فهرست مطالب

بازیابی دانش و نظام های معنایی - پیاپی 22 (بهار 1399)

نشریه بازیابی دانش و نظام های معنایی
پیاپی 22 (بهار 1399)

  • تاریخ انتشار: 1399/04/11
  • تعداد عناوین: 6
|
  • علی بهلولی، منصور اسماعیل پور*، علیرضا اسلامبولچی صفحات 1-26

    هدف از پژوهش حاضر بررسی عوامل استقرار مدیریت دانش در آموزش‏وپرورش شهرستان دورود با استفاده از تکنیک‏ های داده‏ کاوی بوده است. پژوهش حاضر به لحاظ هدف کاربردی است. جامعه آماری شامل کلیه کارکنان اداری مدیریت آموزش ‏و پرورش شهرستان دورود که تعداد آن ها 155 نفر بود. ضریب پایایی پرسشنامه مورد استفاده از طریق آلفای کرونباخ 90/0؛ و از طریق روش دونیمه کردن 69/0 به دست آمد که در هر دو روش مورد تایید بود. برای تحلیل داده ‏ها از روش‏ های داده‏ کاوی استفاده شد. دقت پیش‏بینی با استفاده از رافست 7235/0، درخت تصمیم‏ گیری 9525/0، تیوری بیز 985/0، شبکه‏ های عصبی مصنوعی 9835/0 به دست آمد. قوانین توسط الگوریتم ژنتیک، جانسون، هولتس و درخت تصمیم‏ گیری ارایه گردید. بر اساس این قوانین، انتقال دانش، حفظ کارکنان دانش در گرو استفاده مدیران از نظرات و پیشنهاد‏های کارکنان، نقش بسزا و عمده‏ای در استقرار مدیریت دانش در آموزش‏ و پرورش ایفا می‏کنند. این تحقیق از آن ‏جهت دارای نوآوری بود که برای تجزیه ‏و تحلیل داده ‏ها از تکنیک‏ های داده ‏کاوی استفاده می‏کند. در پژوهش حاضر از بین عوامل زمینه ‏ای، بدون تمرکز روی عاملی خاص و در نظر گرفتن فرضیه‏ ای به بررسی موضوع پرداخته‏ شده است. حفظ کارکنان دانش گر باعث می‏گردد که تجربیات، مهارت‏ها و دانش نهفته در این افراد از سازمان بیرون نرود و دیگر آن‏که استفاده از دانش و نظرات این افراد و سایر کارکنان سبب ظهور دانش در سازمان می‏گردد که در پی آن سبب انتقال دانش در سازمان می‏شود.

    کلیدواژگان: داده ‏کاوی، فرهنگ‏سازمانی، فناوری اطلاعات، مدیریت دانش، نظام دانش
  • سمیه جعفری*، راضیه فرشید، اسماعیل مصطفوی صفحات 25-54

    هدف از پژوهش حاضر تحلیل الگوهای هم نویسندگی روندهای پژوهش و ترسیم نقشه دانش آثار جهان و ایران در حوزه سازمان‏دهی اطلاعات و دانش در وبگاه علم بود. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش ‏شناسی توصیفی با رویکرد علم‏ سنجی بود که در آن از فنون تحلیل هم‏ واژگانی و تحلیل شبکه اجتماعی نویسندگان استفاده شده است. جامعه پژوهش تولیدات علمی حوزه سازمان‏دهی اطلاعات و دانش در وبگاه علم بود. نرم ‏افزارهای هیست‏سایت، یوسینت و بیب‏اکسل و جهت تحلیل داده ‏ها و ووس‏ویور جهت ترسیم نقشه‏ ها استفاده شده است. در دو دهه اخیر 8688 اثر توسط 15139 نویسنده از 110 کشور جهان در وبگاه علم نمایه شده ‏اند. ایران با 79 اثر دارای رتبه 24 بود. آمریکا بیشترین تولیدات را داشت. بیشترین تولیدات جهان و ایران در سال‏های 2017 و 2018 بود. در جهان یورلند و لیدزدروف و در ایران علیپورحافظی و کوشا به ترتیب بیشترین تولیدات و استنادات را به خود اختصاص دادند. حوزه علم رایانه بیشترین سهم را در تولید آثار داشت. دانشگاه‏ های ایلینویز و آزاد اسلامی بیشترین مشارکت را داشتند. واژگان بازیابی اطلاعات، رده ‏بندی، فراداده و کتابخانه ‏های دیجیتال بیشترین فراوانی را داشتند. نتایج پژوهش نشان داد مهم ترین زمینه‏ های موضوعی این حوزه علمی در جهان شامل استخراج اطلاعات از شبکه‏ های اجتماعی و کلان داده ‏ها، برچسب‏ گذاری کاربران، آر. دی. ای.، آر. دی. اف.، اف. آر. بی. آر.، کتابخانه‏ های دیجیتال و آرایه ‏شناسی و زمینه ‏های موضوعی این حوزه علمی در ایران شامل اف. آر. بی. آر.، کتابخانه‏ های دیجیتال، بازیابی اطلاعات فازی، هستی‏شناسی و فضای ابری است. توجه بیشتر به آثار علمی غنی جهانی در ابعاد علمی و فنی در عرصه سیاست‏ گذاری علمی کشور عامل شناسایی روندهای جدید پژوهشی این حوزه در کشور را فراهم می‏کند.

