشيدن مسيح و بازگرداندن او به سمت خودش)، عشق انسان به مسيح و عشق انسان به انسان که گويي در اين ميان عشق واقعي فقط عشق مسيح به انسان هاست.
    صحنه نمايش با پوتين هاي جنگي که به دور زنگ هاي کليسا آويزان است و گويي در نقش محافظان دير، در هربار به صدا درآمدنشان ذهن مخاطب را به سوي هدف و مدلول هدايت مي کند، از ويژگي چشم نواز و انديشمندانه طراحي صحنه نمايش است. تمهيد کارگردان در استفاده از دکور مناسب، طراحي صحنه قوي و استفاده درست از نور و همچنين طراحي ظريف، فني و قابل توجه صدا، به فضا سازي نمايش کمک مي کند. هرچند هرکدام از اين عناصر مي تواند در جايگاه خود به ميزان قابل توجهي در رخ نمود رواني شخصيت ها تاثير گذار باشد اما با اين همه در اين ميان پازل گمشده اي به نام کاراکتر خودنمايي مي کند، چيزي که بايد فراي صحنه و دکور و از دل بازي ها، ديالوگ ها و مکث و سکوت ها بيرون آيد.
    اجرا با طراحي لباس و گريم مناسب و استفاده بجا و درست از افکت و موسيقي و صدا از همان ابتدا تلاش مي کند شانه به شانه اين متن قدرتمند فضا را براي مخاطب ملموس سازد و دنياي نمايشنامه را براي تماشاچي خلق کند. اما چيزي که قوي تر از هر علتي مانع ورود تماشاگر به دنياي پرسش و پاسخ هاي بي انتهاي نمايش مي شود شايد عدم توجه به ساخته شدن عميق شخصيت ها و عدم تاکيد بر استعاره هايي است که در سرتاسر متن حضور دارد. بر اين ها پرداخت کليشه اي به تصوير پدر مافوق در بعضي صحنه ها و تبديل کردنش به رجل ديني آشنا و تکراري و نقب زدن به طنزي گاه و بيگاه براي از دست نرفتن ريتم يا جذب مخاطب شايد نخستين کاري است که به ذهن هر کارگردان تازه کاري برسد اما نشاندنش روي کلمات و ديالوگ هاي عميق و درگير کننده دير راهبان آن هم از کارگرداني نام آشنا حتماً انتخابي غيرهوشمندانه است. به همين علت است که باعث مي شود توالي صحنه ها و سير تغيير تحول و ترديد پدر مافوق در درستي و غلطي تصميمي که مي خواهد بگيرد از بين مي رود و مخاطب با تکه هاي به هم نچسبيده و پراکنده اي از شخصيت پردازي اين کاراکتر مواجه مي شود که به هم چسباندنش گاهي دشوار به نظر مي رسد. با اين همه اما مي توان نمايش دير راهبان را تلاشي آبرومند براي ايجاد چالشي مهم در ذهن مخاطب خواند؛ تلاشي براي بيان دغدغه هاي انساني، چرا که به گفته کيومرث مرادي، کارگردان اين نمايش، هنر مدرن هنر انديشه و انتخاب است، هنري که در آن تلاش مي شود بي هيچ قضاوتي از انسان ها براي انسان ها سخن گفت.
    
    نقد صحنه: چرا بايد بياموزيم؟ / نگاهي به نمايش دير راهبان
    


 روزنامه ايران، شماره 6823 به تاريخ 20/4/97، صفحه 13 (تئاتر)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 5 بار
    



آثار ديگري از "نغمه قديمي"

  خوانش راسيونال - اكسپرسيونيست / نقد اجراي نمايش اقتباسي «گرترود روح پدر هملت»
نغمه قديمي، شرق 15/7/96
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه صنايع چوب و كاغذ
متن مطالب شماره 122، خرداد و تير 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است