|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد97/8/15: پيدا و پنهان يك طرح جامع
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4492
دو شنبه 19 آذر 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

خدمات سايت




 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4466 15/8/97 > صفحه 29 (باشگاه اقتصاددانان) > متن
 
 


پيدا و پنهان يك طرح جامع


نويسنده: غلامحسين دواني

طرح جامع نظام مالياتي كشور بدون شك يكي از ابرپروژه هاي ملي و در عين حال يكي از بزرگ ترين طرح هاي مبتني بر فناوري اطلاعات و ارتباطات در تاريخ كشور محسوب مي شود كه به گفته مجريان طرح، نقشي اساسي در تحقق اهداف اقتصاد مقاومتي و كاهش اتكاي درآمد هاي دولت به فروش سرمايه هاي ملي دارد. طرحي كه در حين پيشرفت، براي پياده سازي و تحقق كامل با 16 چالش جدي و لزوم همكاري نهادهاي متعددي مواجه است. خروجي هاي اين طرح كلان بسيار متنوع است و از تسهيل و تسريع روند رسيدگي به پرونده موديان مالياتي، حذف ارتباط مميزان و موديان، مبارزه با فساد، ايجاد شفافيت و... گرفته تا تحقق عدالت مالياتي، افزايش درآمدهاي ملي و شناسايي فراريان مالياتي و... را شامل مي شود.

نگاهي به نقاط ضعف و كاستي هاي نظام مالياتي كشور نشان مي دهد، تحول نظام مالياتي همواره موضوع بسيار مهمي براي فعالان دولتي و بخش خصوصي بوده است. ضرورت اجراي اين تحول در اسناد بالا دستي و برنامه اي كشور نيز به دفعات مورد توجه قرار گرفته است؛ به نحوي كه از برنامه سوم توسعه تا برنامه ششم توسعه بر اهميت و ضرورت اجراي اين طرح تاكيد شده است. طرح تحول نظام مالياتي يكي از محورهاي اصلي طرح تحول اقتصادي دولت است و براساس آن «طرح جامع مالياتي» به عنوان طرح همه جانبه تحول نظام مالياتي كشور از دهه پيش در دستور كار سازمان امور مالياتي كشور قرار داشته است. موفقيت و ايجاد تحول در نظام مالياتي كشور، نيازمند تعيين اهداف كلاني است كه با راه اندازي و پرداخت هزينه آن، گام بزرگي در جهت تحول نظام مالياتي كشور برداشته خواهد شد. وجود نواقص و معضلاتي پيرامون ارائه خدمات مناسب به موديان، عدم پرداخت ماليات، افزايش شكايات و افزايش حجم فرارهاي مالياتي و... باعث كاهش درآمدهاي مالياتي و افزايش نارضايتي موديان شده است كه با راه اندازي طرح جامع مالياتي مي توان به برطرف شدن اين نواقص در نظام مالياتي كشور اميدوار بود. در همين راستا بر اهميت و ضرورت اجراي اهداف طرح جامع در برنامه هاي توسعه و اهداف طرح و راهكارهاي دستيابي به آن تاكيد شده است.

در ادامه به بخشي از اهداف، اهميت و ضرورت طرح جامع مالياتي اشاره مي شود.

نگاهي به مستندات قانوني ضرورت اجراي طرح جامع در برنامه هاي توسعه

برنامه سوم توسعه: بند (پ) ماده (59)

1- گردآوري و پردازش اطلاعات مربوط به فعاليت هاي اقتصادي موديان مالياتي در شبكه فراگير

2- توسعه و ترويج روش خوداظهاري در نظام مالياتي

برنامه چهارم توسعه: ماده (2) بند (ب) ماده (95)

1- برقراري انضباط مالي و بودجه اي

2- تامين اعتبارات هزينه اي دولت به طور كامل از محل درآمدهاي مالياتي

3- بازتوزيع عادلانه درآمدها

برنامه پنجم توسعه: ماده(117) ماده (120)