    کلیدواژگان: سازمان‏دهی اطلاعات، سازمان‏دهی دانش، علم سنجی، هم‏واژگانی، هم ‏نویسندگی، نقشه دانش
  • سعید اسلامی مهدی آبادی*، حسین اسلامی، سید حسن حاتمی نسب صفحات 55-77

    هدف مقاله حاضر بررسی قابلیت‏ها و مزایای را‏یا‏نش ابر‏ی در توسعه خدمات ارتباطات الکترونیک در صنایع فولاد استان یزد با بهره ‏برداری از روش ترکیبی تصمیم ‏گیری چندمعیاره، محاسبات منطق فازی و روش مدل‏سازی PLS بود. روش پژوهش حاضر تلفیقی (کیفی و کمی) بود و با ابزار مصاحبه و پرسشنامه صورت گرفت. جامعه آماری شامل اساتید دانشگاهی صاحب‏ نظر در حوزه موردبررسی و متخصصان فناوری اطلاعات و ارتباطات شاغل در صنایع فولاد استان یزد بودند که از بین آن ها 320 نفر در سال 1398 با ترکیبی از دو روش نمونه ‏‏گیری غیراحتمالی هدفمند و تصادفی انتخاب شدند. یافته ‏ها با توجه به محاسبات فازی نشان داد مهم ترین معیار در خوشه مزیت رایانش ابری، «کاهش هزینه ها» با 191/0، «خدمت سریع‏تر به مشتریان» با وزن فازی 120/0 و «برقراری ارتباط با مشتریان» با وزن شبکه ‏ای فازی 096/0 به ترتیب بودند. مهم ترین معیار در خوشه قابلیت های رایانش ابری در توسعه خدمات ارتباطات الکترونیک نیز، «ذخیره‏‏ سازی اطلاعات در خدمات ارتباطات الکترونیک» برابر با 123/0 بودند. درنهایت، تحلیل مسیر بین «توسعه خدمات ارتباطات الکترونیک» و «قابلیت ‏های را‏یا‏نش ابر‏ی» با توجه به بارهای تحلیل عاملی تاییدی برابر با 566/0 و بین توسعه خدمات ارتباطات الکترونیک و مزیت رایانش ابری برابر با 521/0 حاصل شد. نتایج نشان داد فناوری رایانش ابری با توسعه خدمات ارتباطات الکترونیک صنایع فولاد یزد دارای رابطه و تاثیرگذاری مثبت است.

    کلیدواژگان: خدمات ارتباطات الکترونیک، را‏یا‏نش ابر‏ی، روش تصمیم‏‏گیری چندمعیاره منطق فازی، مدل سازی
  • سعید ملک محمدی*، محسن حاجی زین العابدینی، فرانک وکیلی فر صفحات 79-112

    هدف پژوهش، شناسایی وضعیت استفاده کتابداران از قابلیت های نرم‏ افزارهای کتابخانه‏ای در کتابخانه‏ های دانشگاهی شهر کرمانشاه و تاثیر متغیرهای جمعیت‏ شناختی بر بهره‏ گیری از این قابلیت‏ها بوده است. پژوهش از نظر هدف کاربردی و ازلحاظ روش، پیمایشی - تحلیلی بود. جامعه پژوهش شامل تمامی کتابداران کتابخانه ‏های دانشگاهی شهر کرمانشاه به تعداد 45 نفر بوده است که به صورت سرشماری انجام شد. ابزار گردآوری داده ‏ها، پرسشنامه محقق‏ ساخته‏ بوده و برای تجزیه وتحلیل داده ‏ها، از آزمون‏های تی مستقل، تحلیل واریانس یک طرفه استفاده شد.نتایج نشان داد کتابداران از قابلیت های نرم ‏افزارهای کتابخانه‏ ای در بخش امانت، خروجی و آماده‏ سازی بیشترین استفاده و در بخش جستجو کمترین استفاده را به عمل آورده ‏اند. کتابداران کتابخانه‏ های دانشگاهی شهر کرمانشاه، توانایی خوبی در استفاده از قابلیت های امانت، مدیریت، شبکه، سازمان‏دهی، ورود اطلاعات، خروجی و آماده ‏سازی دارند ولی در بخش جستجو، عملکرد آن ها مطلوب نیست؛ بنابراین لازم است آموزش و آگاهی لازم در مورد قابلیت های این قسمت، به کتابداران ارایه شده و طراحان نرم ‏افزارهای کتابخانه‏ ای نیز با توجه به نیازهای کتابداران، این بخش را موردبازنگری قرار دهند.

