|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه دنياي اقتصاد97/8/15: پيشران آتي بازار جهاني نفت
magiran.com  > روزنامه دنياي اقتصاد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4492
دو شنبه 19 آذر 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

خدمات سايت




 
MGID3360
magiran.com > روزنامه دنياي اقتصاد > شماره 4466 15/8/97 > صفحه 14 (بورس كالا) > متن
 
 


پيشران آتي بازار جهاني نفت
«دنياي اقتصاد» سهم آينده صنعت پتروشيمي را در بازار نفت بررسي كرد

نويسنده: حمزه بهاديوند چگيني

 دنياي اقتصاد : بازار جهاني نفت دستخوش نوسانات زيادي قرار گرفته و معادلات جهاني و منطقه اي در مورد اين بازار با تغييرات عديده اي روبه رو شده است. امروز جنس بازار در مقايسه با 20 سال پيش بسيار متفاوت شده و اين تفاوت ها به دلايلي از جمله افزايش توليد نفت، افزايش عرضه ها، تغيير مسير ايالات متحده آمريكا به سمت صادرات نفت، توليد نفت از ماسه هاي شني و شيل ها، كاهش اثرگذاري اوپك، تحريم هاي ايران در يك دهه قبل، تغييرات سياسي و نفتي كشورهاي مهم توليدكننده مثل ليبي، ونزوئلا، عراق و...، تغييرات اقتصادي دنيا، بروز بحران جهاني و مواردي از اين دست است كه شكل بازار جهاني نفت را نيز تغيير داده است.

جهش تقاضا براي پتروشيمي ها

يكي از تغييرات مهمي كه قصد داريم در اين گزارش به بررسي آن بپردازيم حركت نفت به سمت توليد بيشتر محصولات پتروشيمي در دنيا است؛ آژانس بين المللي انرژي در گزارشي اخيرا اعلام كرد كه در آينده بيشترين استفاده از نفت در صنعت پتروشيمي خواهد بود و اغلب محصولاتي كه در ساير بخش ها استفاده مي شود از همين صنعت استخراج و توليد مي شود. حتي كارشناسان معتقدند توليد انرژي در دنيا در آينده نيز از اين طريق خواهد بود كه اين امر باعث مي شود قيمت نفت در آينده به طور پايداري بالا بماند. آژانس در اين مورد اعلام كرده كه پتروشيمي ها تا سال 2030 بيش از يك سوم رشد تقاضاي جهاني نفت را در دنيا به خود اختصاص خواهند داد و اين رقم تا سال 2050 به 50 درصد مي رسدكه يك رقم خيره كننده بوده و اهميت اين صنعت را در آينده جهان نشان مي دهد.

اما جايگاه ايران در اين رشد جهاني كجاست؟ در اين رابطه فعالان صنعت پتروشيمي معتقدند در كنار بسياري از تهديدهايي كه صنايع مختلف از جمله پتروشيمي در شرايط تحريم ها با آن دست و پنجه نرم مي كنند اما بايد گفت مزيت هاي مهمي را توانسته حفظ كند از جمله اينكه در سال هاي اخير ساختارهاي مهمي در اين صنعت ايجاد شده كه حتي با وجود تحريم ها كشور مي تواند اهداف خود را پيش ببرد. طبق اظهارات مقامات مسوول در حوزه پتروشيمي، تا پايان برنامه ششم ظرفيت نصب شده صنعت پتروشيمي به بيش از 172 ميليون تن محصول مي رسد و ايران خواهد توانست 153 ميليون تن توليد را تجربه كند. از طرفي از سال 1392 تاكنون تعداد واحدهاي پتروشيمي از 43 به 53 واحد و ظرفيت نصب شده نيز از 8/ 59 ميليون تن به 9/ 64 ميليون تن رسيده كه اين آمارها از رشد مناسب توليد حكايت دارند كه انتظار مي رود با توجه به شرايط موجود بخش خصوصي و دولت مشكلات موجود از سر راه برداشته شوند تا سهم ايران از پتروشيمي دنيا كاهش نيابد و برعكس با توجه به رقابت هاي جدي در اين حوزه، اين سهم با افزايش روبه رو شود.