1- كاهش وابستگي بودجه دولت به درآمدهاي نفتي تا پايان برنامه و بودجه

2- تامين هزينه هاي جاري دولت از محل درآمدهاي مالياتي

راه اندازي پايگاه اطلاعات موديان مالياتي شامل:

1- اطلاعات درآمدي و هزينه اي اشخاص حقيقي تا پايان برنامه

2- اشخاص حقوقي حداكثر تا پايان سال دوم برنامه

برنامه ششم توسعه: ماده (6)

1- تحقق صرفه جويي در هزينه هاي عمومي

2- اصلاح نظام درآمدي دولت

3- همچنين قطع وابستگي بودجه به نفت تا پايان اجراي قانون ششم

اهداف طرح جامع و راهكارهاي دستيابي

به طور كلي طرح جامع مالياتي داراي سه هدف اصلي افزايش درآمدهاي مالياتي، كاهش هزينه هاي عملياتي و افزايش رضايت صاحبان كسب و كاربوده است.

افزايش درآمدهاي مالياتي

براي دستيابي به اين هدف بر مواردي همچون تجميع درآمدهاي هر مودي، سيستم هوشمند تحليل درخواست ها و مميزي هدفمند، شبكه يكپارچه رديابي و ثبت مبادلات، تسهيل پياده سازي انواع جديد ماليات، بهبود و تعالي فرآيندهاي شناسايي و تشخيص، جلوگيري از فرار مالياتي و حذف معافيت هاي غيرضروري تاكيد شده است.

كاهش هزينه هاي عملياتي

در راستاي كاهش هزينه هاي مالياتي نيز راهكارهاي مختلفي نظير گسترش فرهنگ خوداظهاري، تخصيص بهينه منابع، تفويض اختيارات و برون سپاري، افزايش كارآيي و بهره وري سازمان، بهبود و تعالي فرآيندهاي درون سازمان و رفع موانع استفاده از روش هاي الكترونيكي، ايجاد يك سيستم اطلاعات مديريت در درون سازمان مد نظر بوده است.

افزايش رضايت صاحبان كسب و كار (موديان مالياتي)

در اجراي طرح جامع مالياتي و اجراي روش هاي الكترونيكي (E-Tax) براي افزايش رضايت مندي موديان نكاتي شامل بهره گيري از فناوري اطلاعات ايجاد عدالت مالياتي و اشاعه فرهنگ مالياتي، اجراي آسان، سريع، دقيق، يكپارچه و فراگير امور مالياتي، پياده سازي نظام يكپارچه مالياتي،  ارتقاي سطح خدمات به موديان و ارتقاي رضايت شغلي كاركنان سازمان مالياتي در دستور كار بوده است. به غير از موارد ذكر شده طرح جامع مالياتي داراي پروژه هاي مختلفي است كه بر اساس چشم انداز سازمان و پتانسيل هاي موجود در كشور 52 بسته كاري تدوين شده است. اين بسته هاي كاري بر اساس اولويت اجرا ارتباطات با يكديگر و ساير شاخص هاي در نظر گرفته شده به 32 و در نهايت 37 پروژه تبديل شد. در حال حاضر 13 سال از كليد خوردن طرح جامع مالياتي در كشور مي گذرد، اما براساس واقعيت هاي كنوني هنوز بخش هايي از اين طرح عملياتي نشده، به طوري كه به نظر مي رسد اجراي كامل آن از سال 1398 محقق شود.