    کلیدواژگان: قابلیت های نرم ‏افزارهای کتابخانه‏ ای، کتابخانه‏ های دانشگاهی، نرم‏ افزارهای کتابخانه‏ ای، کرمانشاه، کتاب داران
  • علی ابراهیم پور* صفحات 113-142

    میان رشتگی، رویکردی جدید در عرصه پژوهش، آموزش و طبقه ‏بندی علم است که از منظرهای کاربردی مختلف، ضرورت فراوان دارد، بااین ‏حال، فقر ادبیات نظری آن، از موانع رواج و توسعه آن محسوب می‏شود تا آنجا که حتی میان‏ رشته ‏ای پژوهان، به ابهام مفهومی خود این اصطلاح، تصریح دارند. این مقاله با روش تحلیل محتوای کیفی با بهره ‏گیری از نظریه معاصر استعاره و با استفاده از منابع کتاب‏خانه ‏ای می‏کوشد با استخراج مولفه های اصلی «میان‏ رشتگی»، انگاره‏ای روشن از مفهوم آن ارایه داده و تاریخچه ادبیات نظری این حوزه نوپدید در ایران را شناسایی و معرفی کرده است. مطابق بررسی این پژوهش، عمر ادبیات رویکرد میان‏ رشته‏ای و تلفیقی در ایران، همگام با خط‏ مشی‏ گذاری علم در این زمینه، کمی بیش از دو دهه است. موضوع مطالعات میان ‏رشته ‏ای، مسیل ه‏ای «پیچیده» بوده و پیچیدگی را می‏توان به «مطالعه رفتار سیستم ‏ها» تعریف کرد و راه میان ‏رشتگی از رشته ‏های تخصصی می‏گذرد. شبکه معنایی «میان‏ رشتگی» متشکل از شش مفهوم «تلفیق و ترکیب»، «استفاده از چند دانش تخصصی»، «دیالکتیک و جمع ‏گرایی پویا»، «موضوع پیچیده»، «فرآیند بودن» و «ارزش افزوده معرفتی داشتن» است. از میان این مولفه ها، «تلفیق و ترکیب» نقشی محوری و اساسی دارد. بر اساس همین مولفه است که طیف میان‏ رشتگی ترسیم می‏گردد و میان ‏رشته‏ای ‏نماها از میان‏ رشته‏ای واقعی تمایز پیدا می‏کند.

    کلیدواژگان: تلفیق، چندرشته‏ای، سیستم پیچیده، مفهوم‏ شناسی میان‏ رشته ‏ای، میان ‏رشتگی، میان‏ رشته ‏ای
  • مصطفی علیمرادی*، مهدی امینی مقدم صفحات 143-164

