|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد97/8/15: تغيير معادلات در بازار پول
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4492
دو شنبه 19 آذر 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

خدمات سايت




 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4466 15/8/97 > صفحه 12 (بانك و بيمه) > متن
 
 


تغيير معادلات در بازار پول
بررسي آمارهاي بانك مركزي نشان مي دهد


دنياي اقتصاد : مديريت نرخ اسمي ارز در سال هاي اخير به گونه اي بود كه با توجه به نرخ تورم و برخي اتفاقات پيراموني، وقوع يك شوك را محتمل مي كرد. با وجود اينكه رشد نقدينگي مسير پرشتابي را طي مي كرد، عمده تحليلگران معتقد بودند كه تلاش براي كنترل نرخ تورم از طريق لنگر اسمي نرخ ارز، مسير اشتباهي است كه سياست گذار برگزيده است.

از طرفي، موضوعي كه ثبات نسبي نرخ ارز باوجود رشد بالاي نقدينگي در سال هاي 94 و 95 را توضيح مي داد، حول سه محور مي چرخيد: انتظارات مثبت، سطح مداخله بانك مركزي (كه سعي مي كرد قيمت اسمي را مديريت كند) و نرخ سود بانكي. مورد سوم به نوعي به عنوان سيل بند مقابل نقدينگي عمل كرده و مانع خروج نقدينگي از بانك ها شده بود. اما در شهريور 96 نرخ سود بانكي به 15 درصد تقليل پيدا كرد. نرخ سود در حالي به 15 درصد كاهش يافته بود كه زمزمه هايي درخصوص به هم خوردن توافق هسته اي از سوي ترامپ وجود داشت كه از اين مسير مي شد بهمن نااطميناني را پيش بيني كرد. با اين حال، سياست گذار هنوز كوشش مي كند كه نوسانات بازار را بي ارتباط به سود بانكي بداند و حتي بگويد كه با تبديل سپرده ها به يكديگر و ايجاد يك فرجه 11 روزه در زمان كاهش نرخ سود، از شوك سپرده هاي كوتاه مدت در شهريور 96 جلوگيري شده است. «دنياي اقتصاد» براي اظهارنظر مستدل تر در رابطه با اين موضوع، در يك گزارش رفتار متغيرها را پس از كاهش نرخ سود بررسي كرد تا نشان داده شود رشد پول و شبه پول، پس از تصميم كاهش نرخ سود، به چه سمت وسويي رفته اند.

در حال حاضر كه حدود 15 ماه از تصميم كاهش و تثبيت نرخ سود سپرده بانكي در 15 درصد گذشته و آمارها تكميل تر شده است، كنار هم قرار دادن روند آماري كل هاي پولي نشان مي دهد با كاهش نرخ سود بانكي در كنار  افزايش ريسك سياسي، موازنه بازار دارايي ها تغيير كرده است. بررسي آمارها نشان مي دهد تقريبا از دي ماه سال گذشته شبه پول با كاهش و پول با افزايش مواجه شده است. افزايش پول در كنار بازدهي نرخ دلار در اين مدت نشان مي دهد احتمالا نرخ سود بانكي از جذابيت كافي برخوردار نبوده و نشتي پول از بانك ها به سمت بازارهاي دارايي مانند دلار حركت كرده است.

بانك مركزي آمار سرمايه گذاري هاي مدت دار بانك هاي كشور را تا پايان مردادماه سال جاري منتشر كرده است. در اين آمار كه جزئي از آمار پولي و بانكي كشور است، جزئيات ميزان سرمايه گذاري هاي كوتاه مدت و بلندمدت در شبكه بانكي كشور گزارش مي شود. بررسي اين آمارها نشان مي دهد روند رشد نقطه به نقطه سرمايه گذاري بلندمدت و كوتاه مدت در بازه زماني مرداد سال گذشته تا مرداد سال جاري تغييرات قابل توجهي داشته است. آمار ها نشان مي دهد از شهريور تا اسفند 96 رشد سرمايه گذاري بلندمدت صعودي و رشد سرمايه گذاري كوتاه مدت نزولي بوده است. البته از ابتداي سال جاري تقريبا اين روند تغيير كرده و رشد سرمايه گذاري بلندمدت كاهش و رشد سرمايه گذاري كوتاه مدت افزايش پيدا كرده است.  براساس آمار منتشر شده، رشد نقطه به نقطه سرمايه گذاري بلندمدت در مردادماه سال گذشته 6/ 5 درصد و در شهريور همان سال با افزايش قابل ملاحظه اي به 34 درصد رسيده است. اين روند افزايشي تا اسفند سال گذشته ادامه پيدا كرده و به بيشترين مقدار خود در 10 سال گذشته رسيده است. رشد نقطه به نقطه سرمايه گذاري مدت دار در اسفند 96، حدودا 6/ 73 درصد بوده و از نظر مقداري نيز به رقم 4/ 840 هزار ميليارد تومان رسيده است. اين روند از فروردين ماه سال جاري تا مردادماه با كمي كاهش مواجه شده است. آمارها نشان مي دهد رشد سرمايه گذاري مدت دار در مردادماه سال جاري به نسبت مدت مشابه سال گذشته 6/ 61 درصد ثبت شده است و رقم اين نوع سرمايه گذاري به حدود 4/ 830 هزار ميليارد تومان رسيده است. در واقع اين آمار نشان مي دهد كه سرمايه گذاري مدت دار در 5 ماه نخست سال جاري با كاهش 10 هزار ميليارد توماني مواجه بوده است.

