|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه جام جم97/4/20: كسي از عروسك هاي ايراني خبر داره؟
magiran.com  > روزنامه جام جم >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 5244
سه شنبه 15 آبان 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

خدمات سايت




 
MGID2835
magiran.com > روزنامه جام جم > شماره 5149 20/4/97 > صفحه 3 (رسانه) > متن
 
 


كسي از عروسك هاي ايراني خبر داره؟
نگاه جام جم به سرنوشت عروسك هاي محبوب تلويزيون

نويسنده: نوشين مجلسي

هادي و هدي را يادتان مي آيد؟ چاق و لاغر را چطور؟ کسي از عروسک هاي دوست داشتني تلويزيون خبر دارد؟ آق بابا، خاله قورباغه، مخمل، گل باقالي خانم، سنجد، دون دون و حتي کمي جوان تر و امروزي تر، مجيد دلبندم، عروسک چرا و... . کجا هستند؟ اگر ذره اي از آنچه در دنياي ما گذشته بر سر آنها آمده باشد، امروز قطعا اثري از خانه مادربزرگه نيست، يحتمل آق بابا بازنشسته شده و هادي و هدي خود صاحب خانه و خانواده شده اند؛ خلاف دون دون هم سنگين تر شده و به جاي تشويق بچه ها به خوردن شکلات، هزار ترفند جديد و خانه خراب کن ديگر ياد گرفته و جايي در کمين است...سرنوشت مجهول خانوده دوست داشتني عروسک هاي قصه ساز سيما باعث شد نگاهي به حکايت آن روزها و اين روزهاي عروسک هاي تلويزيوني بيندازيم و سرنوشت آنها را از عادل بزدوده، خالق بسياري از عروسک هاي دوست داشتني بپرسيم.
    
    عروسک هاي در گنجه
    اگر به بخش کوچک نگهداري عروسک هاي موزه سينما رفته باشيد چند تايي از عروسک هاي خاطره انگيز دهه 60 و 70 را ديده ايد اما بقيه کجا هستند؟ مدت هاست پيگير حال اين عروسک هاي دوست داشتني هستيم؛ با موزه سينما تماس گرفتيم و شنيديم غير از دو مورد، ساير عروسک هاي نگهداري شده در اين مجموعه مربوط به سينماست. سوال اينجاست که اين سرمايه هاي اسفنجي، چرا بايد در گنجه صداوسيما آنقدر خاک بخورند تا رنگ و رويشان از بين برود، از سکه بيفتند و در نهايت نابود شوند يا در خوشبينانه ترين حالت در گوشه خانه سازنده شان جا خوش کنند و از دوربين دور بمانند. در حالي که بسياري از اين عروسک ها هنوز قابليت و ظرفيت ادامه دادن، دارند. شاهدش اين که زي زي گولو با همان يک بار ديده شدن در قصه هاي تابه تا هنوز از خاطر نرفته است و در هر بازپخش همچنان بيننده دارد.
    عادل بزدوده، عروسک ساز خانه مادربزرگه، پسرخاله، شهر موش ها، زي زي گولو و... براي جام جم روايت مي کند: زماني که مشغول ساخت عروسک هاي شهر موش هاي 2 بوديم، خانم برومند دلسوزانه به موزه سينما سرزدند و ديدند همه عروسک هاي ساخته من و رفيق مرحومم رحيم دوستي از بين رفته اند. رحيم دوستي کسي است که عروسک هاي سينمايي گلنار را ساخته، همان قورباغه، دو خرس و ... . بدتر آن که روي گوش عروسک هايمان شماره نوشته اند! عجيب و غم انگيز است! مگر مي شود به موزه سينما بروي و به عروسک دست بزني و رويش بنويسي! اين نشان دهنده بي توجهي مطلق سينمايي هاست. من و همکارانم در اين حوزه بشدت از دست کساني که متولي نگهداري از اين سرمايه ها هستند شاکي هستيم.
    اين عروسک ها در خاطرات عده زيادي رسوب کرده اند، چرا نبايد در حفظ آنها مسئولانه عمل کنيم؟ البته من تمام عروسک هاي موزه سينما را بازسازي کردم و نمي دانم الان باز هم توي گوششان يا روي لباسشان شماره تلفن نوشته اند يا نه!؟ خيلي سال پيش به مناسبت روز کودک و تلويزيون حدود پنجاه شصت تا از عروسک هايي که در آرشيو شبکه دو بود را هم تعمير کردم. ما مي توانستيم گنجينه اي از عروسک هاي ايراني، حداقل متعلق به 40 سال اخير را داشته باشيم.
    اما متاسفانه کسي از عروسک هاي هادي و هدي که ساخته مسعود صادقيان بود خبر ندارد، کسي از عروسک هاي آسمون و ريسمون، درون و بيرون و نوزادها که خانم سعادت و محبوب به جايشان صحبت مي کردند، اطلاعي ندارد. در حالي که تمام اينها تاريخچه حضور عروسک در قاب تلويزيون هستند.
    