مختصات و مولفه هاي طرح جامع مالياتي در ادارات

استقرار سامانه نرم افزاري يكپارچه در يك اداره مالياتي، نيازمند وجود تامين پيش نيازها و زيرساخت ها اعم از فني، انساني، سازماني و... بسياري است. اجراي مجموعه اي متنوع از فرآيندهاي گوناگون كه اين زيرساخت ها و پيش نيازها را فراهم مي كنند و اداره مالياتي را براي اجراي سامانه آماده مي سازند، در قالب پروژه «پياده سازي طرح جامع مالياتي» تعريف شده اند. آنچه در اين سند به آن پرداخته مي شود، جزئيات هريك از فعاليت هاي اجرايي است كه با توجه به تجارب پياده سازي در موج هاي اول تا پنجم پياده سازي پروژه و نيز برمبناي آخرين ويرايش برنامه پياده سازي ملي طرح جامع مالياتي روزآمد شده است.

نگهداري و به روزرساني اين سند با توجه به موارد زير اهميت بسياري دارد:

* تكميل شدن سامانه نرم افزاري يكپارچه

* تجارب استقرار سامانه در هر اداره

* تغييرات برنامه پياده سازي طرح جامع مالياتي در ادارات

* مكانيزم هاي برنامه ريزي شده براي اجراي ملي پروژه

در راستاي تحقق اهداف سند چشم انداز 20 ساله كشور، اهداف برنامه هاي توسعه اي پنج ساله و در چارچوب طرح تحول اقتصادي دولت به عنوان مبناي اصلي تحقق عدالت به ويژه در حوزه ماليات، طرح جامع مالياتي به عنوان برنامه و طرح محوري طرح تحول اقتصادي، برنامه ريزي شده و در حال اجراست. در سال 1383، سازمان امور مالياتي كشور با بهره گيري از دانش و تخصص مجموعه اي از خبرگان و متخصصان درون سازماني و برون سازماني و همچنين شركت هاي مشاوره اي داخلي و خارجي، طرح جامع مالياتي را در قالب پنج مجموعه و 32 پروژه تدوين كرد. برخي از پروژه هاي سي و دوگانه صرفا ماهيت مطالعاتي و طراحي داشته، تعدادي شامل مراحل مطالعاتي و پياده سازي بوده و گروهي هم صرفا بر پياده سازي نتايج مطالعات ساير پروژه ها تمركز دارند. پياده سازي آن دسته از پروژه هاي سي و دوگانه طرح جامع مالياتي كه در نهايت به استقرار سامانه نرم افزاري يكپارچه در يك اداره مالياتي منجر مي شود، در قالب پروژه «پياده سازي طرح جامع مالياتي در ادارات» تعريف و برنامه ريزي شده است كه شرح اين پروژه ها در ادامه مي آيد.

پروژه «طراحي و اجراي آزمايشي سامانه نرم افزاري يكپارچه مالياتي(ITS)»: اين برنامه، پروژه اي محوري در طرح جامع مالياتي است كه اكنون پس از مراحل تعيين نيازها، طراحي، ساخت، اجراي نمونه آزمايشي و پياده سازي آزمايشي در مرحله پياده سازي قرار دارد. پروژه استانداردسازي

فرآيندها (PSD): اين پروژه با نگرش مودي مداري، كليه فرآيندهاي متعدد و متنوع سازمان را شناسايي و با اصلاح يا طراحي و در نهايت استاندارد سازي آنها، زمينه لازم را براي مديريت آگاهانه و مسوولانه سازمان و رضايت موديان فراهم مي سازد. پس از استاندارد سازي فرآيندها لازم است اين فرآيندهاي استاندارد شده در ادارات امور مالياتي پياده سازي شوند. همچنين به دليل ساختار وظيفه اي سامانه نرم افزاري يكپارچه مالياتي، لازم است تا براي پياده سازي آن، ابتدا وظايف امور و رسيدگي كاركنان از يكديگر تفكيك شوند. اين كار در زمان پياده سازي پروژه PSD انجام مي شود.