در مقابل، سرمايه گذاري كوتاه مدت در بازه مورد نظر روندي كاملا برعكس داشته است. رشد نقطه به نقطه سرمايه گذاري كوتاه مدت در مرداد 96،  حدودا 3/ 51 درصد بوده كه در شهريور ماه با كاهش قابل ملاحظه اي به 3/ 15 درصد رسيده است. حجم سرمايه گذاري كوتاه مدت نيز در مرداد سال گذشته 6/ 604 هزار ميليارد تومان بوده كه در شهريور ماه حدودا 2/ 123 هزار ميليارد تومان كاهش داشته و به رقم 4/ 481 هزار ميليارد تومان رسيده است. روند رشد نقطه به نقطه اين نوع سرمايه گذاري نيز نشان مي دهد تا آبان ماه در محدوده مثبت بوده اما از آذرماه سال گذشته تا مردادماه سال جاري وارد فاز منفي شده است. به طوري كه در ارديبهشت ماه به منفي 8/ 25  درصد رسيده كه كمترين مقدار خود از سال 86  است. حجم سپرده هاي كوتاه مدت در اسفندماه حدود  6/ 393 هزار ميليارد تومان بوده اما از فروردين ماه با افزايش مواجه شده است. اين روند افزايشي نشان مي دهد در مدت 5 ماه حدودا 4/ 79 هزار ميليارد تومان به سپرده هاي كوتاه مدت افزوده شده و حجم آن در مردادماه به رقم 473 هزار ميليارد تومان رسيده است.  

دو سناريو

جا به جايي سپرده هاي كوتاه مدت و بلندمدت در بازه مورد نظر را مي توان از منظر دو سناريو بررسي كرد. در سناريوي اول با توجه به اين نكته كه به سپرده هاي بلندمدت سود بيشتري به نسبت سپرده هاي كوتاه مدت تعلق مي گيرد، مي توان نتيجه گرفت سپرده گذاران ترجيح داده اند كه سپرده هاي كوتاه مدت خود را به سپرده هاي بلندمدت تبديل كنند. سناريوي دوم نيز اين است كه سپرده هاي كوتاه مدت به حساب هاي جاري تبديل شده يا از بانك ها خارج شده كه در هر دو صورت مي توان گفت  به پول در دست مردم تبديل شده است. البته بايد به اين نكته توجه كرد كه سپرده هاي بلندمدت به سپرده هاي يك ساله گفته مي شود كه براساس دستورالعمل بانك مركزي سودي معادل 15 درصد به آن تعلق مي گيرد و سپرده هاي كوتاه مدت نيز به سپرده هاي كمتر از يك ساله گفته مي شود كه سود آن 10 درصد است. به طور  عملي افراد مي توانند پول خود را به عنوان سپرده يك ساله در بانك ها سپرده كنند اما بعد از گذشت يك يا دو ماه اجازه برداشت از حساب خود را دارند. در اين ميان مي توان گفت مرز مشخصي بين سپرده هاي كوتاه مدت و بلندمدت وجود  نخواهد داشت. چون افراد مي توانند پول خود را به اصطلاح سپرده بلندمدت كنند؛ اما از مزاياي سپرده كوتاه مدت كه امكان برداشت پول از حساب است استفاده كنند. براي بررسي بيشتر اين دو سناريو، ابتدا روند سپرده گذاري مدت دار در بازه  مورد نظر را بررسي مي كنيم. روند رشد نقطه به نقطه سپرده هاي بانكي در مدت يك سال منتهي به مرداد سال جاري كاهشي بوده است. براساس آمار منتشر شده در مردادماه سال جاري ميزان سرمايه گذاري مدت دار به 4/ 1303 هزار ميليارد تومان رسيده است كه به نسبت مدت مشابه سال گذشته رشد 5/ 16 درصدي را ثبت كرده است.

اين ميزان رشد در مردادماه نيز ركورد جديدي در روند رشد سالانه سرمايه گذاري مدت دار بانكي است؛ به طوري كه در بازه فروردين 86 تا مرداد 97،  كمترين مقدار آن در اين ماه اتفاق افتاده است. اين در حالي است كه بانك ها به طور قانوني به سپرده هاي كوتاه مدت 10 درصد و به سپرده هاي بلندمدت 15 درصد سود مي دهند كه اين ميزان سود نيز در حجم سپرده هاي مدت دار بانكي نهفته است. در نتيجه به نظر مي رسد در اين بازه بانك ها كمتر در جذب سپرده هاي جديد موفق بوده اند. از سوي ديگر آمارها نشان مي دهد در مدت 5 ماه نخست سال جاري 4/ 69 هزار ميليارد تومان به سپرده هاي مدت دار بانكي اضافه شده كه از اين مقدار 4/ 79 هزار ميليارد تومان به سپرده هاي كوتاه مدت افزوده و 10 هزار ميليارد تومان از سپرده هاي بلندمدت كاسته شده است. در نتيجه مي توان نتيجه گرفت كه به احتمال قوي قسمت كمتري از سپرده هاي كوتاه مدت به سپرده بلندمدت تبديل شده و بيشتر آن از بانك ها خارج شده است. براي بررسي بيشتر سناريوي هاي مفروض، به بررسي آمار نقدينگي كه توسط بانك مركزي منتشر مي شود مي پردازيم. نقدينگي شامل دو  جزء كلي پول و شبه پول است كه پول از دو جزء اسكناس و مسكوك در دست مردم و سپرده هاي ديداري (سپرده هاي جاري و چك و...) تشكيل مي شود.

