|  درخواست عضويت  |  رمز خود را فراموش کرده ايد؟  |  ورود اعضا [Sign in]
جستجوي پيشرفته مطالب   |  
 جستجو:  
روزنامه شرق97/11/8: گروگان گيري اقتصاد
magiran.com  > روزنامه شرق >  فهرست مطالب شماره
مشخصات نشريه
آخرين شماره
آرشيو شماره هاي گذشته
جستجوي مطالب
سايت اختصاصي
تماس با نشريه
شماره جديد اين نشريه
شماره 3394
سه شنبه 28 اسفند 1397


 راهنمای موضوعی نشريات
اين نشريه در گروه(های) زير قرار گرفته است:

?????


 
MGID2387
magiran.com > روزنامه شرق > شماره 3354 8/11/97 > صفحه 5 (اقتصاد) > متن
 
      


گروگان گيري اقتصاد
در نشست «بايست هاي بودجه ريزي در شرايط تحريم» مطرح شد


شرق: مهدي پازوكي، كارشناس اقتصادي در نشست «بايست هاي بودجه ريزي در شرايط تحريم» كه روز گذشته در اتاق ايران برگزار شد، با تاييد صحبت هاي محمدجواد ظريف، وزير امور خارجه درباره پول شويي، اين پديده را بخشي از واقعيت اقتصادي ايران توصيف كرد. به اعتقاد اين كارشناس اقتصادي، پول كثيف زيادي در اقتصاد ايران وجود دارد. در اين نشست، كارشناسان حاضر به تحليل بودجه سال آينده پرداختند. به اعتقاد آنها نظام بودجه نويسي در ايران با نيازهاي فعلي همخواني ندارد و به دليل برخي ملاحظات و وجود نهادهاي موازي، سهم بودجه جاري از كل اعتبارات موجود كشور در حال افزايش است. اين مسئله، ميزان بودجه عمراني را كه تكميل زيرساخت هاي ايران به آن وابسته است، به شدت كاهش مي دهد و روزي فرا خواهد رسيد كه تمام پول نفت به جاي ايجاد ارزش و فرصت براي جامعه، تبديل به حقوق پرسنل بخش دولتي خواهد شد. احسان خاندوزي نيز در اين نشست تاكيد كرد: نظام درهم پيچيده منافع در دولت و مجلس، اقتصاد را به گروگان خود گرفته است.

نشست «بايست هاي بودجه ريزي در شرايط تحريم» كه فدراسيون صنعت نفت در اتاق ايران برگزار كرد، فرصتي بود تا بار ديگر نقدهاي وارد بر نظام بودجه نويسي ايران كنكاش شود. از نگاه كارشناسان حاضر در اين نشست، دستيابي به درآمدهاي نفتي و مالياتي پيش بيني شده در لايحه بودجه امكان پذير نيست و دولت در زمان بودجه نويسي شرايط تحريم را در نظر نگرفته است. مهدي پازوكي، كارشناس اقتصادي در اين نشست با اشاره به بررسي الحاق ايران به FATF بر ايجاد شرايط مناسب براي تداوم مذاكره و چانه زني بر سر منافع ملي تاكيد كرد. او همچنين با تاييد سخنان محمدجواد ظريف در زمينه پول شويي در ايران، عنوان كرد: اين يك واقعيت است كه رقم پول كثيف در اقتصاد ما خيلي زياد است. خود دولت اعلام كرده است كه سال قبل حجم قاچاق كالا 12.5 ميليارد دلار (معادل 50 هزار ميليارد تومان) بوده است. حجم پول صرف شده در قاچاق مواد مخدر و... نيز جاي خود را دارد. او با اشاره به اينكه از مهرماه تاكنون درآمدهاي نفتي مطابق پيش بيني ها محقق نشده است، از عدم تحقق درآمدهاي نفتي پيش بيني شده در لايحه بودجه سخن گفت. به گفته پازوكي هرجا مذاكره كرديم، توانسته ايم بخشي از منافع خود را بگيريم؛ نمونه هاي آن را در مسائل مربوط به سفارت آمريكا، قطع نامه 598 و... ديديم. ابزار مذاكره را بايد در دستور كار قرار دهيم تا درآمدهاي نفتي لايحه بودجه تحقق يابد. او ادامه داد: در بخش مخارج دولت، بخشي از هزينه ها اجتناب ناپذير است. حقوق كاركنان، بازنشستگان و مستمري بگيران كميته امداد بايد پرداخت شود. 11 ميليون نفر در ايران (معادل سه ميليون خانوار) از كميته امداد و بهزيستي مستمري مي گيرند. اگر اقتصاد در ركود باشد، توليد كاهش مي يابد و اين مسئله روي فقر و نابرابري اثر داشته و تعداد مستمري بگيران افزايش مي يابد.