كارشناسان درباره تحريم نيز معتقدند هميشه اين مشكلات در كشور وجود داشته و اينكه تحريم هاي كشتي ها و بيمه ها دوباره برگردد بايد گفت مشكل جديدي نيست و ايران همواره با توجه به همين محدوديت ها ميزان توانايي هاي خود را در صنعت افزايش داده است.

انقلاب دوم پتروشيمي در راه است

اما گزارش ها نشان مي دهند اندازه و تاثير صنعت پتروشيمي به حدي زياد شده كه تقريبا هر گوشه و كنار از زندگي مدرن را به خود اختصاص داده است. در اين بين حركت توليدات ساير صنايع به سمت پلاستيك و استفاده از آن در همه بخش ها، از خودرو گرفته تا ساختمان از اهميت بيشتري برخوردار است. اين افزايش تقاضا براي پلاستيك را بايد محرك واقعي صنعت پتروشيمي و صنعت نفت در آينده دانست. در اين رابطه يك آمار نشان مي دهد كه ميزان تقاضا براي پلاستيك تا سال 2000 تقريبا دو برابر شده است و انتظار مي رود اين رقم تا ميانه قرن رشد تصاعدي را از خود نشان دهد. دليل اين امر نيز آن است كه صنايع دنيا به اين سمت در حال حركتند.

در كشورهاي توسعه يافته اين آمارها بسيار بيشتر است درحالي كه كشورهاي پيشرفته اغلب كشورهاي كاملا صنعتي هستند و در حال حاضر طبق آمارها تا 20 برابر كشورهاي در حال توسعه از اين محصولات استفاده مي كنند و اين در حالي است كه در آينده كشورهاي در حال توسعه برنامه هاي مهمي را براي افزايش تقاضا براي پلاستيك و ساير محصولات پتروشيمي در پيش دارند كه بايد همين موضوع را عامل جهش دوم براي اين صنعت دانست. از طرفي روند جمعيت دنيا باعث مي شود بسته بندي مواد غذايي به يكي ديگر از نيازهاي جدي دنيا تبديل شود كه امروزه صنعت بسته بندي يكي از بخش هاي اساسي صنايع شيميايي محسوب مي شود.

پيش بيني مي شود جمعيت دنيا تا سال 2050 به 7/ 9 ميليارد نفر برسد كه مي تواند در انقلاب دوم جهش استفاده از محصولات شيميايي نقش مهمي را ايفا كند و اين جدا از تامين منابع انرژي و... براي اين جمعيت است. در اين رابطه اما نگاهي به جايگاه استراتژيك ايران در منطقه و قرار گرفتن در موقعيت خاص با نزديك به نيم ميليارد نفر جمعيت، نزديكي به چين و هند كه روي هم رفته نزديك به 25 درصد جمعيت جهان را در اختيار دارند و مواردي از اين قبيل همگي فرصت هاي زيادي را در برابر كشور ايجاد كرده تا بتوانيم از هم اكنون از فرصت هاي آينده استفاده كافي ببريم.

در اين رابطه كارشناسان معتقدند توليدكنندگان ايراني بايد بتوانند آينده بازارهاي منطقه و فرامنطقه را از آن خود كنند كه البته در اين مسير بايد بسياري از اصول مورد بازبيني قرار بگيرند در غير اين صورت ممكن است از بازارهاي آينده سهمي نداشته باشيم. در اين مورد بهبود كمي و كيفي و هزينه اي توليد سه ركن مهم كسب بازارها هستند و با توجه به مزيت هايي كه ايران در حوزه تامين سوخت و خوراك دارد علي القاعده بايد بتواند اين سه فاكتور را ضمانت كند و به اين طريق در آينده نيز موفق عمل كند.