تعريف و پياده سازي خدمات موديان (TSI): اين پروژه خدمات مورد نياز موديان از طريق كانال هاي مختلف را شناسايي و تعريف كرده و به پياده سازي آنها مي پردازد. پروژه ارتقاي شبكه محلي و گسترده و ارتباطات راه دور (LWT): به دليل اينكه سامانه نرم افزاري يكپارچه مالياتي يك سامانه تحت وب است؛ يكي از پيش نيازهاي اصلي اجرا و پياده سازي آن، وجود زيرساخت منسجم شبكه است. اين پروژه بر ارتقاي زيرساخت شبكه محلي، گسترده و ارتباطات راه دور سازمان تاكيد دارد.

شماره شناسايي موديان (پياده سازي و تخصيص) (TIN2): براي پياده سازي نرم افزار سامانه يكپارچه مالياتي ضروري است تا تمام موديان كد شناسه يكتا داشته باشند. داشتن اين كد سبب مي شود تا موديان مالياتي در هر مرحله اي از فرآيندهاي مالياتي در سامانه يكپارچه مالياتي قابل رديابي باشند. از اين رو، پس از تعريف اين شماره شناسايي يكتا بايد اين شماره به تمام اشخاص حقيقي و حقوقي تخصيص يابد. فرآيند ثبت نام موديان كه در انتها به تخصيص شماره شناسايي يكتاي موديان مي انجامد در حقيقت پياده سازي اين پروژه محسوب مي شود.

پروژه تدارك، نصب و تحويل سخت افزار نظام يكپارچه مالياتي (HPI): اين پروژه يكي ديگر از پيش نيازهاي پياده سازي سامانه نرم افزاري يكپارچه مالياتي است. هدف از انجام اين پروژه، انجام تمامي مراحل خريد، ساخت، حمل، بازرسي، نصب، راه اندازي، آزمايش و تحويل همه تجهيزات سخت افزاري است كه براي نظام يكپارچه مالياتي مورد نياز است.

پروژه طراحي، راه اندازي و اجراي دفتر مديريت تغيير (CMO): هدف از اين پروژه آماده سازي كاركنان و موديان سازمان براي اجراي ساير پروژه ها و به طور كلي اجراي طرح تحول مالياتي است. برگزاري دوره هاي آموزشي براي آشنايي كاركنان و مسوولان پياده سازي با اهداف و تغييرات مورد انتظار طرح جامع مالياتي و پروژه هاي سي و دوگانه آن به ويژه پروژه محوري «طراحي و اجراي آزمايشي سامانه نرم افزاري يكپارچه مالياتي» يكي از فعاليت هايي است كه در اين پروژه انجام مي شود. همچنين ايجاد ساز و كارهايي در ادارات امور مالياتي به منظور ايجاد ارتباطي هرچه نزديك با ستاد طرح جامع مالياتي براي آماده سازي و پشتيباني آنها در زمان پياده سازي طرح جامع مالياتي از ديگر فعاليت هاي اين پروژه است.

پروژه اجراي آموزش هاي طرح جامع مالياتي (TTE): برگزاري آموزش هاي فني طراحي شده و مورد نياز جهت پياده سازي هريك از پروژه هاي طرح در قالب اين پروژه صورت مي گيرد.

پروژه تبديل و انتقال داده ها (DCT): در اين پروژه، داده هاي هويتي مودياني كه طي پروژه TIN2 ثبت نام و اعتبار سنجي شده اند، در سامانه يكپارچه مالياتي بارگذاري مي شود. از مهم ترين اشكالات نرم افزاري طرح جامع مالياتي عدم تقارن كامل طرح جامع با نرم افزار ايريس به ويژه در مورد اطلاعات املاك مسكوني كشور و همچنين فقدان يك رابطه اصولي هوشمند بين سيستم نرم افزاري معاملات موضوع ماده 169 با مولفه هاي طرح جامع مالياتي است كه در عمل مشكلات عديده اي را براي موديان و ماموران مالياتي به وجود آورده كه انتظار مي رود با بازبيني مجدد اين مشكلات رفع شود تا رضايت موديان حاصل شود.

