|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد97/4/20: ناپلئون بر ساحل نيل؛ يورش به خاورميانه
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4432
چهارشنبه چهارم مهر ماه 1397



خدمات سايت




 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4371 20/4/97 > صفحه 30 (تاريخ و اقتصاد) > متن
 
 


واكاوي 
ناپلئون بر ساحل نيل؛ يورش به خاورميانه




    در تاريخ عصر جديد يکي از رخدادهاي مهمي که امروز کمتر از آن ياد مي شود اما تاثيرگذاري عميقي بر روابط ميان غرب و شرق (اروپا و اسلام) داشت، لشکرکشي ناپلئون به مصر و سوريه (خاورميانه) بود. از زماني که ترکان عثماني به دروازه هاي وين رسيدند، اين «شرق» (اسلام) بود که به اروپا مي تاخت. اروپاي جنوب شرقي به طور کامل زير شمشير «باب عالي» (نام دارالخلافه عثماني) اداره مي شد. ترکان در سال ۱۴۵۳ امپراتوري روم شرقي (بيزانس) را نابود کرده بودند و ۷۵ سال بعد، در ۱۵۲۹ به دروازه هاي وين رسيدند و اين خطر مهيب يک قرن و نيم، تا ۱۶۸۴ بر همه اروپا سايه افکنده بود. عثماني شکست خورد اما هژموني اش در اروپاي جنوب شرقي، مصر و بخش شرقي و جنوبي مديترانه استوار بود.
    وجود امپراتوري عثماني ديواري بلند در برابر اروپاييان کشيده بود. شرق براي آنها آميزه اي از بيگانگي، افسونگري و وحشت بود. سردار جواني در فرانسه در واپسين سال هاي قرن هجدهم روياي آن را داشت که به مصر رود و سوار بر فيل از آن سازه هاي عظيم و مهيب باستاني ديدن کند. آن سردار جوان کسي نبود مگر ناپلئون بناپارت، مردي که هنوز به سي سالگي نرسيده بود. مصر به طور رسمي متعلق به امپراتور عثماني بود، اما حاکمان آن «مملوکان» بودند. وقتي يکي از جناح هاي مملوکان که متحد سلطمان عثماني بود در نبرد قدرت براي فرمانروايي بر مصر مغلوب شد، از فرانسه درخواست کمک کرد و بهانه ها يک به يک براي ماجراجويي ناپلئون در مصر فراهم شد. فرانسه انقلابي مي خواست طلايه دار آزادي ملت ها از يوغ ستمگران باشد و نور روشنگري و خردورزي را به نقاط تاريک جهان ببرد. ناپلئون نيز در اين ميان مي خواست در شمايل امپراتوران، در شمايل سزار و فراعنه، از خود براي ملت فرانسه بت بسازد. سرانجام هيات حاکم بر فرانسه (ديرکتوار) با اين لشکرکشي موافقت کرد و ناپلئون آماده عزيمت شد.
    ناپلئون نيروهايش را سوار بر کشتي کرد و روي به سوي مصر نهاد، بدون آنکه بينديشد با ناوگان نيرومند بريتانيا در مديترانه چه کند. اما شروع اين لشکرکشي خوش بود. در دوم ژوئيه ۱۷۸۹ اسکندريه به اشغال ناپلئون درآمد و در «نبرد اهرام» حاکمان مصر (مملوکان) را درهم کوبيد. اما خوشي خيلي زود تمام شد، تنها يک ماه بعد نيروي دريايي بريتانيا به فرماندهي درياسالار نلسون ناوگان فرانسه را در ساحل مديترانه (در نبرد ابوقير) نابود کرد و اکنون ناپلئون و سپاهيانش عملا اسير بودند. ناپلئون بسيار تاکيد مي کرد حافظ دين و عقايد مسلمانان است و حتي گاه با لباس مسلمانان در انظار حاضر مي شد، اما مشکلات ادامه يافت. پس از سرکوب شورشي در قاهره سلطان عثماني دست از بي اعتنايي کشيد و آماده نبرد با ناپلئون شد. ناپلئون هم مثل هميشه بهترين دفاع را در حمله ديد! به قلب خاورميانه تاخت و در عمق سوريه پيش رفت و تا شهر عکا (اسرائيل امروزي) پيش رفت، اما دروازه هاي شهر عکا آخرين منزلگاه او بود. محاصره شهر بي فايده بود و در مسير عقب نشيني گام نهاد. اين عقب نشيني چيزي از آن عقب نشيني سال ۱۸۱۲ از روسيه کم نداشت، حتي خود ناپلئون مسيرهاي طولاني را پياده طي مي کرد تا اسب ها بماند براي انتقال مجروحان. ضمن آنکه در سوريه دست به آدمکشي هايي زد، از جمله ۳۰۰۰ اسير عثماني را گردن زد و بعدها خود اعتراف کرده بود: «اين تنها بي رحمي زندگي من بود.»
    سرنوشت تاريکي در انتظار اين سپاهيان بود. ۲۳ اوت ۱۷۸۹ ناپلئون که بسيار برايش مهم بود در اين روزها خود را به فرانسه برساند، پنهاني با چند تن از يارانش به فرانسه بازگشت و سپاهيان را به فرمانده کِلبر سپرد (مخالفانش اين کار او را «فرار از جنگ» تعبير مي کردند). در مارس ۱۸۰۱ با اقدام مشترک بريتانيا و عثماني اين سپاهيان بازمانده نيز شکست خوردند و بازماندگان اجازه يافتند به فرانسه بازگردند. از ۳۰ هزار مردي که به مصر آمده بود، ۲۰ هزارشان در مصر جان باختند و اين پايان روياي «فيل سواري بر ساحل نيل» بود. لشکرکشي ناپلئون به مصر مهم است زيرا نخستين يورش اروپاي مدرن تحت عنوان پرچم آزادي خواهي به خاورميانه است!
    منبع: به نقل از يادداشتي از مهدي تديني، پژوهشگر و مترجم.
    
    واكاوي : ناپلئون بر ساحل نيل؛ يورش به خاورميانه
    


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4371 به تاريخ 20/4/97، صفحه 30 (تاريخ و اقتصاد)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 14 بار

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
پژوهشنامه اقتصادي
متن مطالب شماره 68، بهار 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است