|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه اعتماد97/10/10: عدالت شناختي و عدم صداقت دانشگاهي
magiran.com  > روزنامه اعتماد >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 4274
شنبه 15 دي 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID3291
magiran.com > روزنامه اعتماد > شماره 4270 10/10/97 > صفحه 15 (انديشه) > متن
 
      


عدالت شناختي و عدم صداقت دانشگاهي



دكتر فريد العطاس استاد جامعه شناسي دانشگاه سنگاپور در افتتاحيه همايش «اخلاق علم و آموزش عالي» كه به همت پژوهشكده مطالعات فرهنگي و اجتماعي وزارت علوم برگزار شد، گفت: هژموني غرب در توليد دانش از 500 سال پيش در عرصه دانشگاهي حاكم است، اما نكته اي كه وجود دارد اين است كه در چندين دهه در غرب روندي مبني بر اينكه مي خواهند اين هژموني را نقد كنند، شروع شده است. رويكردهاي اروپامحوري در آن وجود دارد، اما متاسفانه علم در اين زمينه كه بتواند جايگزيني براي آن ارايه دهد، پيشرفتي نداشته است.

العطاس ادامه داد: زماني كه اروپايي ها وارد امريكا شدند اولين كاري كه كردند اين بود كه به نابودي فرهنگ هاي بومي پرداختند. براي اينكه بتوانند سيستم هاي خودشان در آنجا استقرار بدهند. يك واقعه تاريخي ديگر كه باعث از بين بردن ساختار دانش مي شود بحث تجارت برده ها در اقيانوس اطلس بوده كه نه تنها برده ها را از سنت هاي خودشان جدا مي كند بلكه باعث مي شود كه ساختارسنتي دانش هم از بين برود.

وي يادآور شد: واقعه تاريخي ديگر كه باعث از بين بردن دانش شده، كشتن زنان در اروپا در قرون وسطي بوده است. در آن دوران زناني كه به علم و دانش مي پرداختند را به عنوان زنان بدكاره معرفي مي كردند و مي كشتند. به خاطر اينكه آنها تهديدي براي سيستم دانش غربي بودند. درواقع در حوزه امريكاي لاتين مشاركت زيادي در اين حوزه كه مي خواهد جايگزيني براي هژموني غرب ارايه دهد، وجود دارد. اين سلطه هژمونيك غرب در عرصه دانش كم كم باعث شده كه غرب مركزيت در عرصه دانش را به دست بگيرد.

به گفته العطاس: ديگر فعاليت مهم در كشتن دانش تسلط ساختارهاي استعماري بر جهان است كه توسط پرتغالي ها، هلندي ها و انگليسي ها صورت گرفته است. حتي مناطقي از جهان كه تحت استعمار قرار نگرفته اند مثل ايران و تركيه، سيستم استعماري دانش غربي كم كم از طريق دانشگاه خودش را در اين مناطق تثبيت كرد و باعث شد سنت دانشي كه در اين مناطق وجود داشته از بين برود.

استاد جامعه شناسي دانشگاه سنگاپور بيان كرد: پروسه كشتن معرفت باعث شده كه افراد اندكي مانند وبر، دوركيم، ماركس و... بر جامعه شناسي سلطه داشته باشند. اينكه مي گويم اين كشتن معرفت باعث شده كه مركزيت غرب در دانش وجود داشته باشد، باعث شده است كه افراد اندكي جزو نظريه پردازان جامعه شناسي باشند و اين باعث شده كه دانش اروپامحور و مردم محور باشد. در قرن نوزدهم هم زنان به عنوان نظريه پرداز حتي در آسيا وجود داشتند و فعاليت مي كردند و به طور سيستماتيك درباره ماهيت جامعه فكر مي كردند. بنابراين ما آنها را هم بايد به عنوان بنيانگذاران دانش درنظر بگيريم.