    سازمان‏دهی دانش که برای دسترسی آسان، دقیق و سریع به محتوای دانش انجام می‏پذیرد، با استفاده از فراداده‎‏های برآمده از واژگان کنترل شده و استاندارد صورت می‏گیرد. این فراداده‏ های استاندارد حاصل نظر جامعه علمی و متخصصان موضوعی آن علم است. بر پایه رهیافت سنتی سازمان‏دهی و بازیابی دانش، میان اطلاعات و دانش و انسان دوگانگی وجود دارد و سازمان‏دهی دانش به مثابه امری عینی و توصیف‏ های خنثی از یک جهان دانش از پیش موجود است. در نگاه سنتی، امر ادراک شده، آیینه تمام‏ نمای واقعیت است. این تصور از عینیت‏ گرایی و خنثی بودن، با ظهور اندیشه پست‏ مدرنیسم فرو نشست. در نگاه پست‏ مدرن، امر واقع، حقیقت و دانش به مثابه امر ساخته وپرداخته شده در جامعه گفتاری خاص است؛ بنابراین نظریه پست ‏مدرن، سازمان‏دهی اطلاعات به مثابه تعامل فعال انسان با مفاهیم و اطلاعات برای برساختن نظام ‏هایی از سازمان‏دهی دانش است. ازاین روی، قوانین، دستورالعمل‏ ها و استانداردهای سازمان‏دهی اطلاعات کمتری موردتوجه قرار می‏گیرد و آنچه مهم است پویایی برداشت‏ها از متون و ازاین روی، پویایی ساختار محتوا و فرایند تفسیری در سازمان‏دهی دانش است. در حوزه علوم اسلامی، این امر از اهمیت بیشتری برخوردار است؛ زیرا متون اسلامی، مانند منابع علوم قرآن و علوم حدیث، مبنای احکام شرعی و مبانی اخلاقی و اعتقادی ‏اند و سازمان‏دهی دقیق و درست این منابع، سبب بازیابی درست و درنتیجه احکام درست شرعی، اخلاقی و اعتقادی خواهد بود.

    کلیدواژگان: بازیابی اطلاعات، پست ‏مدرنیسم، سازمان‏دهی دانش، علوم اسلامی، مدرنیسم
|
  • Ali Bohloli, Mansour Esmaeilpour *, Alireza Islambolchi Pages 1-26
    Objective

    The aim of the present study was to investigate the factors of knowledge management establishment in Doroud city education and training using data mining techniques.

    Methodology

    The statistical population included all administrative staff of education and training management of Dorud city, whose number was 155 people. The reliability coefficient of the questionnaire used through Cronbach's alpha of 0.90; and by the method of halving 0.69 It was found to be approved in both ways. Data analysis methods and Weka, Rosseta and Excel software were used to analyze the data.

    Results

    Prediction accuracy was obtained using 0.73535 Rough set, 0.92525 decision tree, 0.985 base theory, 0.983535 artificial neural networks. The rules were provided by the genetic algorithm, Johnson, Holtz, and the decision tree. Under these laws, knowledge transfer, retaining knowledgeable employees, and managers 'use of employees' opinions and suggestions play a significant role in establishing knowledge management in education. Innovation: This research is innovative because it uses data mining techniques to analyze the data. In the present study, the subject matter has been studied without focusing on a specific factor and considering a hypothesis. .

    Conclusion

    Preserving knowledgeable employees prevents the experiences, skills and knowledge of these people from leaving the organization, and the use of knowledge and opinions of these people and other employees causes the emergence of knowledge in the organization, which in turn leads to knowledge transfer. In the organization.

    Keywords: Knowledge Management, Data mining, Information Technology, Organizational Culture, Knowledge System
  • Somayeh Jafari *, Raziyeh Farshid, Esmaeel Mostafavi Pages 25-54

    This study aims to analyze and compare the research process of Information and Knowledge Organization field’s in the web of science.

    Methodology

    This study is an applied descriptive, with a scientometric approach (co-word analysis and network analysis). The research data is the field of information and knowledge organization in the web of science. Histcit, UCINet and BibExell softwares are used for data analysis and VOSviewer for mapping.

    Results

    In the last two decades, 8688 works have been indexed by 15139 authors from 110 countries in the web of science. Iran is ranked 24th between 79 works. United States had the most scientific production in the world. Hjorland B. and Leydesdorff L., and in Iran, Alipour-Hafizi and Kousha have received the most productions and citations, respectively. The field of computer science had the largest share in the production of works. The universities of Illinois and the Islamic Azad University have had the largest participation. The most common were vocabulary information retrieval, classification, metadata and digital libraries. The vocabulary of works formed 7 clusters in the world and 5 clusters in Iran. The most important thematic trends in the world, extracting information from social and big data networks, users tagging, RDA, RDF, FRBR, digital libraries and taxonomies and in Iran FRBR, digital libraries, fuzzy information retrieval, ontology and cloud computing, respectively.

    Conclusion

    Analyzing and comparing the results of this field leads to a better understanding of the prevailing trends and discourse and is a roadmap for education and research in the country.