اما مشكلات متعددي را كارشناسان جهاني مطرح مي كنند؛ به عبارتي در كنار آمارهايي كه از رشد حضور صنايع پتروشيمي در آينده اقتصاد دنيا منتشر مي شود نگراني هايي نيز به خصوص در حوزه هاي زيست محيطي اعلام مي شود. بر اساس گزارش ها سهم صنعت پتروشيمي از كل گازهاي گلخانه اي دنيا تا سال 2050 در حدود 30 درصد افزايش مي يابد و اين رقم تا سال 2030 بيست درصد اعلام شده است. اين علاوه بر ساير معضلات محيط زيستي اين صنعت است، به عنوان مثال برخي انواع محصولات پتروشيميايي كه در طبيعت جذب نمي شوند يا بازگشت پذير نيستند از ديگر نگراني ها در اين حوزه محسوب مي شوند. اكنون در حدود 300 ميليون تن پلاستيك در دنيا توليد مي شود كه اين رقم در آينده با رشد شديدي روبه رو خواهد شد و همين امر استفاده از مكانيزم هاي توليدي جديد بر مبناي كمترين آلايندگي و قابليت بازگشت به چرخه توليد مجدد را متذكر مي شود.

سرمايه گذاري هاي جديد در صنعت پتروشيمي

در اين بين در حالي كه پيشرفت هاي بزرگي براي كاهش وابستگي به نفت در ساير صنايع انجام شده، صنايع شيميايي هنوز به دنبال آن هستند. به عنوان مثال، صنعت حمل ونقل راه طولاني براي كاهش مصرف نفت طي كرده، به عنوان مثال از طريق ايجاد موتورهاي كارآمدتر، اتومبيل هاي سبك تر، افزايش استفاده از سوخت هاي زيستي و توسعه خودروهاي الكتريكي همگي از مواردي است كه دنيا به سمت آن حركت كرده است. با اين حال در توليد همه اين محصولات جايگاه محصولات پتروشيمي غيرقابل انكار بوده و پتروشيمي به شدت به نفت چسبيده است.

گزارش ها نشان مي دهند اتفاقا به طور عجيبي نقش صنايع پتروشيمي و پلاستيك هاي شيميايي در صنايع ديگر افزايش يافته است؛ به عنوان مثال ماشين هاي مدرن سبك تر هستند، زيرا بسياري از قطعات ساخته شده در آنها از كامپوزيت هاي پلاستيكي است يا پانل هاي خورشيدي و توربين هاي بادي و آبي با مقدار زيادي پلاستيك ساخته مي شوند و همچنين پنجره هاي پلاستيكي و فوم هاي پتروشيمي و عايق ها همگي براي كاهش هزينه هاي گرمايشي به كار مي روند. بنابراين بايد گفت هرچند از طريق استفاده از اين ظرفيت ها تلاش مي شود مصرف نفت در دنيا كاهش يابد اما مصرف پتروشيمي جايگزين كاملي براي اين تلاش ها محسوب مي شود.

نشانه هاي متعددي هم وجود دارد كه نشان مي دهد صنعت پتروشيمي اجازه جايگزيني كامل نفت را نمي دهد؛ به عنوان مثال به پروژه هاي مهم اكسون موبيل در نقاط مختلف جهان توجه كنيد كه توليد محصولات مختلف پتروشيمي بر مبناي نفت را نشان مي دهد. آرامكوي عربستان و سابيك نيز ميلياردها دلار هزينه جديد در اين بخش را كليد زده اند. اين شركت عربستان سعودي همچنين ميلياردها دلار براي پروژه هاي جديد پتروشيمي از جمله 44 ميليارد دلار در يك مجتمع در هند و 7 ميليارد دلار در مجتمع ديگري در مالزي را در دستور كار دارد. باسف آلمان 10 ميليارد دلار سرمايه گذاري در چين را در دست اجرا دارد. مهم تر از همه اين موارد آمارهاي GlobalData نشان مي دهد كه آمريكا تا سال 2026 رقمي در حدود 52 ميليارد دلار در تاسيسات پتروشيمي جديد خود سرمايه گذاري خواهد كرد كه همه اين موارد نشان مي دهد پتروشيمي آينده نفت را همچنان تضمين مي كند. كارشناسان معتقدند اين تمام ماجرا نيست؛ زيرا با رشد جهاني صنعت پتروشيمي، مقدار زيادي مشاغل با كيفيت و حرفه اي ايجاد خواهد شد. به عنوان مثال با سرمايه گذاري 10 ساله اكسون موبيل در تاسيسات شيميايي جديد در سواحل خليج فارس به تنهايي انتظار مي رود بيش از 45 شغل حرفه اي ايجاد شود. گفته مي شود ميانگين درآمد پيش بيني شده از اين مشاغل جديد يكصد هزار دلار براي هر شغل در سال خواهد بود.