اين كارشناس اقتصادي با اشاره به رديف كمك در تمامي قوا اضافه كرد: ما برجمان بيشتر از خرجمان است. عمده رديف هاي مربوط به كمك هاي بلاعوض را خود سازمان برنامه و بودجه در دولت احمدي نژاد تعريف كرده است. ببينيد چقدر بودجه عمراني براي مجلس در نظر گرفته شده است. مجلس بايد از خودش شروع كند. ما در بخش هزينه ها به شدت كشور را گران مديريت مي كنيم. او افزود: 30 درصد بودجه بخش آموزش به دانشگاه ها مي رود. اين در حالي است كه عقل اجتماعي مي گويد كارايي آموزش و پرورش بالاتر از دانشگاه است؛ در حالي كه عمده بودجه صرف دانشگاه مي شود. گزارش هايي رسمي داريم كه نشان مي دهد مدارس در حاشيه شهر زاهدان تخته سياه ندارند.

پازوكي همچنين با انتقاد از وجود پروژه هاي عمراني متعدد نيمه تمام، تاكيد كرد: اگر هيچ پروژه عمراني اي را شروع نكنيم، حداقل 25 سال طول مي كشد كه پروژه هاي فعلي كشور تمام شود.

او عنوان كرد: عقل اقتصادي مي گويد كه من وقتي بودجه كم دارم، بخشي از پروژه ها را تكميل كرده و به نقطه 90 درصد پيشرفت فيزيكي برسانم. با چنين منطقي 70 درصد پروژه هاي فعلي بايد تعطيل شوند؛ زيرا اگر تزريق اعتبار قطره چكاني باشد، بيمارستاني كه بايد پنج ساله تمام شود، اتمامش 35 سال طول مي كشد و به محض افتتاح، بايد به دليل فرسودگي سقف اين بيمارستان پروژه جديدي تعريف كنيم.

به گفته اين كارشناس اقتصادي راهكارهايي كه مي تواند اين وضعيت را بهبود دهد، هزينه دارد. ما در سازمان برنامه ياد گرفتيم كه هر طرح، پروژه و ايده اي براي به عمل رسيدن نياز به مخارج دارد. نمي توان پروژه اي تعريف كرد كه تماما منفعت باشد. بخشي از نظام تصميم گير ما به هزينه تصميم نگاه نمي كند. همواره دنبال منافع هستند. اين در دنياي مدرن امكان پذير نيست. به اعتقاد او، مي توان حجم اعتبارات را در بخش درآمدهاي دولت افزايش داد. در بخش نفت بايد اقتصاد ايران باز شده و شرايط مذاكره فراهم شود. اگر فضا از اين بسته تر شود، درآمدهاي نفتي به شدت كاهش مي يابد. اين مسئله عوارض بسيار ناگواري براي اقتصاد ما به جا خواهد گذاشت.