    Keywords: Knowledge, Information organization, Scientometrics, Co-Word, Co-authoring, Knowledge mapping
  • Saeid Eslami Mehdiabadi *, Saeid Eslami, Hossien Eslami, Sayed Hassan Hatemi Nasb Pages 55-77

    The aim of this paper is the investigation of capabilities and advantages of cloud computing in the development of electronic communications services in steel industries of Yazd province utilizing hybrid multi-criteria decision-making method, Fuzzy logic computing, and PLS modeling technique. This research approach is combined (quantitative and qualitative), and it is performed by interview and questionnaire tools. Statistical society includes university professors that are experts in the studied field and information and communication technology specialists working at the steel industries of Yazd province. 320 experts in the society are selected in 1398 by the combination of non-probability purposive and random sampling. The findings using Fuzzy logic show that the most important criteria in the advantage cluster of cloud computing are "costs reduction", "faster service to the customers", and "communication with the customers" with fuzzy weights of 0.191, 0.120, and 0.096, respectively. The most important criterion in the capabilities cluster of cloud computing in the development of electronic communications services is "saving information in electronic communications services" equal to 0.123. Finally, path analysis between "development of electronic communications services" and " capabilities of cloud computing" according to the confirmatory factor of analysis loads is equal to 0.566, and between "development of electronic communications services" and "cloud computing advantage" is equal to 0.521. Thus, based on the findings, it can be said that cloud computing technology with the development of electronic communications services of steel industries of Yazd has a positive relationship and effectiveness.

    Keywords: Cloud Computing, Electronic Communications Services, Fuzzy Logic Multi-Criteria Decision Making, Modeling
  • Saeed Malekmohammadi *, Mohsen Haji Zeinolabedini, Faranak Vakili Far Pages 79-112
    Purpose

    The purpose of research; was to investigation status of the librarians’ usage of library software capabilities in Kermanshah academic libraries.

    Methodology

    Research was applied in terms of its aim and analytical survey of the method. The survey population included the total 45 librarians in Kermanshah Academic libraries that Census was conducted. Data were gathered by a self-made questionnaire. And for data analysis, were used independent t test, one way ANOVA and SPSS 22 software.

    Findings

    The findings showed that librarians mostly use the library software's capabilities in circulation and output and processing were used the most; and searching in terms of average use of library software capabilities, was used the least.

    Originality

    Librarians of Kermanshah University Libraries have a good ability in using circulation, management, Organization and input of information, output and processing of library software capabilities, but in the searching capability, their performance is not desirable. Therefore, it is necessary to provide librarians with the necessary training and awareness about the capabilities of this section, and library designers will review this section according to the needs of librarians.

    Keywords: library software capabilities, Academic Libraries, Library software's, Kermanshah, librarians
  • Ali Ebrahim Pour * Pages 113-142

    Interdisciplinary is a new approach to research and education. This approach is very necessary for a variety of practical perspectives. However, the impoverishment of its theoretical literature is one of the barriers to its development. This article is written using an analytical-descriptive-interpretive method and using library resources. This attempts to give a clear idea of the concept of 'interdisciplinary' and identify the theoretical literature of this new field in Iran. According to this study, the life of the interdisciplinary approach in our country is just over two decades. The subject of interdisciplinary studies is a "complex" one. Complexity can be defined as "studying the behavior of systems". In addition, the interdisciplinary path passes through several specialized disciplines. The "interdisciplinary" semantic network consists of six concepts: "Integration", "the use of some specialized knowledge", "dynamic dialectics", "complex subject", "process" and "knowledge-added value". Among these components, "integration" has a central role. According to Integration, the difference between the actual intersection and the fake intersection is determined.

    Keywords: Interdisciplinary, Complex System, Conceptual, Integration
  • Mostafa Alimoradi *, Mahdi Amini Moghadam Pages 143-164

    Knowledge organization, which provides easy, accurate and fast access to knowledge content, is carried out using metadata derived from standardized and controlled vocabulary. These standard metadata are the result of the scientific community and its subject matter experts. Based on the traditional approach of knowledge organization and retrieval, there is a duality between information and knowledge and human beings, and knowledge organization as objective and neutral descriptions of a already there universe of knowledge. This notion of objectivity and neutrality was falls with the rise of postmodernism. In the postmodern view, facts, truth and knowledge is regards as constructed in a particular discourse community. Postmodern theory, therefore, is the organization of information as the active interaction of human beings with concepts and information to construct systems of knowledge organization. Therefore, the rules, guidelines, and standards for organizing information are less interested, and what is important is the dynamic interpretation of the texts, and hence the dynamics of the content structure and the interpretive process in the knowledge organization. In the field of Islamic sciences, this is especially important because Islamic texts, such as the sources of the Qur'an and the hadith sciences, are the basis of religious law and the ethical and religious foundations, and the precise and accurate organization of these sources results in a proper retrieval and in the result, will be correct religious, ethical, and religious law.

    Keywords: modernism, postmodernism, Knowledge Organization, Information Retrieval, Islamic Sciences