موتور محرك نفت جهان

رشد تقاضاي فزاينده نفت براي پتروشيمي ها در سال هاي آينده پيشران صنعت نفت خواهد بود. در دهه هاي اخير اقتصادهاي پيشرفته مانند ايالات متحده تا 20 برابر نسبت به كشورهاي در حال توسعه مثل اندونزي به صورت سرانه پلاستيك مصرف كرده اند و اين موضوع نشان دهنده پتانسيل رشد در بازارهاي نوظهور است. تقاضاي بخش پتروشيمي 12 درصد تقاضاي نفت جهان را در سال 2017 به خود اختصاص داده است اما همان طور كه در اين گزارش به آن اشاره شد جهش دوم در تقاضا براي نفت باعث ارتقاي قابل توجه اين سهم تا ميانه قرن حاضر خواهد شد. در اين بين اما نكته حائز اهميت آن است كه اين موضوع افزايش قيمت نفت را به همراه نخواهد داشت زيرا سهم ساير بخش ها از تقاضاي نفت كاهش خواهد يافت و در مجموع در تقاضاي كل نفت توازن وجود خواهد داشت.

اين نكته به آن معنا است كه حتي ممكن است قيمت محصولات پتروشيمي در آينده به دليل فراگير بودن آن و از طرفي عدم تغيير جدي بهاي نفت ثابت بوده يا كاهش يابد اما اين موضوع دقيقا به ميزان توليد بستگي خواهد داشت و اين در حالي است كه تحليل هاي جهاني نشان مي دهند رشد درآمدهاي پتروشيمي در سال هاي آتي، بيشتر به دليل افزايش حجم توليد خواهد بود نه تغييرات قيمت نفت. هرچند عامل ديگري به نام فناوري مي تواند با افزايش كارآيي و بازده، حتي قيمت هاي مواد پايه پتروشيمي را كاهش دهد.

پيشران آتي بازار جهاني نفت


 روزنامه دنياي اقتصاد، شماره 4466 به تاريخ 15/8/97، صفحه 14 (بورس كالا)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 11 بار



آثار ديگري از " حمزه بهاديوند چگيني"

  صادرات دو صنعت در چنبره دو تهديد / سياست هاي دولت در حوزه صادرات و پيش بيني اثرات تحريم صنايع فولاد و پتروشيمي را تهديد مي كنند
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 27/6/97
مشاهده متن    
  آدرس غلط «رانت جويان» در بازار / «دنياي اقتصاد» سياست حذف سقف قيمتي به جاي قيمت گذاري بر اساس ارز ثانويه را در بازار فرآورده هاي نفتي بررسي كرد
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 20/6/97
مشاهده متن    
  ترس بازارهاي پايه دنيا از رفتار ترامپ / «دنياي اقتصاد» بر اساس تحولات جهاني بازارهاي پايه بررسي كرد
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 19/6/97
مشاهده متن    
  TheNational در گزارشي بررسي كرد: دو استراتژي براي رشد پتروشيمي در خاورميانه
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 17/6/97
مشاهده متن    
  «دنياي اقتصاد» با استناد به تجربه بورس هاي كالايي دنيا بررسي كرد: ضد محرك هاي برون زا براي بورس كالا
حمزه بهاديوند چگيني، دنياي اقتصاد 13/6/97
مشاهده متن    
بيشتر ...

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه محيط زيست جانوري
متن مطالب شماره 3 (پياپي 1003)، پاييز 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است