90 درصد درآمدهاي مالياتي محقق مي شود

پازوكي گفت: در لايحه 98 با توجه به روندي كه اقتصاد ايران در چهارماهه گذشته داشته است، درآمدهاي نفتي محقق نمي شود. در بخش ماليات ها خيلي بيشتر از اين عدد بايد ماليات داشته باشيم، اما با اين سيستم سنتي، حدود 90 درصد ارقام پيش بيني شده در بودجه، يعني حدود 140 هزار ميليارد تومان از 153 هزار ميليارد تومان تحقق مي يابد.او همچنين وجود نهادهاي موازي را عاملي براي افزايش هزينه هاي دولت معرفي كرده و بر لزوم حذف اين نهادها تاكيد كرد.به اعتقاد اين كارشناس اقتصادي، بانك هاي خصوصي به جز آن دسته كه وضع صورت هاي مالي آنها خوب است، بايد هرچه سريع تر دولتي شوند و اگر اين بلبشو ادامه يابد، به مشكلي مشابه موسسه ثامن الحجج برخورد خواهيم كرد؛ زيرا بخشي از بانك هاي خصوصي در حال سوءاستفاده از اعتبارات بانك مركزي هستند.

او يادآور شد: اگر مي خواهيم كشور را خوب اداره كنيم، بايد از مخارج موازي بپرهيزيم. بايد از سرمايه بخش خصوصي استفاده كنيم. برخي امكانات را مجاني در اختيار بخش خصوصي قرار دهيم و از او خدمت بخريم. سال آينده قصد داريم سه هزارو 600 ميليارد تومان سرمايه دولت را بفروشيم، اما هيچ كس استقبال نمي كند. هيچ كس از پروژه هاي عمراني دولت استقبال نمي كند؛ زيرا براي بخش خصوصي جاذبه اي ندارد.

ارائه اجباري تسهيلات براي فروش نفت

علي ديني تركمان، كارشناس اقتصادي، ديگر سخنران نشست روز گدشته بود كه از افزايش نيافتن قيمت نفت سخن به ميان آ ورد. او گفت: برخلاف پيش بيني ها، قيمت نفت با خروج آمريكا از برجام بالا نرفت. ديني تركمان همچنين با اشاره به سخنان نوبخت، سخت شدن فروش نفت را يكي از عواملي دانست كه سبب مي شود درآمدهاي نفتي پيش بيني شده در بودجه محقق نشود.

او ادامه داد: با ايجاد مشكل براي فروش نفت، ناچاريم تسهيلاتي را به خريداران ارائه دهيم؛ در نتيجه درآمدهاي نفتي در حدي كه پيش بيني شده است، محقق نخواهد شد.اين كارشناس اقتصادي عنوان كرد: محقق نشدن درآمدهاي مالياتي جاي خود دارد؛ اگر اقتصاد وارد ركود شود، شرايط سخت تر مي شود.

او همچنين با اشاره به روند نزولي نسبت هزينه هاي عمراني (تملك سرمايه) از كل بودجه و همچنين رشد فزاينده هزينه هاي جاري، اين روند را به زيان كشور توصيف كرد.