وي در ادامه افزود: اما بايد يك عدالت معرفت شناختي در عرصه دانش وجود داشته باشد، تا اين مشكل جهاني را حل كند. بنابراين بايد تلاش كنيم كه اين عدم موازنه توليد معرفت و دانش را در عرصه علوم انساني تصحيح كنيم و همچنين بنيانگذاران غيرغربي دانش را شناسايي. همچنين تسهيل كنيم مراكز دانشي كه غيرغربي هستند تا بتوانيم يك عدالت معرفت شناختي برقرار كنيم.

وي گفت: يكي از دلايل براي اينكه اين عدالت را نداريم ماهيت توليد جهاني دانش است كه غرب محور و اروپامحور است. ما نظريات جايگزين غيرغربي در حوزه جامعه شناسي نداريم. اگر به منابع رجوع كنيد افرادي مانند فارابي، ابن خلدون و بيروني هستند كه كتب بسيار كمي در اين حوزه وجود دارد كه اينها نمي توانند آن عدالت معرفت شناختي را برقرار كنند.

العطاس با اشاره به اينكه عدم صداقت دانشگاهي مانعي براي كشف عدالت معرفت شناختي است، گفت: عدم صداقت دانشگاهي يكي از دلايل واقعي است كه عدالت دانشگاهي در جوامع اسلامي توسعه پيدا نمي كند و اين مشكل خيلي مهمي است. به عنوان نمونه يكي سرقت علمي است. در خيلي از اين جوامع ترجمه هايي است كه از متون انجام مي شود و آن ترجمه را به عنوان دانش خودشان معرفي مي كنند. وي يادآور شد: مشكل اصلي ديگر رابطه ارباب- رعيتي است كه بين استاد و دانشجو وجود دارد. نمونه ديگر سايه نويسي است. اين فرآيند عدم صداقت دانشگاهي باعث مي شود كه دانشجويان نتوانند دانش خودشان را توسعه دهند. نكته در اين است كه ما در فعاليت هايي كه مي كنيم از واژه هايي مانند اخلاق و پايبندي به اصول اخلاقي صحبت مي كنيم، اما در عمل در دانشگاه ها عدم صداقت دانشگاهي را مي بينيم. پر كردن اين شكاف براي ما خيلي سخت است. كشف عدالت معرفت شناختي و صداقت دانشگاهي نيازمند يك اراده سياسي است. مثلا ما بايد يك وزير علوم خيلي خوب داشته باشيم، يا مثلا سياست را از عرصه دانشگاهي جدا كنيم مستلزم اين است كه وزير علوم افراد درست را به عنوان روساي دانشگاه ها معرفي كند. مستلزم اين است كه محققان واقعي روساي دانشگاه شوند.

العطاس در پايان گفت: مشكلات ما واقعا مشكلات عملي هستند. مشكل اخلاقيات در علم، سياسي است. اگر اين مشكل سياسي حل نشود علوم اجتماعي و جامعه شناسي نمي تواند مشكلات خودش را حل كند. ما مي دانيم كه در جامعه اسلامي هيچ دانشگاهي نداريم كه به خوبي آكسفورد يا از اين دست باشد. درواقع عادت كرده ايم كه مدام علم غربي را نقد كنيم اما هيچ وقت سعي نكرده ايم كه با همديگر متحد شويم براي اينكه يك دانشگاه برجسته غيرغربي را عرضه كنيم.

عدالت شناختي و عدم صداقت دانشگاهي


 روزنامه اعتماد، شماره 4270 به تاريخ 10/10/97، صفحه 15 (انديشه)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 10 بار
    

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر
 جستجوی مطالب
کلمه مورد نظر خود را وارد کنيد

جستجو در:
همه مجلات عضو
مجلات علمی مصوب
آرشيو اين روزنامه
متن روزنامه های عضو
    
جستجوی پيشرفته



 

اعتماد
ايران
دنياي اقتصاد
رسالت
شرق
كيهان
 پيشخوان
ماهنامه پيام زن
متن مطالب شماره 9 (پياپي 319)، دي 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است