    عروسک هاي خوشبخت
    هر قدر کودکي هاي ما در روزگار سخت تري نسبت به بچه هاي امروز گذشت اما از موهبتي برخوردار بوديم که کودکانمان از آن بي بهره اند و آن تعداد بيشتر مجموعه هاي نمايشي عروسکي و قصه گويي بود که شخصيت هايشان آنقدر به زيبايي طراحي و پرداخت شده بودند که هنوز کنج دل بچه هاي ديروز جاي دنجي دارند. عروسک هاي امروز اما نسبت به پيشينيان خود، از اقبال بيشتري برخوردارند. در تلويزيون ريشه مي کنند و به محبوبيت مي رسند اما کم کم پايشان به تبليغات، نقش بستن روي لوازم تحرير و بازار اسباب بازي فروشي ها هم باز مي شود و به سرمايه اي بدل مي گردند که مي توان از آنها در جهت مادي و معنوي بهره برد. حتما عروسک هاي بانمک مجموعه شکرستان، خانواده کلاه قرمزي و جناب خان را پشت ويترين اسباب بازي فروشي ها ديده ايد اما پيشتر گويي کسي فکرش قد نمي داد يا امکاناتش فراهم نبود که مثلا مي شود مخمل را سال هاي سال سرپا نگه داشت. مخالفان اين گونه بهره برداري ها و تجاري سازي ها اما کم نيستند. عده اي اين عمل را نوعي سودجويي، پايين آوردن شان آن عروسک و مخدوش کردن رسالتش عنوان مي کنند اما واقعيت اين است که اين کار بويژه در روزهاي اوج محبوبيت يک عروسک مي تواند براي ماندگاري او ثمربخش باشد. آنچنان که مي بينيم ديروز اين امکان وجود نداشت و از اين رو ديگر ردي از آن اسفنجي هاي خاطره انگيز نمانده است.
    عادل بزدوده معتقد است که منعي براي اين گونه استفاده ها نيست البته به شرط آن که به فرهنگ اين مرزوبوم کمک کند و با ويژگي هاي عروسک هماهنگ باشد، مثلا عروسک مي تواند در مورد حافظت از محيط زيست، مصرف آب و مواردي اين چنيني صحبت کند. او مي گويد: اين عروسک ها بهتر است که عروسک هاي فرهنگ ساز باشند تا تبليغي.
    
    کجاست اون خونه...؟
    پيرزن مهربان و دانايي که مدام در حال برقراري صلح ميان اهل خانه اش بود. اهل خانه اش که بودند؟ گربه اي به نام مخمل که دل پاکي داشت اما گويي دوست داشت بدجنس به نظر بيايد و به همين خاطر با خانواده آقاي حنايي که آنها هم در اين خانه بودند، دشمني مي کرد. اهالي خانه مادربزرگه از گل باقالي خانم، نوک طلا، و نوک سياه بگير تا مراد و هاپورکومار هربار قصه اي داشتند. همين قصه ها، صداپيشه هاي حرفه اي که روح به تن اين اسفنج هاي دوست داشتني مي دميدند و آن آهنگ تيتراژ معروف همه و همه خانه مادربزرگه را برايمان ابدي کرد اما بعد از آن ديگر خبري از اين عروسک هاي خاطره انگيز نشد. شايد برايتان جالب باشد بدانيد چه بر سر اهالي خانه مادربزرگه آمده است؟ از عادل بزدوده خالق اين عروسک‍ هاي دوست داشتني در مورد حال و روز عروسک هايش پرسيديم. بزدوده گلايه داشت و گفت متاسفانه همه عروسک هاي خانه مادربزرگه در آرشيو شبکه دوي سيما از بين رفته اند و از آن مجموعه تنها چند عکس برايش باقي مانده است.
    