به گفته ديني تركمان، نسبت بودجه جاري به عمراني، اوايل انقلاب 60 به 40 بود و در حال حاضر حتي اگر كل بودجه عمراني كشور محقق شود، فقط 15 درصد كل بودجه كشور مربوط به هزينه ‎هاي عمراني است. هزينه هاي جاري اولويت اصلي دولت است؛ به همين دليل در اغلب موارد بودجه عمراني محقق نمي شود. اين يعني اقتصاد ما در حال ازدست دادن توانايي بازتوليد خود است و منابعي براي انباشت سرمايه ندارد. قدرت زايش خود را از دست مي دهد و تبديل به اقتصاد مصرفي محض مي شود. او نسبت به تلاطم بازارهاي مختلف ارز و طلا متاثر از شرايط تحريم و محدودشدن درآمدهاي نفتي نيز هشدار مي دهد.اين كارشناس اقتصادي وجود نهادهاي موازي (تو درتوي نهادي) شكل گرفته در ساختار اقتصاد سياسي ايران را عامل بودجه خواري در كشور معرفي مي كند كه مي تواند صد درصد بودجه كشور را تبديل به بودجه جاري كند.او در بخش ديگري از سخنان خود عنوان كرد: اگر چالش هاي بيروني رفع و رجوع شود و چالش هاي دروني اقتصاد ايران رفع نشود، در نهايت به دهه 70 و 80 بازمي گرديم. ما آن سال ها هم با ركود تورمي مواجه بوديم. درحال حاضر تحريم ها مزيد بر علت شده است. اگر سيستم به سمتي برود كه مشكل تحريم ها را به شكل ريشه اي حل كند، نگاه ساختار سياست و قدرت در چارچوب جهاني فكر كن و ملي عمل كن شكل بگيرد، هم مي توان از امكانات دنياي بيرون استفاده كرد و هم در داخل بسياري از چالش هاي مانع توسعه را رفع كرد؛ بنابراين تغيير نوع نگاه به دنياي بيرون بايد همراه با نگاه به داخل باشد.

كيفيت حكمراني، مهم ترين عامل موثر بر اقتصاد

سيداحسان خاندوزي، مدير دفتر اقتصادي مركز پژوهش هاي مجلس شوراي اسلامي نيز با تكيه بر نتايج يك تحقيق دانشجويي شاخص كيفيت حكمراني را بيش از ساير متغيرها بر اقتصاد ايران اثرگذار معرفي كرد.

او گفت: براي ما خيلي تعجب برانگيزتر است كه چرا در شرايطي كه سخت ترين شرايط اقتصادي در كشور به ما تحميل مي شود، در حكمراني بودجه ريزي واكنش مناسبي نسبت به دشواري شرايط از خود نشان نمي دهيم. متاسفانه در زماني كه اين آوارها روي سر اقتصاد ايران خراب شده است، حاضر به اصلاح روندها نيستيم.خاندوزي عنوان كرد: نظام درهم پيچيده منافع در دولت و مجلس، اقتصاد را به گروگان خود گرفته است.به اعتقاد او با وجود شرايط حاصل از تحريم ها، در بودجه تغييرات خيلي شگفت انگيزي ديده نمي شود. برآورد درآمدهاي نفتي در ايران حتي از خوش بينانه ترين تحليلگران بين المللي نيز خوش بينانه تر است. او افزود: عملكرد هشت ماهه امسال به ما نشان مي دهد كه سهم ماليات از منابع بودجه عمومي در سال آينده برخلاف شوك بزرگي كه به اقتصاد ايران وارد شده است، از خود تفاوت چشمگيري نشان نمي دهد.

به گفته خاندوزي در هزينه هاي كشور حدود 10 درصد افزايش را شاهد هستيم و رقم هزينه ها از 290 به 320 هزار ميلياردتومان افزايش يافته است. درباره ساير هزينه ها مثل حوزه رفاه اجتماعي و... تغيير زيادي نداريم.او عنوان كرد: سهم نفت در شرايطي كه بايد وابستگي بودجه به آن كاهش يابد، رو به افزايش است. از سوي ديگر سهم ماليات در درآمدهاي دولت از 35 تا 36 درصد قبلي به 33 درصد كاهش يافته است.

رخ دادن سخت ‎ترين ركود تورمي در سال آينده

به گفته مدير دفتر اقتصادي مركز پژوهش هاي مجلس شوراي اسلامي امروز 61 درصد تراز مالي كشور از محل استقراض تامين مي شود و سهم صندوق توسعه ملي هم افزايش يافته است.

او افزود: در سال هاي 90 تا 96، قريب 82 هزار ميلياردتومان اعتبارت جاري را به 280 هزار ميلياردتومان اعتبارات جاري رسانديم. اعتبارات عمراني سال 90 هم 28 هزار ميلياردتومان بود. بودجه عمراني با وجود سه ونيم برابرشدن هزينه جاري فقط يك و نيم برابر افزايش يافته است.