اجراي هر چند ناكامل طرح كه مديون تلاش كاركنان و مديران سازمان امور مالياتي كشور است باعث شده براي نخستين بار در تاريخ كشور از سال 1395 درآمدهاي مالياتي از درآمد هاي نفتي فزوني گيرد و حدود 700 هزار مودي جديد شناسايي و بيش از ركورد مالياتي در سامانه مالياتي ثبت شود كه بهره برداري از آنها هم اكنون هم وجود دارد. برخي نتايج اجراي طرح عبارتند از:

شناسايي حدود 6248 مودي كه از كارت بازرگاني سايرين استفاده كرده اند كه از اين تعداد مودي، صرفا 1350 مودي واقعي و صاحب كارت بازرگاني بوده اند. ماليات دارندگان كارت هاي اجاره اي معادل مبلغي در حدود 5000 ميليارد تومان (ماليات و جريمه) بوده است. همچنين با اجراي طرح جامع مالياتي و اجراي قانون ارزش افزوده بيش از 3 هزار شركت كاغذي دروغين شناسايي شده كه عمدتا قبل از سال 1385 تاسيس شده اند.

از مهر 1378 تا پايان سال 1396 مجموعا معادل مبلغ 210 هزار ميليارد تومان ماليات ارزش افزوده وصول شده است. شناسايي هفت شركت در استان خوزستان كه 30 هزار خودرو وارد كردند و 760 ميليارد تومان فرار مالياتي داشتند.

شناسايي 3049 مودي براساس حساب هاي بانكي و مطالبه 300/ 6 ميليارد تومان از آنها.

شناسايي يك خانواده كه نزديك به 20 شركت صرافي داشته اند. شناسايي يك نفر كه در سال 1392 فوت كرده اما تا دوسال پس از مرگش در سامانه هاي رسمي به نام او خريد و فروش ارز انجام مي شده است. مشخص شده كه 20 درصد موديان كشور حدود 80 درصد ماليات كشور و 80 درصد باقي مانده فقط 20 درصد ماليات را پرداخت مي كنند. در سال 1395 مبلغ 3300 ميليارد تومان ماليات از افرادي كه تاكنون وجهي به سازمان امور مالياتي پرداخت نمي كردند، اخذ شده و در يك گام ديگر، از 77 نفر نيز 990 ميليارد تومان دريافت شده است. از اجراي طرح جامع مالياتي در سال 1394 تاكنون بيش از 700 هزار مودي جديد مالياتي شناسايي و 900 ميليون ركورد اطلاعات وارد سامانه شده است.


*عضو جامعه حسابداران رسمي ايرانپيدا و پنهان يك طرح جامع


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4466 به تاريخ 15/8/97، صفحه 29 (باشگاه اقتصاددانان)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 14 بار



آثار ديگري از " غلامحسين دواني"

  خنده هم دارد!
غلامحسين دواني *، شرق 10/6/97
مشاهده متن    
  ميراث شوم رانت خواري رسانه اي
غلامحسين دواني *، شرق 21/5/97
مشاهده متن    
  بودجه در تله صندوق هاي بازنشستگي / كسري صندوق هاي بازنشستگي تا 5 سال آينده به 150 هزار ميليارد تومان خواهد رسيد
غلامحسين دواني *، شرق 10/5/97
مشاهده متن    
  تخصيص ارز دولتي به 600 شركت جديدالولاده / نگاه حسابداري به تكانه هاي اقتصادي كشور نشان مي دهد
غلامحسين دواني *، شرق 28/4/97
مشاهده متن    
  هبه 500 ميليوني به ژن هاي خوب / چالش قيمت ارز و پيش فروش سكه چه بود؟
غلامحسين دواني، شرق 21/4/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه مطالعات مديريت ترافيك
متن مطالب شماره 49، تابستان 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است