    ختم به خير شدن يک قائله
    بعد از جنجال هاي مالکيت جناب خان بود که جام جم با محمدعلي عبدا... زاده، است معاون حقوقي سازمان صداوسيما گفت وگو کرد و از قانون و حق مالکيت عروسک هاي حاضر در برنامه هاي تلويزيوني پرسيد. عبدا...زاده گفت: «پيش از اين به برنامه سازان هشدار داده بوديم که تکليف مالکيت آثار استفاده شده در برنامه هايشان را مشخص کنند؛ در مورد جناب خان اين اتفاق نيفتاده بود اما وقتي اداره حقوقي سازمان متوجه اين موضوع و اعتراض صاحب امتياز جناب خان شد، درصدد جلب رضايت او برآمد.» صحبت هاي عبدا...زاده نشان مي دهد که اين قصه سر دراز دارد و ديگر عروسک ها هم ممکن است به همين سرنوشت دچار شوند. معاون حقوقي سازمان صداوسيما گفته است که به تمامي برنامه هاي تلويزيوني در استان ها نيز تذکر داده شده تا پيش از بروز چنين مشکلاتي از آن پيشگيري کنند و سازمان را در جريان مالکيت آثار مورد استفاده در برنامه يشان از جمله عروسک ها قرار دهند. اين قائله ختم به خير شد اما هنوز تکليف مالکيت حقوقي بسياري از عروسک ها مشخص نشده و شايد همين بلاتکليفي است که باعث مي شود بعد از پايان يک اثر عروسکي، عروسک هايش بي قيم و بي دلسوز به حال خود رها شوند.
    
    زي زي گولو کجاست؟
    فکر مي کرديم آسيپوليکاي مودب، محبوب و متفاوت از سياره ديگري آمده اما قسمت آخر قصه هاي تابه تا، زي زي گولو و خيال زيبايش را از ما گرفت و فهميديم اين بچه دوست داشتني تنها روياي تجسم يافته زني نويسنده بود. زي زي گولو ديگر هرگز به قاب تصوير بازنگشت اما براي ما هنوز بخش زيبايي از دنياي کودکانه مان است. خوشبختانه اين عروسک مهربان از پس سال ها جان سالم به در برده و به سرنوشت اهالي خانه مادربزرگه دچار نشده است و به همراه چند تا از عروسک هاي تابه تا، نزد مرضيه برومند نگهداري مي شود. بزدوده در اين باره مي گويد: تلويزيون به ما کمک کرده که اين عروسک ها را بسازيم و نمايش دهيم پس صددرصد مالکيت حقوقي آنها متعلق به تلويزيون است اما متاسفانه از آنها درست نگهداري نکرده است. اي کاش اين نگهداري را به ما مي سپردند تا مثل زي زي گولو و چند تا از عروسک هاي تابه تا سالم بمانند. هر چند بايد بپذيريم مواد به کار رفته در ساخت عروسک ها تاريخ مصرف دارد و بالاخره پوسيده مي شود اما اگر در شرايط مکاني و آب وهوايي مناسب نگهداري شوند، بيش از شصت هفتاد سال عمر مي کنند.
    کسي از عروسک هاي ايراني خبر داره؟ / نگاه جام جم به سرنوشت عروسک هاي محبوب تلويزيون
    


 روزنامه جام جم، شماره 5149 به تاريخ 20/4/97، صفحه 3 (رسانه)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 14 بار



آثار ديگري از "نوشين مجلسي"

  «صدا»ي پاي نور مي آيد / همه چيز درباره پايگاه مذهبي ايران صدا
نوشين مجلسي، جام جم 20/6/97
مشاهده متن    
  اجرا با چاشني نمايش / پرسش و پاسخ جام جم با حميد گودرزي، مجري برنامه 5ستاره
نوشين مجلسي، جام جم 14/6/97
مشاهده متن    
  سرسراي محبت / جام جم از برنامه تركيبي «سرسرا»ي شبكه 5 سيما گزارش مي دهد
نوشين مجلسي، جام جم 13/6/97
مشاهده متن    
  همه چي «ايرانيش» خوبه / روايت متفاوت «افق» از وضع توليدكنندگان ايراني
نوشين مجلسي، جام جم 11/6/97
مشاهده متن    
  راديو از انقلاب دفاع كند / گزارش جام جم از نشست هم انديشي مديران و برنامه سازان معاونت صدا به مناسبت 40 سالگي انقلاب
نوشين مجلسي، جام جم 7/6/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
Jentashapir Journal of Health Research
شماره 4 (پياپي 904)
 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است