خاندوزي تاكيد كرد: هم زمان با ركود اقتصادي، دولت محرك هاي مالي بيشتري تزريق مي كند، اما دولت هاي نامنضبط اتفاقا در زمان ركود اقتصادي، منابع كمتري به بخش عمراني اختصاص مي دهند كه براي كاهش عمق ركود اقتصادي، هيچ كمكي نمي كند. با توجه به نامناسب بودن وضعيت تراز سيستم بانكي كشور، اگر دولت به عنوان سياست گذار اصلي ورودي پيدا نكند و محرك مالي ايجاد نكند سخت ترين ركود تورمي را در سال 98 شاهد خواهيم بود. او گفت: ما از بخش هاي غيرمولد فرار مالياتي داريم، بنابراين بدون اثر منفي بر بخش توليد مي توانيم از آن درآمد كسب كنيم، اما اراده اي براي كسب درآمد از بخش غيرمولد وجود ندارد و شرايط فعلا فقط براي توليدكنندگان سخت شده است.

خاندوزي ادامه داد: اگر دولت و مجلس نخواهند هيچ گونه سياست مالياتي در پيش بگيرند، چه بايد كرد؟ يك منبع وجود دارد. افزايش ناگزير پايه پولي در كشور بايد انجام شود. اقتصادها هر سال نسبت به سال قبل بزرگ تر مي شوند و يك درصدي از افزايش پايه پولي دارند. بانك مركزي در تزريق پايه پولي سختگيري زيادي انجام مي دهد، درحالي كه بايد پايه پولي به نحو فعال به بخش هاي مورد نظر تزريق شود. در غير اين صورت اگر پايه پولي را سفت ببنديد و نظام مالي انضباط نداشته باشد، نظام بانكي لاجرم آن را خواهد بلعيد.

گروگان گيري اقتصاد


 روزنامه شرق، شماره 3354 به تاريخ 8/11/97، صفحه 5 (اقتصاد)

لينک کوتاه به اين مطلب:   
 


    دفعات مطالعه اين مطلب: 22 بار
    

 

 
 
چاپ مطلب
ارسال مطلب به دوستان

معرفی سايت به ديگران
گزارش اشکال در اطلاعات
اشتراک نشريات ديگر



 

اعتماد
ايران
جام جم
دنياي اقتصاد
رسالت
كيهان
 پيشخوان
فصلنامه زمين شناسي كاربردي پيشرفته
متن مطالب شماره 28، تابستان 1397را در magiran بخوانيد.

 

 

سايت را به دوستان خود معرفی کنيد    
 1397-1380 کليه حقوق متعلق به سايت بانک اطلاعات نشريات کشور است.
اطلاعات مندرج در اين پايگاه فقط جهت مطالعه کاربران با رعايت شرايط اعلام شده است.  کپی برداري و بازنشر اطلاعات به هر روش و با هر هدفی ممنوع و پيگيرد قانوني دارد.
 

پشتيبانی سايت magiran.com (در ساعات اداری): 77512642  021
تهران، صندوق پستی 111-15655
فقط در مورد خدمات سايت با ما تماس بگيريد. در مورد محتوای اخبار و مطالب منتشر شده در مجلات و روزنامه ها اطلاعی نداريم!
 


توجه:
magiran.com پايگاهی مرجع است که با هدف اطلاع رسانی و دسترسی به همه مجلات کشور توسط بخش خصوصی و به صورت مستقل اداره می شود. همکاری نشريات عضو تنها مشارکت در تکميل و توسعه سايت است و مسئوليت چگونگی ارايه خدمات سايت بر عهده ايشان نمی باشد.



تمامي خدمات پایگاه magiran.com ، حسب مورد داراي مجوزهاي لازم از مراجع مربوطه مي‌باشند و فعاليت‌هاي اين سايت تابع قوانين و مقررات جمهوري اسلامي ايران است