شبه پول نيز داراي دو جزء اصلي سپرده هاي مدت دار و پس انداز است كه سپرده هاي مدت دار تقريبا سهم 92 درصدي از شبه پول را تشكيل مي دهد. آمار ها نشان مي دهد روند رشد نقطه به نقطه پول از مردادماه سال گذشته تا مردادماه سال جاري روندي كاملا صعودي داشته است. به طوري كه رشد نقطه به نقطه پول در تيرماه سال جاري به 7/ 34 درصد و در مردادماه به 7/ 39 درصد رسيده كه در نوع خود ركورد جديدي محسوب مي شود. براساس آمار بانك مركزي حجم پول در مدت يك سال حدودا 8/ 65 هزار ميليارد تومان افزايش پيدا كرده كه از اين ميزان 4/ 43 هزار ميليارد تومان آن در مدت 5 ماه نخست امسال افزايش پيدا كرده است. در مقابل رشد نقطه به نقطه شبه پول نيز در بازه مورد نظر كاهشي شده است. بررسي آمارها نشان مي دهد در  مردادماه سال گذشته حجم شبه پول 1200 هزار ميليارد تومان بوده است كه به نسبت مدت مشابه سال گذشته خود 1/ 26 درصد رشد داشته است. حجم شبه پول در پايان سال گذشته 3/ 1335 هزار ميليارد بوده كه رشد نقطه به نقطه 5/ 22 درصدي را ثبت كرده است. روند كاهشي رشد نقطه به  نقطه شبه پول از ابتداي سال جاري سرعت بيشتري گرفته به طوري كه در تيرماه 97 رشد نقطه به نقطه آن به 1/ 18 درصد و در مردادماه  با كاهش 2/ 0 واحد درصدي به 9/ 17 رسيده است.

جابه جايي در كل هاي پولي

تغييرات بازار پول در يك نگاه نشان مي دهد نزولي شدن رشد نقطه به نقطه شبه پول و صعودي شدن رشد نقطه به نقطه پول مي تواند تاييدي بر خروج پول از بانك ها باشد. نگاهي به بازار نرخ ارز به عنوان بازار موازي بازار پول نيز تاييد مي كند بازدهي نرخ دلار تقريبا از دي ماه سال گذشته روندي صعودي داشته و هر ماه بر سرعت رشد آن افزوده شده است. از سوي ديگر نسبت پول به نقدينگي و نسبت شبه پول به نقدينگي كه در ادبيات اقتصاد پولي و بانكي نشان دهنده سياليت كل هاي پولي در اقتصاد هستند نيز نشان مي دهد از فروردين سال جاري نسبت شبه پول به نقدينگي  روند نزولي پيدا كرده و نسبت پول به نقدينگي با افزايش مواجه بوده است. تغييرات در كل هاي پولي به صورتي بوده است كه سهم شبه پول از نقدينگي در فروردين ماه 8/ 87 درصد بوده و تا پايان فصل بهار با 8/ 0 واحد درصد كاهش به 87 درصد رسيده است. روند نزولي در تير و مردادماه نيز ادامه پيدا كرده به طوري كه سهم شبه پول از كل نقدينگي كشور در مردادماه به 9/ 85درصد رسيده است.  در مقابل سهم پول از نقدينگي روندي افزايشي پيدا كرده است به طوري كه تا پايان فصل بهار سهم پول از نقدينگي به 13درصد رسيده و اين نسبت با 1/ 1 واحد درصد افزايش در مردادماه به 1/ 14 درصد رسيده است. تغييرات در سياليت كل هاي پولي در كنار كاهش نرخ سود سپرده هاي بانكي افزايش ريسك هاي سياسي به دليل تحريم هاي جديد آمريكا تاييد ديگري بر تغيير موازنه بازار دارايي هاي كشور است. به نظر مي رسد كاهش نرخ سود بانكي يكي از عوامل محرك در بازار پول بوده كه سبب شده سپرده هاي بانكي در مقابل ساير بازارهاي دارايي از جذابيت كافي برخوردار نباشد.

تغيير معادلات در بازار پول


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4466 به تاريخ 15/8/97، صفحه 12 (بانك و بيمه)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 21 بار

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
مجله روانپزشكي و علوم رفتاري ايران
شماره 4 (پياپي 34)
 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است